VIII SA/Wa 553/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 2 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R G o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi R G na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2013 rok postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu R G zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku podał, że utrzymuje się z niewielkiego gospodarstwa rolnego (... ha) i sprzedaży płodów rolnych, z tego tytułu uzyskuje ok. [...] zł miesięcznie. Oświadczył, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna (w załączeniu decyzja z dnia [...] grudnia 2013r.). Pismem z dnia 13 sierpnia 2015 r. zobowiązano skarżącego do uzupełnienie wniosku poprzez złożenie aktualnej decyzji o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej, wskazania wszystkich źródeł utrzymania w tym prac dorywczych i sezonowych, wyjaśnienia jak skarżący zaspokaja podstawowe potrzeby życiowe osiągając dochód w wysokości [...] zł oraz udokumentowania wydatków na bieżące utrzymanie. W odpowiedzi skarżący oświadczył, że decyzja urzędu pracy z 2013 r. jest jak najbardziej aktualna, podstawowe potrzeby życiowe zaspokaja kupując przecenione pieczywo oraz uprawiając ziemniaki i inne warzywa, natomiast żadnych kosztów nie ponosi bowiem z mieszkania korzysta nieodpłatnie "z dobrej woli właściciela", nie korzysta z energii i gazu, a wodę czerpie ze studni. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o takie ubiega się skarżący) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Z wyjaśnień skarżącego wynika, że utrzymuje się on z dochodu w wysokości [...] zł, nie podejmuje prac dorywczych ani sezonowych nie korzysta z pomocy społecznej. Otóż takie wyjaśnienia należy uznać za niewiarygodne i sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego. Skarżący posiada minimalne gospodarstwo rolne (... ha przeliczeniowego), zatem nie sposób dać wiarę, że praca w takim gospodarstwie pochłania go w sposób uniemożliwiający uzyskiwanie dochodu z innego tytułu np. prac dorywczych lub sezonowych, by poprawić własną sytuację materialną, tym bardziej, że nie wykazał, aby z uwagi na stan zdrowia było to niemożliwe. Wątpliwe wydają się być również twierdzenia jakoby skarżący nie ponosił jakichkolwiek wydatków i był w stanie, jak sugeruje zaspokoić potrzeby żywieniowe wyłącznie we własnym zakresie (produkcja warzyw). Także fakt, że skarżący nie przedłożył aktualnej decyzji lub zaświadczenia o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej powoduje, że jego wyjaśnienia są niewiarygodne, trudno bowiem uznać, ze aktualna jest decyzja z ostatnim wezwaniem bezrobotnego do stawiennictwa na dzień 13 stycznia 2014 r. Tym samym skarżący nie wykazał ponad wszelką wątpliwość, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej zastosowanie instytucji prawa pomocy. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.