VIII SA/Wa 542/07

WyrokWSA w Warszawie2007-12-05

Skład orzekający: Marek Wroczyński, Iwona Owsińska-Gwiazda, Artur Kot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję o przyznaniu zasiłku stałego w kwocie niższej niż wnioskowana przez stronę, obliczoną zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji o przyznaniu zasiłku stałego w kwocie 74,99 zł miesięcznie. Wysokość zasiłku stałego jest ściśle określona przez przepisy ustawy o pomocy społecznej i stanowi różnicę między kryterium dochodowym a dochodem strony, a nie kwotę wskazaną we wniosku. Organy administracji publicznej nie mogą ustalić wyższej kwoty zasiłku na podstawie przepisów Konstytucji RP czy Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, które jedynie wskazują na obowiązek państwa do zapewnienia pomocy, ale nie określają jej szczegółowych zasad.
Stan faktyczny
Skarżący W.W. złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego w kwocie 350 zł miesięcznie z powodu umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Organ pierwszej instancji przyznał zasiłek w wysokości 74,99 zł, obliczony jako różnica między kryterium dochodowym a dochodem skarżącego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia Konstytucji RP i Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz dyskryminacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Katarzyna Filipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi W.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego oddala skargę. VIII SA/Wa 542/07 UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. decyzją z dnia [...]., znak [...], po rozpatrzeniu odwołania W.W., utrzymało w mocy decyzję Kierownika Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] nr [...] o przyznaniu zasiłku stałego w kwocie 74,99 zł miesięcznie. Z akt sprawy wynika, że W.W. – dalej skarżący, wnioskiem z dnia 28 maja 2007r. zwrócił się do Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. o przyznanie zasiłku stałego w kwocie 350 zł z tytułu umiarkowanego stopnia niepełnosprawności orzeczonego dnia 24 kwietnia 2007r. Po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...]., zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) przyznał skarżącemu zasiłek stały w wysokości 74,99 zł miesięcznie od 1 lipca 2007r. do 31 maja 2010r . W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że łączny dochód miesięczny skarżącego, prowadzącego samodzielne gospodarstwo domowe z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego oraz zasiłku przedemerytalnego po potrąceniu alimentów na rzecz córki w kwocie 200 zł wynosi 402,01 zł. Wysokość zasiłku stałego ustalono jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym dla osoby samotnie gospodarującej 477 zł a posiadanym dochodem 402 zł. Od decyzji Kierownika Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] skarżący odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. – dalej SKO wnosząc o przyznanie zasiłku stałego w kwocie 350 zł, gdyż przyznana kwota 74,99 zł nie pokrywa kosztów leczenia i opłat za energię. Rozpoznając odwołanie SKO wzięło pod uwagę, że zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Wysokość tego zasiłku to różnica między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej wynoszącym 477 zł, a uzyskiwanym dochodem miesięcznym tej osoby. Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego wynika, że na miesięczny dochód skarżącego składa się dochód przypadający z gospodarstwa rolnego o łącznej powierzchni 0,2040 ha przeliczeniowego w wysokości 42,22 zł oraz świadczenie przedemerytalne pomniejszone o 200 zł tytułem alimentów na córkę i wynosi 359,79zł, co łącznie wynosi 402,01 zł. Zdaniem SKO wysokość zasiłku została prawidłowo obliczona przez organ I instancji i stanowi różnicę między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej wynoszącym 477 zł, a uzyskiwanym dochodem miesięcznym tej osoby, w przypadku skarżącego 402,01 zł, co stanowi kwotę 74,99 zł. Zgodnie z orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w R. z dnia 25 maja 2007r. skarżący został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności do dnia 31 maja 2010r. Na tej podstawie organ przyjął, że skarżący jest całkowicie niezdolny do pracy i przyznał zasiłek stały na okres od 1 lipca 2007r. do 31 maja 2010r. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który pismem z 29 sierpnia 2007r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu odwoławczego. W skardze na decyzję SKO, skarżący opisał swoją sytuację zdrowotną oraz jej przyczyny, a także zdarzenia losowe na przestrzeni lat 1993-2005. Podniósł, że jest "dyskryminowany przez Urzędy i Policję RP". Żądanie przyznania pomocy skarżący opiera na podstawie wynikającej min. z art. 68 i 69 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którymi, osobom niepełnosprawnym władze publiczne udzielają, zgodnie z ustawą, pomocy w zabezpieczaniu egzystencji oraz zapewniają ochronę zdrowia. Skarżący podniósł również naruszenie szeregu przepisów Konstytucji RP oraz Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, Sąd każdorazowo obowiązany jest w pierwszej kolejności zbadać, czy postępowanie administracyjne zostało prawidłowo przeprowadzone w sprawie przez właściwe organy administracji publicznej. Obowiązany jest przy tym ocenić, czy w sprawie został prawidłowo ustalony stan faktyczny, czy stronie skarżącej organy zapewniły możliwość uczestniczenia w postępowaniu, a także czy organy dokonały prawidłowej wykładni mających zastosowanie w sprawie przepisów materialnoprawnych. Skarga analizowana stosownie do wymienionych założeń kontroli sądowej decyzji administracyjnych podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów. Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód nie przekracza kwoty 477 zł, tj. kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, określonej zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, zweryfikowanej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U.06.135.950). W przypadku skarżącego te warunki zostały spełnione, ponieważ miesięczny dochód W.W. z gospodarstwa rolnego wynosi 42,22 zł i wraz z zasiłkiem przedemerytalnym w wysokości 359,79 zł wynosi łącznie 402,01zł. Przedmiotowa kwota jest niższa niż kryterium dochodowe określone w ustawie. Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały ustala się w wysokości, w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 444 zł miesięcznie i zgodnie z ust. 3 ustawy niższa niż 30 zł miesięcznie. Warunek ten w przypadku skarżącego został spełniony. Wobec powyższego nie było podstaw do przyznania skarżącemu świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego w innej wysokości. Kwota przyznawanego zasiłku stałego nie zależy od uznania administracyjnego lecz jej wysokość wynika wprost z ustawy o pomocy społecznej. Zasiłek stały przyznaje się osobom, których dochody nie przekraczają kryterium dochodowego określonego w ustawie. Świadczenia z pomocy społecznej mają wspierać potrzebujących w wychodzeniu z trudnej sytuacji, w jakiej osoby te się znalazły. Celem świadczeń z pomocy społecznej nie jest zupełne i całkowite zastępowanie ich w zaspokajaniu potrzeb. Jeśli chodzi o art. 68 i art. 69 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, na które min. powołał się skarżący, należy wyjaśnić, że jak wynika z treści powołanych norm - statuując prawo obywatela do ochrony zdrowia i pomocy w zabezpieczeniu egzystencji wskazuje ona równocześnie, że zakres i formy tego zabezpieczenia określa ustawa. Zakres zabezpieczenia społecznego i formy, w jakich realizuje je pomoc społeczna państwa, określa obowiązująca ustawa o pomocy społecznej, na podstawie której została rozpoznana niniejsza sprawa. Organy nie mogą ustalić wyższej kwoty zasiłku stałego w oparciu o normy Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, ponieważ powołana Konwencja nie ustala zasad udzielania przez państwo pomocy społecznej (por. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, I SA/Wa 1419/04, LEX 192974). Ponadto w przedmiotowej sprawie, w odniesieniu do naruszenia pozostałych przepisów Konstytucji RP i "działalności Urzędów i Policji RP", mając na względzie treść skargi należy uznać, iż brak jest możliwości ingerencji sądu administracyjnego. W kwestii "naruszenia nietykalności" i "dyskryminowania" właściwymi pozostają sądy powszechne. W odniesieniu do "działania Urzędu i Urzędników" kontroli sądu administracyjnego , po wyczerpaniu toku instancji postępowania administracyjnego, mogą zostać poddane jedynie zapadłe w tym postępowaniu decyzje lub postanowienia. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło