VIII SA/Wa 558/25
WyrokWSA w Warszawie2025-11-27
Skład orzekający: Renata Nawrot, Justyna Mazur, Iwona Szymanowicz-Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, zatwierdzając regulamin strzelnicy, ma obowiązek weryfikacji, czy obiekt strzelnicy został legalnie zlokalizowany i zbudowany zgodnie z przepisami prawa budowlanego i ochrony środowiska, a jeśli nie, czy brak takiej weryfikacji stanowi nową istotną okoliczność faktyczną uzasadniającą wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zatwierdzenie regulaminu strzelnicy wymaga od organu administracji publicznej weryfikacji, czy obiekt strzelnicy został legalnie zlokalizowany i zbudowany zgodnie z przepisami prawa budowlanego i ochrony środowiska. Brak takiej weryfikacji w pierwotnym postępowaniu stanowi nową istotną okoliczność faktyczną, która uzasadnia wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy. Wójt odmówił zatwierdzenia. Kolegium uchyliło decyzję Wójta, uznając sprawę za załatwioną milcząco. Następnie Kolegium wznowiło postępowanie z urzędu, uchyliło rozstrzygnięcie o milczącym załatwieniu i odmówiło zatwierdzenia regulaminu, stwierdzając, że strzelnica nie istnieje. Skarżący zaskarżył tę decyzję, zarzucając błędne uznanie istnienia nowych okoliczności faktycznych. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Krawczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia 13 czerwca 2025 r. znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji, po wznowieniu postępowania oddala skargę.
M. W. (dalej także: Skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z 13 czerwca 2025 r. utrzymującą w mocy decyzję własną – tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 19 marca 2025 r. uchylającą rozstrzygnięcie o milczącym załatwieniu sprawy z wniosku Skarżącego z dnia 6 maja 2024 r. o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy na działce nr [...] w obrębie S.
i odmawiające zatwierdzenia regulaminu strzelnicy znajdującej się na działce nr [...]
w obrębie S..
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
Pismem z 6 maja 2024 r. Skarżący złożył do Wójta Gminy S. wniosek
o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy znajdującej się na działce nr [...] w obrębie S..
Decyzją z 28 czerwca 2024 r., Nr [...] Wójt Gminy S. odmówił M. W. zatwierdzenia regulaminu strzelnicy znajdującej się na działce numer [...] w obrębie S..
Rozpoznając odwołanie Skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w R.(dalej: Kolegium, organ odwoławczy) decyzją z 11 września 2024 r., znak: [...], uchyliło w całości w/w decyzję z 28 czerwca 2024 r., uznając, że decyzja z 28 czerwca 2024 r., Nr [...] nie została wydana w terminie miesiąca od dnia doręczenia organowi żądania strony, a zatem sprawę należy uznać za załatwioną milcząco.
Postanowieniem z 17 lutego 2025 r., znak; [...] Kolegium wznowiło z urzędu postępowanie zakończone milczącym załatwieniem sprawy
z wniosku M. W. (wniosek z 6 maja 2024 r.), o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy na działce nr [...] w obrębie S.. Podstawą wznowienia był art. 149 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 oraz art. 150 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.).
Po wznowieniu postępowania decyzją z 19 marca 2025 r. Kolegium, w ramach wznowienia postępowania, uchyliło rozstrzygnięcie o milczącym załatwieniu sprawy
z wniosku M. W. z 6 maja 2024 r., o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy na działce nr [...] w obrębie S. i odmówiło zatwierdzenia regulaminu strzelnicy znajdującej się na działce numer [...] w obrębie S..
W pierwszej kolejności Kolegium wyjaśniło, iż jest organem, który w sprawie zatwierdzenia regulaminu strzelnicy znajdującej się na działce numer [...] w obrębie S. wydał decyzję w ostatniej instancji. Następnie określiło ramy prawne prowadzonego postępowania, stwierdzając przy tym, że: postępowanie w sprawie wznowienia postępowania kończy się decyzją, przy czym po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a. mogą zapaść jedynie rodzaje rozstrzygnięć administracyjnych wyczerpująco wymienione w art. 151 § 1 i § 2 k.p.a. A mianowicie, organ wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 k.p.a., art. 145a k.p.a. lub art. 145b k.p.a. (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.), 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 k.p.a., art. 145a k.p.a. lub art. 145b k.p.a. i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.), 3) ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji - w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a. (art. 151 § 2 k.p.a.).
Dalej organ podał, że zgodnie z art. 122g k.p.a. do spraw załatwionych milcząco przepisy rozdziałów 12 i 13 w dziale II stosuje się odpowiednio. Przyjmuje się, że skutek wydania decyzji ostatecznej powstał w terminie czternastu dni od dnia upływu terminu, o którym mowa w art. 122c § 1- w przedmiotowej sprawie był to 20 czerwca 2024 r.
Kolegium wyjaśniło, iż podstawę wznowienia postępowania zakończonego milczącym załatwieniem sprawy z wniosku M. W. z 6 maja 2024 r., o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy na działce nr [...] w obrębie S., stanowi przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydal decyzję.
Okolicznością faktyczną, która legła u podstaw wznowienia ww. postępowania, było ustalenie, że przeprowadzone w dniu 27 czerwca 2024 r. oględziny wykazały, że przedłożony do zatwierdzenia regulamin strzelnicy dotyczy obiektu, który nie istnieje. Na działce znajduje się pusty plac dookoła porośnięty lasem. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, Kolegium stwierdziło, że przez nowe okoliczności lub dowody należy rozumieć takie okoliczności lub dowody, które istniały
w dacie orzekania, ale organ orzekający nimi nie dysponował. Nie ma znaczenia, czy ujawnione dowody nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotnie
w wyniku zaniedbań, czy z innych powodów. Warunkiem wznowienia postępowania jest w tym przypadku to, aby nowy dowód istniał w dniu wydania decyzji, przy czym nie był znany organowi, który wydał decyzję.
Zdaniem Kolegium opisana powyżej okoliczność faktyczna stanowiącą podstawę wznowienia postępowania istniała w dacie 20 czerwca 2024 r. (skutek wydania ostatecznej - art. 122g k.p.a.). Skoro strzelnica nie istniała w dacie oględzin przeprowadzonych w dniu 27 czerwca 2024 r., a na działce znajduje się pusty plac dookoła porośnięty lasem nie sposób uznać, że istniała w dacie 20 czerwca 2024 r. Okoliczność, że przedłożony do zatwierdzenia regulamin strzelnicy dotyczy obiektu, który nie istnieje, nie była zatem znana Wójtowi Gminy S. w dniu 20 czerwca 2024 r.
Nie ulega wątpliwości jak wskazano w decyzji, że ujawniona okoliczność polegająca na stwierdzeniu, że przedłożony do zatwierdzenia regulamin strzelnicy dotyczy obiektu, który nie istnieje, stanowi nową, istotną okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie przez Wójta Gminy S.. Tym samym jak stwierdziło Kolegium w analizowanym przypadku zaistniała przesłanka wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Analizując wpływ nowej okoliczności na ocenę milczącego załatwienia sprawy
z wniosku Skarżącego (z 6 maja 2024 r.), o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy na działce nr [...] w obrębie S., Kolegium wyjaśniło, iż zgodnie z art. 47 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U, z 2024 r. poz. 485 dalej zwana: "ustawą")
Zatwierdzenie regulaminu strzelnicy następuje w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez właściwego wójta, burmistrza (prezydenta miasta).
Do postępowania w sprawie zatwierdzenia regulaminu strzelnicy stosuje się przepisy działu II rozdziału k.p.a.
Wymieniony w ust. 2 dział II rozdziału 14 k.p.a. dotyczy Postępowania uproszczonego. Jak wynika natomiast z art. 163b § 1 organ administracji publicznej załatwia sprawę w postępowaniu uproszczonym, jeżeli przepis szczególny tak stanowi. W sprawie rozpoznawanej w postępowaniu uproszczonym stosuje się przepisy
o milczącym załatwieniu sprawy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 163b § 3 k.p.a.). Pozostałe przepisy dotyczące strzelnic, a zawarte w ww. ustawie
o broni i amunicji, wprost wskazują, że strzelnice powinny być zlokalizowane, zbudowane i zorganizowane w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wykluczający możliwość wydostania się poza ich obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego w sposób zgodny z regulaminem strzelnicy.
