VIII SA/Wa 548/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-05
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Artur Kot, Andrzej Kuna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma podstawy do wydania decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości za dany rok, jeśli podatnik będący osobą fizyczną uiścił ten podatek w sposób właściwy dla osób prawnych, zanim decyzja została wydana?Ratio decidendi
Organ podatkowy ma podstawy do wydania decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości dla osoby fizycznej, nawet jeśli podatnik ten uiścił podatek w sposób właściwy dla osób prawnych przed wydaniem decyzji. Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości dla osób fizycznych powstaje z chwilą doręczenia decyzji ustalającej jego wysokość, a nie z dniem zaistnienia zdarzenia. Uregulowanie podatku w sposób nieprawidłowy nie pozbawia organu prawa do wydania prawidłowej decyzji, a podatnik może dochodzić zwrotu nadpłaty.Stan faktyczny
Podatnik Z.Z., będący osobą fizyczną, został zobowiązany do zapłaty podatku od nieruchomości za 2006 rok. Podatek ten został ustalony decyzją Wójta Gminy W., a następnie utrzymany w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. Podatnik kwestionował sposób ustalenia i terminy płatności, argumentując, że jako osoba fizyczna nie powinien uiszczać podatku w ratach miesięcznych, jak osoby prawne, i że podatek powstaje z dniem doręczenia decyzji. Skarżący podnosił również, że został zmuszony do złożenia deklaracji i zapłaty podatku przed wydaniem decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Sędziowie Asesor WSA Artur Kot, Asesor WSA Andrzej Kuna, Protokolant Katarzyna Filipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi Z.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2006 rok oddala skargę.
Syg. akt VIII SA/Wa 548/07
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...], znak [...] Wójt Gminy W. działając na podstawie art. 207 § 1, w związku z art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (tj. DZ.U. z 2005 roku, nr 8, poz. 60 ze zmianami) dalej jako OrdPU ; art.2, art.3 ust. 1 pkt 1, art. 4, art.5 i art.6 ust.7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku O podatkach i opłatach lokalnych (DZ.U. z 2002 roku, nr 9, poz. 84 ze zmianami),dalej jako PLokU; § 1 uchwały Rady Gminy W. nr [...] z dnia [...] w sprawie ustalenia stawek podatku od nieruchomości na 2006 rok, ustalił podatnikowi Z.Z. wysokość zobowiązania za 2006 rok, w podatku od nieruchomości, położonej
w W., stanowiącej działkę nr 2106/7 o powierzchni 5364 m² i działkę gruntu
nr 2106/5 o powierzchni 286,3 m² oraz budynków usytuowanych na tejże nieruchomości o powierzchni łącznej 1950 m² i budowli usytuowanych na tej nieruchomości o wartości 45. 000 zł, w ogólnej kwocie 24. 882, 00 zł.
Organ ustalił, że w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2006 roku podatnik pozostawał właścicielem zabudowanych nieruchomości, położonych na terenie miejscowości W., od których wysokość zobowiązania w podatku
od nieruchomości za 2006 rok wynosi:
a) od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – 5364 m²x 0,63 zł = 3. 379,00 zł;
b) od gruntów pozostałych 286,3 m² x 0,06 zł = 17,00 zł;
c) od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej 1000 m² x 17, 67 zł = 17. 670 zł;
d) od budynków pozostałych 950 m² x 3,07 zł = 2. 916 zł
e) od budowli o wartości 45. 000 zł x 2% = 900 zł. Razem daje to kwotę 24. 882,00 zł.
Stosownie do treści art.2, art.3 ust.1 pkt 1, art.4, art.5 i art.6 ust. 7 PLokU oraz § 1 uchwały Rady Gminy z 9 grudnia 2005 roku podatnik jako właściciel wymienionej nieruchomości winien uiścić podatek za dany rok w czterech terminach płatności
do 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada danego roku.
Podatnik złożył deklarację DN-1 na podatek od nieruchomości za 2006 rok i jako osoba fizyczna oraz właściciel wymienionych nieruchomości będących przedmiotem opodatkowania uiszczał podatek od nieruchomości w terminach obowiązujących osoby prawne tj. do 15 każdego miesiąca 2006 roku, zamiast w terminach kwartalnych.
Organ podniósł, że w związku z tym należy uznać, że zobowiązanie podatkowe
w podatku od nieruchomości za 2006 rok zostało przez podatnika uregulowane
w całości.
Odwołanie od powyższej decyzji organu pierwszej instancji złożył Z.Z.. Decyzji organu pierwszej instancji zarzucał :
naruszenie postanowień art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa, w związku z art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych poprzez błędne ustalenie, iż podatnik jako właściciel nieruchomości, osoba fizyczna winien uiszczać za dany przedmiot opodatkowania podatek od nieruchomości w czterech ratach, z terminami płatności do 15 marca, 15 maja, 15 września, 15 listopada danego roku
(w domyśle 2006 roku) - zamiast stosownie do postanowień przywołanego przepisu art. 21 ust.1 pkt 2 OrdPU w związku z art.6 ust. 7 PLokU.
Wskazując na powyższe zarzuty wnosił o :
- uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie,
- przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu odwołania podatnik podnosił, że nie zgadza się z zaskarżoną decyzją, bowiem jego zdaniem doszło do ewidentnego naruszenia postanowień art.21 ust.1 pkt 2 OrdPU i art.6 ust. 7 PLokU, które stanowią, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości od osób fizycznych powstaje z dniem doręczenia podatnikowi decyzji organu podatkowego ustalającej wysokość podatku, a nie z dniem zaistnienia zdarzenia z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie zobowiązania podatkowego.
Podatnik podnosił, że nie z własnej woli złożył deklarację DN- 1, a został do tego przymuszony przez Urząd Gminy w W.
Decyzją z dnia [...], znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. działając na podstawie art.233 §1 OrdPU, po rozpatrzeniu na posiedzeniu niejawnym odwołania Z.Z. od decyzji Wójta Gminy W. z [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2006 rok, w kwocie 24. 882,00 zł utrzymało
w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy ustalił i zważył co następuje:
Wójt Gminy W. ustalił Z.Z. zobowiązanie podatkowe
w podatku od nieruchomości za 2006 rok w kwocie 24. 882,90 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że podatnik określoną kwotę podatku uiścił
w całości bez wezwania w 2006 roku w ratach miesięcznych, jak osoba prawna.
Wskazano, że osobom fizycznym zobowiązanie podatkowe w podatku
od nieruchomości ustala się w drodze decyzji. Osoba fizyczna uiszcza podatek
w czterech ratach w terminach określonych ustawą.
Od decyzji organu pierwszej instancji odwołanie wniósł podatnik zarzucając naruszenie przepisów art.21 § 1 pkt 2 OrdPU i art.6 ust. 7 PLokU. Wyjaśnił,
że deklaracje na podatek od nieruchomości za 2006 rok złożył na żądanie organu podatkowego. Podatek uiszczał jak osoba prawna obawiając się naliczenia odsetek za zwłokę. Wskazał, że w myśl regulacji art. 21 §1 pkt OrdPU zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji podatnikowi, a nie z dniem zaistnienia zdarzenia.
Organ odwoławczy podnosił, że należy zgodzić się z podatnikiem iż zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości dla osoby fizycznej powstaje z chwilą doręczenia decyzji wymiarowej.
Jednocześnie organ zauważył, że podatnik podatek od nieruchomości za 2006 rok uiścił w sposób przewidziany dla osób prawnych. W związku z tym, że nie została wydana decyzja podatkowa dla podatnika za 2006 rok, organ w 2007 roku taką decyzję wydał aby doprowadzić do zgodności z prawem.
Wydanie decyzji nastąpiło zgodnie z przepisem materialnym prawa podatkowego
i art.68 § 1 OrdPU. Zaskarżona decyzja zaś została doręczona podatnikowi
przed upływem 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.
Ponieważ podatek ten został już przez podatnika zapłacony, to samo wskazanie
w uzasadnieniu decyzji terminów płatności tego podatku nie może powodować naliczania odsetek za zwłokę.
Skargę na decyzję organu odwoławczego wniósł Z.Z., której zarzucał :
naruszenie postanowień art.21 § 1 OrdPU oraz art.6 ust. 7 PLokU poprzez błędne uznanie za prawidłową zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji przyjmującą, że podatnik, osoba fizyczna, uiścił podatek od nieruchomości, należny za 2006 rok
w formie samoopodatkowania, mimo, że polskiemu prawu taka droga nie jest znana.
Ustalenie zaś przez organ pierwszej instancji płatności tego podatku w czterech ratach ma tylko na celu doprowadzenie sprawy podatku do zgodności z prawem.
Podnosząc ten zarzut skarżący wnosił o :
- uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Argumentował,
że organ odwoławczy podzielił motywy jego odwołania, ale bezpodstawnie uznał,
że podatnik jako właściciel nieruchomości, osoba fizyczna, uiścił podatek
od nieruchomości za 2006 rok w drodze samoopodatkowania.
Podnosił, że w polskim prawie podatkowym są tylko dwie sytuacje gdzie występuje droga samoopodatkowania. On podatek od nieruchomości za 2006 rok zapłacił
na skutek przymuszenia – wezwania go przez organ pierwszej instancji
do uiszczania tego podatku w terminach obowiązujących osoby prawne.
Jego zdaniem podatek od nieruchomości dla osób fizycznych powstaje w chwilą wydania decyzji określającej jego wysokość. Bezpodstawne uregulowanie podatku naraziło podatnika na ewidentną szkodę, a sama zapłata w rozumieniu ordynacji podatkowej była nadpłatą podatku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga Z.Z. nie zasługuje na uwzględnienie.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych [ DZ.U nr 153 , poz.1269 ] oraz art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej p.p.s.a. [ DZ.U. nr 153, poz.1270, ze zmianami] sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ
na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności.
Jak stanowi przepis art.134 § 1 p.p.s.a. Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zarzuty, które zostały podniesione przez skarżącego dotyczą naruszenia przez organ prawa materialnego – art. 21 § 1pkt. 2 OrdPU oraz art. 6 ust. 7 PLokU.
Naruszenie prawa materialnego może nastąpić w dwojaki sposób: poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Pierwszy sposób naruszenia prawa materialnego polega na mylnym zrozumieniu treści zastosowanego przepisu. Naruszenie prawa przez niewłaściwe jego zastosowanie, to kwestia prawidłowego odniesienia normy prawa materialnego do ustalonego stanu faktycznego z hipotezą odnośnej normy prawnej i poddanie tego stanu ocenie prawnej na podstawie treści tej normy.( por. wyrok Sądu Najwyższego z 2 .04.2003 roku, I CKN 160/01 ; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 .02.2006 roku, II CSK 101/05).
Podatnik będący w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2006 roku właścicielem nieruchomości i budynków podlegał opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Wysokość takiego podatku zgodnie z art.6 ust. 7 PLokU ustala organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Decyzja ta ma charakter konstytutywny i obowiązek podatkowy powstaje z chwilą doręczenia takiej decyzji (art.21 § 1 pkt 2 OrdPU; por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2003 roku, III SA 2363/02, LEX nr 145042).
W niniejszej sprawie organy ustaliły dla Z.Z. wysokość podatku
od nieruchomości za rok 2006 w wysokości 24. 882, 00 zł przedstawiając sposób wyliczenia podatku. Podatek ten został ustalony decyzją Wójta Gminy W.
z dnia [...].
Na wydanie decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości za 2006 roku nie mógł mieć wpływu fakt, iż w tymże roku uiszczał on podatek od nieruchomości jak osoba prawna – składając do 15 stycznia deklarację na podatek i dokonując wpłat poszczególnych rat tego podatku w ciągu roku.
Należy zgodzić się ze skarżącym, że będąc osobą fizyczną, nie powinien regulować on zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w sposób określony dla osób prawnych.
Skoro zaś doszło do takiej sytuacji, to podatnik zgodnie z art. 75 § 1 i 2 OrdPU może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty, w związku z tym, że w deklaracji wykazał zobowiązanie nienależne. Podatnik składając wniosek o stwierdzenie nadpłaty winien złożyć również korektę deklaracji.
Tak więc, regulowanie zobowiązania podatkowego przez skarżącego, będącego osobą fizyczną w sposób właściwy dla osób prawnych nie powoduje, że organ podatkowy nie ma podstaw do wydania decyzji określającej wymiar podatku
od nieruchomości dla osób fizycznych. Organ, aby mógł uznać, iż podatnik (osoba fizyczna) zrealizował swój obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości musi wydać decyzję określającą wymiar takiego podatku. Obowiązek podatkowy
w podatku od nieruchomości dla osób fizycznych bez wydania decyzji nie powstaje.
Zupełnie odrębną kwestią jest ocena czy zobowiązanie podatkowe w podatku
od nieruchomości za 2006 rok przez skarżącego zostało uregulowane, w związku dokonanymi wpłatami. W tym zakresie organy uznały, iż do zapłaty podatku
od nieruchomości doszło nie przedstawiając sposobu zapłaty. Nie można zgodzić się z organem, iż skarżący dokonał zapłaty podatku od nieruchomości w 2006 roku
w sytuacji, gdy nie było jeszcze wydanej decyzji ustalającej wysokość podatku. Uchybienia organu w tym zakresie nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.
Kwestia uregulowania zobowiązania podatku, nie ma wpływu na to, że organ miał podstawy do wydania decyzji określającej wysokość podatku od nieruchomości
za 2006 rok dla skarżącego Z.Z.
Nie można podzielić zarzutu skarżącego, że organ odwoławczy uznał, iż zapłacił on należny podatek od nieruchomości w drodze samoopodatkowania.
Kwestia dokonanej oceny przez organ odwoławczy, iż skarżący dokonał już zapłaty podatku od nieruchomości za 2006 rok nie ma znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji.
Tak więc w sytuacji, gdy skarżący w 2006 roku był podatnikiem podatku
od nieruchomości, to wydanie decyzji ustalającej podatek miało umocowanie
w prawie i należy uznać, że organy prawidłowo zastosowały przepisy art. 21 § 1 pkt 2 OrdPU i art. 6 ust. 7 PLokU.
Z tych też względów, biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło