VIII SA/Wa 551/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. – Przedsiębiorstwo "[...]" o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. B. – Przedsiębiorstwo "[...]" na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem z dnia [...] lipca 2011 r. A. B. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. We wniosku nie określono jego zakresu, jednakże z treści skargi wynika, że dotyczy on przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną, a źródłem utrzymania małżonków jest emerytura w łącznej wysokości [...] zł. Podał, że przebył [...], a żona "jest [...]". Jako jedyny majątek skarżący wymienił dom - [...] m² i nieruchomość rolną – [...] ha. Pismem dnia [...] lipca 2011 r. zobowiązano skarżącego do złożenia dodatkowych informacji dotyczących sytuacji materialnej tj. zeznania podatkowego za 2010 r., wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie sześć miesięcy, odcinka emerytury oraz wskazania wszystkich źródeł utrzymania. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 – 3 ppsa). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 ppsa). Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedmiotowy wniosek poza ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika dotyczy zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą [...] zł, przy czym jest to najniższy wpis jaki przewiduje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dla oceny złożonego wniosku istotne znaczenie ma okoliczność, że skarżący podobnie jak jego żona poza tym, że jest emerytem ze stałym dochodem, prowadzi działalność gospodarczą, – z której osiąga bardzo wysokie przychody. Z zeznania PIT – 36 wynika, że w 2010 r. skarżący ze stosunku pracy, emerytury a w szczególności z pozarolniczej działalności gospodarczej ([...]) osiągnął przychód w wysokości [...] zł (koszt uzyskania przychodu [...] zł). Przy czym podkreślić należy, że w przypadku przedsiębiorców, a do takich należy skarżący, miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego. Istotniejsze zatem jest to, że skarżący uzyskuje przychody z działalności gospodarczej i że przychody te kształtują się znacznym poziomie. Z kolei żona skarżącego w 2010 r. osiągnęła przychód w wysokości [...] zł. Przyjąć zatem należy, że w sytuacji kiedy oboje małżonkowie prowadzą własne firmy mało prawdopodobne jest, aby ich sytuacja materialna była trudna i uzasadniała obciążenie kosztami postępowania sądowego budżetu państwa tj. pozostałych podatników. Również koszty ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, skarżący może ponieść bez powstania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym siebie i rodziny. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że skarżący nie wywiązał się w pełni z obowiązku udzielenia informacji dotyczących sytuacji materialnej, bowiem nie złożył wymaganego wyciągu z rachunku bankowego, co dodatkowo przesądza o zasadności odmowy przyznania prawa pomocy. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.