VIII SA/Wa 553/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-12-01

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada stały dochód z zatrudnienia, ale jednocześnie ma debet na rachunku bankowym i obciążenie karty płatniczej, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Posiadanie debetu na rachunku bankowym i obciążenie karty płatniczej nie stanowią okoliczności uzasadniających pełne zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż zobowiązania cywilnoprawne nie mają pierwszeństwa przed obowiązkiem ponoszenia kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący M.Ł. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący wskazał na trudną sytuację materialną rodziny, opierającą się na jego wynagrodzeniu, chorobę żony oraz posiadanie debetu na rachunku bankowym i karcie płatniczej. Po uzupełnieniu wniosku, sąd rozpoznał sprawę.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono M.Ł. od wpisu od skargi ponad kwotę 200 zł. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. Ł. na decyzję [...] Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego postanawia: 1. zwolnić M. Ł. od wpisu od skargi ponad kwotę 200 (dwieście) zł, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z niepracującą żoną i córką - studentką IV roku studiów. Wyjaśnił, że sytuacja materialna rodziny jest trudna bowiem jedynym źródłem utrzymania jest jego wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł brutto. Na sytuację tę wpływa między innymi stan zdrowia żony, która jest leczona [...], co powoduje wydatki na wizyty lekarskie i leki. Jako jedyny majątek skarżący wymienił mieszkanie lokatorskie o powierzchni [...] m² oraz samochód osobowy [...]. Wskazując na inne okoliczności uzasadniające wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że posiada debet na rachunku ROR w wysokości [...] zł oraz obciążenie karty płatniczej na kwotę [...] zł. W wyniku uzupełnienia wniosku skarżący nadesłał zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia, wyciąg z rachunku bankowego za okres od sierpnia do listopada 2008 r. z ujemnym saldem końcowy, wyciąg z rachunku karty kredytowej z kwotą całkowitego zadłużenia w wysokości [...] zł, historię bezrobotnego, z której wynika, że żona wnioskodawcy utraciła status osoby bezrobotnej z dniem 25 stycznia 2007 r. oraz kartę leczenia szpitalnego żony. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Jak wynika zaś z treści powołanego art. 246 § 1 ustawy, dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Z akt sprawy oraz wyjaśnień skarżącego wynika, że osiąga on stały dochód z tytułu zatrudnienia w wysokości [...] zł brutto, posiada dwuletni samochód osobowy i ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe. Nie należy zatem skarżący do osób ubogich pozbawionych źródła utrzymania. Zestawiając jednakże wysokość osiąganego dochodu z koniecznością poniesienia kosztów postępowania, które na obecnym jego etapie wynoszą 500 zł tytułem wpisu od skargi uznano, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie jedynie w części tj. w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę 200 zł. Jednocześnie należy podkreślić, że posiadanie debetu na rachunku rozliczeniowo – oszczędnościowym oraz obciążenie karty płatniczej nie stanowią okoliczności uzasadniającej pełne zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych, bowiem co do zasady zobowiązania cywilnoprawne nie korzystają z pierwszeństwa przed obowiązkiem ponoszenia kosztów sądowych, ani też nie uzasadniają konieczności obciążania budżetu państwa całością kosztów związanych z własnym udziałem skarżącego w sprawie. Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło