VIII SA/Wa 549/10

WyrokWSA w Warszawie2010-10-19

Skład orzekający: Cezary Kosterna, Leszek Kobylski, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest właściwy do uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania, jeśli podstawą odmowy uchylenia jest jedynie faktyczne przebywanie osoby w lokalu, a nie jej tytuł prawny do lokalu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest właściwy do uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania, jeśli osoba jest faktycznie zameldowana w lokalu. Zameldowanie jest czynnością ewidencyjną potwierdzającą pobyt, a nie czynnością rodzącą prawa do lokalu. Kwestie sporne dotyczące prawa własności i korzystania z lokalu należą do właściwości sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania D.M. z dziećmi w lokalu, którego jest współwłaścicielką, twierdząc, że zameldowanie nastąpiło bez jej zgody i wiedzy. Organ I instancji odmówił uchylenia, wskazując, że ojciec skarżącej, będący współwłaścicielem i wieczystym użytkownikiem lokalu, potwierdził pobyt zameldowanych osób i okazał dokument potwierdzający jego tytuł prawny. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, podkreślając, że zameldowanie jest jedynie rejestracją pobytu, a spory o prawo własności i korzystanie z lokalu należą do sądów powszechnych. Skarżąca wniosła skargę do WSA, powtarzając argumentację.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2010 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania oddala skargę. Decyzją znak [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz.U. z 2006r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze. zm., zwana dalej k.p.a.) odmówił uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania Pani D.M. z dziećmi: S.D. i S.P. na pobyt stały w R., ul. O. [...] m [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że pani G.A.M. złożyła podanie o uchylenie zameldowania ww. z podanego adresu, ponieważ meldunek został dokonany bez jej zgody i wiedzy jako właściciela. W trakcie postępowania wyjaśniającego organ ustalił, że ojciec wnioskującej – J.N. jest współwłaścicielem domu oraz jego wieczystym użytkownikiem oraz, że potwierdził pobyt M.T. w ww. lokalu oraz przedstawił w urzędzie w dniu jej meldowania dokument potwierdzający jego tytuł prawny do lokalu, tj. umowę darowizny w formie aktu notarialnego z dnia [...].11.2000r., z którego wynika prawo dożywotniego użytkowania domu, co skutkuje nabyciem przez niego tytułu prawnego do tego lokalu, niezależnie od udziałów procentowych współwłaścicieli. W tym stanie rzeczy organ uznał, że zostały spełnione wszystkie przesłanki do jej zameldowania, dlatego orzeczono, jak na wstępie. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła A.M.G.. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu odwołania odwołująca się polemizowała z ustalonym przez organ stanem faktycznym. Wskazała, że zameldowana osoba nie płaci jej ojcu czynszu, ale to ojciec płaci tej pani za "opiekę". Podniosła, że ojciec zameldował ww. bez jej zgody, zaś zaskarżona decyzja jest dla niej krzywdząca, gdyż uniemożliwia jej korzystanie z jej własności. Decyzją z dnia [...] maja 2010r. znak [...] Wojewoda [...] biorąc za podstawę przepisy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że w postępowaniu o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania organ ustala, czy w dacie jej dokonania osoba, której obowiązek meldunkowy dotyczy spełnia warunki określone w ustawie o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Przepis art. 10 ust. 1 ww. ustawy stanowi, iż na pobyt stały lub czasowy trwający ponad trzy miesiące może być zameldowana osoba, która faktycznie przebywa w lokalu, w którym ma być zameldowana. Organ odwoławczy podkreślił, że zameldowanie jest aktem rejestracji danych o miejscu pobytu osoby, zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy. Przeprowadzone postępowanie administracyjne wskazuje, że zarówno w chwili dokonania czynności zameldowania, jak i w chwili obecnej M.D. wraz z dziećmi przebywała i nadal przebywa w ww. lokalu, czego odwołująca się nie kwestionuje. Odnosząc się do zarzutu odwołującej się, że jest ona współwłaścicielem w większej części niż jej ojciec, organ odwoławczy wyjaśnił, że o tym, czy zamieszkiwanie w lokalu wymaga zgody osoby uprawnionej do używania lokalu nie rozstrzygają przepisy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ale przepisy prawa cywilnego, zaś od orzekania o usunięciu osób z lokalu są sądy powszechne. W konkluzji organ odwoławczy stwierdził brak podstaw do uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania M.D. i jej dzieci na pobyt stały w R., ul. O. [...] m [...]. Organ podkreślił, że ewidencja nie jest formą kontroli nad legalnością zamieszkania, lecz pobytu ludności i służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego wniosła A.M.G. (dalej jako skarżąca). Skarżąca powtórzyła wcześniej prezentowaną argumentację dotyczącą jej udziału we współwłasności oraz ograniczeniu w korzystaniu z niej (brak możliwości zameldowania choćby czasowego członków rodziny, którzy muszą mieszkać w wynajmowanych lokalach). Podniosła, że nie powiadomiono jej o fakcie zameldowania ww. osób. Wniosła o usuniecie osób zameldowanych przez organ z jej posesji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, albo też przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W razie zaś nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a). Zgodnie natomiast z unormowaniem art. 134 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była prawidłowość dokonania czynności materialno-technicznej zameldowania M.D. i jej dzieci. W ocenie Sądu organy ewidencyjne czynności tej dokonały prawidłowo zgodnie z art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz.U. z 2006r., Nr 139, poz. 993 ze zm.). J.N. jako współwłaściciel i dożywotni użytkownik lokalu potwierdził fakt przebywania M.D., okazał przy tym stosowny dokument – odpis aktu notarialnego potwierdzający jego tytuł prawny do lokalu. Prawidłowo organy administracji stwierdziły, że bez znaczenia dla czynności zameldowania jest wielkość udziału we współwłasności oraz zgoda skarżącej jako współwłaścicielki. Zameldowanie jest czynnością ewidencyjną, potwierdzeniem pobytu pod określonym adresem. Nie rodzi to żadnych praw osoby zameldowanej do lokalu oraz nie można od takiej osoby wymagać legitymowania się prawem do lokalu, w szczególności w postaci zgody właściciela nieruchomości. Skarżąca myli dwa pojęcia: zameldowania i zamieszkiwania. Jeżeli zameldowanie potwierdza jedynie okoliczność faktyczną pobytu pod wskazanym adresem regulowane ustawą o ewidencji ludności i dowodach osobistych, to zamieszkiwanie i korzystanie z lokalu regulują przepisy prawa cywilnego, które przewidują dla właściciela uprawnienia eksmisyjne do osób, które są niepożądane do zamieszkiwania. Skarżąca jeżeli uważa, że M.D. narusza jej prawo własności, może skorzystać z ochrony prawnej własności i złożyć stosowny pozew eksmisyjny do właściwego sądu powszechnego, gdyż w tym zakresie sąd administracyjny nie jest uprawniony do orzekania. Podnoszona przez skarżącą okoliczność ograniczenia w korzystaniu z prawa własności poprzez brak możliwości zameldowania na pobyt czasowy jej syna jest poza przedmiotem badania przez Sąd w niniejszej sprawie, wyjaśnić natomiast należy i jeszcze raz podkreślić, że przesłanką pozytywną do dokonania czynności zameldowania jest faktyczne przebywanie w danym miejscu, natomiast jeśli członkowie rodziny nie mieszkają w ww. lokalu, to nie mogą być w nim zameldowani nawet na pobyt czasowy. Reasumując, kontrolowane czynności meldunkowe przeprowadzone zostały prawidłowo i legalnie, stąd brak podstaw do ich uchylenia. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło