VIII SA/Wa 556/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-07-30
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej zasiłku stałego powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi
W sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, w tym dotyczących zasiłku stałego, strona skarżąca jest ustawowo zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wniesienia skargi. Natomiast przyznanie prawa do ustanowienia adwokata zależy wyłącznie od sytuacji materialnej strony, a nie od stopnia skomplikowania sprawy. W przypadku trudnej sytuacji materialnej strony, wniosek o ustanowienie adwokata należy uwzględnić.Stan faktyczny
H. K., osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku stałego. Skarżąca mieszka z synem, który pomaga jej finansowo, jednak nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a w pozostałym zakresie wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 2. w pozostały zakresie wniosek oddalić.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy H. K. podała, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, zamieszkuje z synem, jednak nie prowadzi z nim wspólnego gospodarstwa domowego. Oświadczyła, że miesięczne koszty utrzymania lokalu opłaca syn, który pomaga jej finansowo w kwocie [...] zł.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
W pierwszej kolejności należało rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej powoływana jako p.p.s.a.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa skarżącej ponieważ przedmiotem jej skargi jest decyzja w sprawie odmowy przyznania zasiłku stałego. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym,
w sytuacji ustawowego zwolnienia Sąd nie wydaje w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już
w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu.
Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. p.p.s.a. postanowiono, jak w pkt 2 sentencji.
Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata, przy czym podkreślić należy, że jedyną przesłanką decydującą
o pozytywnym rozpoznaniu wniosku w przedmiocie prawa pomocy jest ustalona sytuacja materialna strony, a nie np. stopień skomplikowania sprawy. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącej znajdujące potwierdzenie w aktach sprawy uznać należy, że wniosek zasługuje na uwzględnienie. Wprawdzie z akt sprawy wynika, że skarżąca prowadzi wspólnie z synem gospodarstwo domowe, a jedynym dochodem jest jego niewielkie wynagrodzenie, to nie zmienia to oceny, że jest ona w trudnej sytuacji materialnej i nie ma możliwości wygospodarowania środków, które pozwalałyby na poniesienie kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło