VIII SA/Wa 541/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi K. Z na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy- Postanowieniem z dnia 28 listopada 2014 r. sygn. akt II OZ 1238/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił w przedmiotowej sprawie zażalenie K. Z. na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Pismem z dnia 23 grudnia 2014 r. skarżąca ponownie zwróciła się o przyznanie prawa pomocy poprzez "zwolnienie od kosztów sądowych w połowie ustalonej opłaty sądowej", a następnie wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Oświadczyła, że w jej sytuacji zaszły nowe okoliczności w związku z przejęciem gospodarstwa od "byłego właściciela" i długu do zapłaty na rzecz osoby trzeciej. Aktualnie wobec niej jest prowadzona egzekucja komornicza, a kwota całkowita długu wynosi [...] zł. W uzasadnieniu wniosku podała ponownie, że utrzymuje się z gospodarstwa rolnego ([...] ha) tj. "dopłat unijnych" i sprzedaży, z którego roczny dochód określiła na kwotę [...] zł. Wyjaśniła, że rocznie ponosi wydatki na utrzymanie – [...] zł, składki KRUS – [...] zł, paliwo rolnicze – [...] zł, środki ochrony roślin, pasze, usługi weterynaryjne – [...] zł. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Jedyną zatem przesłanką decydującą o pozytywnym rozpoznaniu wniosku w przedmiocie prawa pomocy jest ustalona sytuacja materialna strony, a nie stopień skomplikowania sprawy, czy też nieznajomość przez stronę przepisów prawa. Przede wszystkim podnieść należy, że skarżąca składając kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy ponownie nie wykazała okoliczności uzasadniających zastosowanie wobec niej instytucji prawa pomocy. Znając powody, dla których jej pierwotny wniosek nie został uwzględniony nie potwierdziła wydatków ponoszonych w związku z prowadzeniem gospodarstwa rolnego m.in. na paliwo. Nie wykazała również, że posiada jakiekolwiek rzeczy ruchome tj. samochód, czy maszyny rolnicze, które wymagają wydatków na paliwo, nie wykazała, aby ponosiła wydatki na ubezpieczenie społeczne. Z tego punktu widzenia ocena zasadności wniosku skarżącej pozostaje niezmienna. Nie odniosła się również do wskazywanej w postanowieniu z dnia 2 października 2014 r. wątpliwości, że deklaruje, iż gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie podczas gdy z akt sprawy wynika, że pod tym samym adresem zamieszkuje jej ojciec. Odnosząc się natomiast do powoływanej zmiany okoliczności faktycznych tj. przejęcia przez skarżącą bliżej nieokreślonego gospodarstwa rolnego wraz z ciążącymi na nim długami to wyjaśnić należy, że nie jest to przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy. Przejęcie zobowiązań osób trzecich świadczyć może jedynie o dobrej kondycji finansowej zobowiązującego się, z pewnością natomiast nie jest to sytuacja, na którą skarżąca nie miała wpływu. Pomijając już fakt, że do wniosku nie zostały załączone żadne dokumenty potwierdzające powoływaną okoliczność. Podkreślić w tym miejscu należy, że ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy ciąży na stronie, do Sądu należy natomiast ocena powoływanych okoliczność, nie zaś poszukiwanie dowodów potwierdzających informacje zawarte we wniosku. W związku z powyższym uznać należy, że skarżąca nie wykazała w sposób nie budzący wątpliwości, że istotnie znajduje się w sytuacji, w której uiszczenie wpisu od skargi w wysokości 300 zł oraz ustanowienie pełnomocnika jest poza zasięgiem jej możliwości finansowych. Z uwagi na powyższe na podstawie powołanych przepisów oraz art. art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.