Kolegium zaznaczyło, że zmiana brzmienia art. 47 ustawy o broni i amunicji (polegająca na pozbawieniu organu wykonawczego gminy właściwości w zakresie rozstrzygania "o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania") miała na celu pełne skorelowanie przepisów ustawy z przepisami Prawa budowlanego, likwidując możliwość wystąpienia sporu kompetencyjnego pomiędzy wójtem, burmistrzem (albo prezydentem miasta) a organami administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego.
W konsekwencji Kolegium stwierdziło, że budowa strzelnicy wymaga wykonania robót budowlanych, które w zależności od ich charakteru są podejmowane po uprzednim uzyskaniu pozwolenia bądź po zgłoszeniu właściwemu organowi zamiaru ich wykonania. Regulamin strzelnicy nie może być zatwierdzony w stosunku do obiektu, który nie jest strzelnicą. Trudno uznać, aby zatwierdzenie regulaminu strzelnicy miało odnosić się abstrakcyjnie do mającej dopiero powstać strzelnicy lub miejsca, w którym faktycznie ma się odbywać użycie broni w celach szkoleniowych i sportowych, jeśli nie spełnia ono wymagań przewidzianych przepisami prawa.
Ponadto organizować przy tym można obiekt już istniejący, a nie obiekt abstrakcyjny, mający dopiero być strzelnicą. To nie sposób zorganizowania obiektu decyduje o jego legalnym istnieniu czy zrealizowaniu, ale kolejność jest odwrotna: najpierw należy obiekt legalnie zlokalizować i ewentualnie wybudować oraz oddać do użytkowania, a dopiero później można go organizować.
W świetle tych okoliczności stwierdzić należy jak wskazano w decyzji, że etap organizacji strzelnicy jest ostatnim etapem jej realizacji, następującym po zgodnym
z prawem zlokalizowaniu i zbudowaniu strzelnicy. Organ zatwierdzający regulamin strzelnicy jest zatem zobowiązany do oceny czy obiekt istnieje oraz czy posiada wymagane prawem zgody na korzystanie z niego jako strzelnicy. Zatwierdzenie regulaminu strzelnicy jest zatem swego rodzaju zwieńczeniem całego procesu zmierzającego do jej powstania. Wynika to z treści art. 46 ust. 1 ustawy o broni
i amunicji poddanego zarówno wykładni językowej jak i systemowej
W przedmiotowej sprawie, przeprowadzone w dniu 27 czerwca 2024 r. oględziny wykazały, że przedłożony do zatwierdzenia regulamin strzelnicy dotyczy obiektu, który nie istnieje. Na działce znajduje się pusty plac dookoła porośnięty lasem. Zatem Wnioskodawca składając wniosek o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy dopiero zamierzał ją zorganizować.
Kolegium poddało analizie załącznik do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic (Dz. U. Nr 18, poz, 234 z późn. zm. )- ust. 3 pkt 2, w którym sformułowano wprost obowiązek uzyskania decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania. W § 4 ww. rozporządzenia przewidziano sformułowanie dodatkowych warunków bezpieczeństwa, w tym także dla osób przebywających na strzelnicy.
Zatem Kolegium uznało, że w analizowanej sprawie zaistniała przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., która miała wpływ na treść rozstrzygnięcia organu ł instancji (strzelnica dla której został złożony wniosek o zatwierdzenie regulaminu nie istnieje), należało uchylić rozstrzygnięcie o milczącym załatwieniu sprawy z wniosku M. W. z 6 maja 2024 r,, o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy na działce nr [...] w obrębie S. i odmówić zatwierdzenia regulaminu strzelnicy znajdującej się na działce numer [...] w obrębie S..
Jednocześnie w przedmiotowej sprawie nie występują przesłanki umożliwiające zastosowanie art. 151 § 2 k.p.a.
Rozpoznając wniosek Skarżącego o ponowne rozstrzygnięcie sprawy, powołaną na wstępie decyzją Kolegium utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję (własną).
Organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko, wyjaśniając jednocześnie, że orzecznictwo w sposób jednolity uznaje, że lokalizacja strzelnicy wymaga przeznaczenia na ten cel określonej nieruchomości w planie miejscowym bądź
w przypadku braku planu miejscowego dokonania zmiany zagospodarowania terenu na podstawie decyzji o warunkach zabudowy. Z kolei budowa strzelnicy wymaga wykonania robót budowlanych, które w zależności od ich charakteru są podejmowane po uprzednim uzyskaniu pozwolenia bądź po zgłoszeniu właściwemu organowi zamiaru ich wykonania. Kolegium wskazało, że przeprowadzone w dniu 27 czerwca 2024 r. oględziny wykazały, że przedłożony do zatwierdzenia regulamin strzelnicy dotyczy obiektu, który nie istnieje. Na działce znajduje się pusty plac dookoła porośnięty lasem. Zatem Wnioskodawca składając wniosek o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy dopiero zamierzał ją zorganizować. Prawidłowa realizacja strzelnicy to jej zlokalizowanie, zbudowanie i zorganizowanie w sposób nienaruszający wymogów związanych
z ochroną środowiska oraz wykluczający możliwość wydostania się poza ich obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego (por. wyrok z 9 grudnia 2020 r. sygn. akt II OSK 1915/18). Organ zatwierdzający regulamin strzelnicy nie dopuszcza strzelnicy do użytkowania (jak miało to miejsce wcześniej), ale wyłącznie zatwierdza regulamin strzelnicy. Końcowo Kolegium wywiodło, iż w przedmiotowej sprawie nie występują przesłanki umożliwiające zastosowanie art. 151 § 2 k.p.a.
W skardze na decyzje Kolegium, Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że w sprawie zaistniały istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję;
2) rażące naruszenie zasady legalizmu wyrażonej w art. 6 k.p.a., poprzez działanie Organu poza kompetencjami wynikającymi z przepisu art. 47 ust. 1 Ustawy
z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 2516 z późn. zm.; dalej zwana: "ustawą");
3) rażące naruszenie art. 6 k.p.a. w związku z art. 163 Konstytucji;
4) rażące naruszenie art. 68 k.p.a.
Wniósł o:
1) uwzględnienie skargi oraz uchylenie zaskarżonych decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia;
2) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W obszernym uzasadnieniu Skarżący rozwinął postawione zarzuty, akcentując, iż organ wadliwie ocenił jakoby ujawniona okoliczność polegająca na stwierdzeniu, że przedłożony do zatwierdzenia regulamin strzelnicy dotyczy obiektu, który nie istnieje, stanowi nową istotną okoliczność która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie przez Wójta Gminy S.. W ocenie Skarżącego nie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skarga okazała się niezasadna, ponieważ organ - Kolegium prawidłowo wznowił postępowanie z uwagi na nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania poprzedniej decyzji, a nieznane wówczas organowi, który wydał pierwotną decyzję
o zatwierdzeniu regulaminu strzelnicy. Ponadto organ prawidłowo zinterpretował obowiązek przedstawienia przez skarżących spełnienia przez planowaną strzelnicę warunków formalnych dotyczących usytuowania strzelnicy zgodnie z wymogami prawno-budowlanymi.
Kluczowe w sprawie jest to, czy zatwierdzenie regulaminu strzelnicy wymaga uprzedniego przeprowadzenia przez organ postępowania na okoliczność spełnienia wymogów prawno-budowlanych przez wnioskującego o zatwierdzenie takiego regulaminu. Tylko wtedy, gdy jest to istotna dla sprawy okoliczność faktyczna, możliwe jest bowiem rozważanie, że w ogóle mogło nastąpić wznowienie postępowania administracyjnego. Znajdujący w sprawie zastosowanie art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące
w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
Zauważenia wymaga, że zatwierdzenie regulaminu strzelnicy nastąpiło na podstawie art. 47 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z powyższym przepisem: zatwierdzenie regulaminu strzelnicy następuje w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez właściwego wójta, burmistrza (prezydenta miasta), a do postępowania w sprawie zatwierdzenia regulaminu strzelnicy stosuje się przepisy działu II rozdziału 14 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.
z 2023 r. poz. 775 i 803).
Zważyć należy, że w cytowanym art. nie zawarto żadnego warunku
w zakresie konieczności spełnienia wymogów prawa budowlanego, ochrony środowiska itp. przez wnioskującego o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy. Pozostałe bowiem przepisy dotyczące strzelnic, a zawarte w ww. ustawie o broni i amunicji, wprost wskazują, że strzelnice powinny być zlokalizowane, zbudowane i zorganizowane
w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wykluczający możliwość wydostania się poza ich obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego w sposób zgodny z regulaminem strzelnicy. Szczegółowe zasady zachowania bezpieczeństwa na strzelnicy określa regulamin strzelnicy. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, wzorcowy regulamin bezpiecznego funkcjonowania strzelnic, uwzględniając warunki korzystania ze strzelnicy oraz sposób obchodzenia się z bronią i sposób zachowania się osób przebywających na strzelnicy (art. 46). Minister właściwy do spraw klimatu
w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia, wymagania w zakresie ochrony środowiska dotyczące budowy
i użytkowania strzelnic. (art. 48). Przepisów tych nie stosuje się przy tym do strzelnic Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Więziennej oraz Służby Ochrony Państwa (art. 49).
Podobnie dostrzegł to WSA w Krakowie w wyroku z 29 maja 2024 r., III SA/Kr 190/24.
Również w literaturze przedmiotu podnosi się (do czego odwołuje się również orzecznictwo sądów administracyjnych), że zmiana brzmienia art. 47 ustawy o broni
i amunicji (polegająca na pozbawieniu organu wykonawczego gminy właściwości
w zakresie rozstrzygania "o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania") miała na celu pełne skorelowanie przepisów ustawy z przepisami Prawa budowlanego, likwidując możliwość wystąpienia sporu kompetencyjnego pomiędzy wójtem, burmistrzem (albo prezydentem miasta) a organami administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego (por. wyrok NSA z 30 sierpnia 2023 r., II OSK 2884/20 i powołane tam poglądy: S. Szustera [w:] Komentarz do niektórych przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw).
W konsekwencji, orzecznictwo w sposób jednolity uznaje, że lokalizacja strzelnicy wymaga przeznaczenia na ten cel określonej nieruchomości w planie miejscowym bądź w przypadku braku planu miejscowego dokonania zmiany zagospodarowania terenu na podstawie decyzji o warunkach zabudowy. Z kolei budowa strzelnicy wymaga wykonania robót budowlanych, które w zależności od ich charakteru są podejmowane po uprzednim uzyskaniu pozwolenia bądź po zgłoszeniu właściwemu organowi zamiaru ich wykonania. W świetle powyższego weryfikacja istnienia wymaganych prawem zezwoleń przeprowadzana w postępowaniu w sprawie zatwierdzenia regulaminu strzelnicy jest konieczna do oceny, czy postanowienia tego regulaminu, których przedmiot został dookreślony we "Wzorcowym regulaminie bezpiecznego funkcjonowania strzelnic", stanowiącym załącznik do rozporządzenia są odpowiednie dla obiektu zlokalizowanego w konkretnym miejscu, posiadającego określone parametry ( wyrok NSA z 30 sierpnia 2023 r., II OSK 2884/20).
Takie stanowisko wyraził również Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Białymstoku (wyrok z 19 grudnia 2023 r., II SA/Bk 836/23), stwierdzając w wywodach, że skoro celem ustawy o broni i amunicji w odniesieniu do strzelnic jest zapewnienie prawidłowego ich funkcjonowania, tj. w sposób nienaruszający wymogów związanych
z ochroną środowiska oraz niepowodujący zagrożenia bezpieczeństwa (por wyrok NSA z 24 stycznia 2018 r., II OSK 1462/17; z 30 kwietnia 2020 r., II OSK 2131/19 oraz z 22 czerwca 2020 r., II OSK 162/20), to zatwierdzenie regulaminu strzelnicy powinno się odbyć w stosunku do obiektu, który spełnił wszystkie formalnoprawne warunki wynikające z przepisów. Regulamin strzelnicy nie może być zatwierdzony w stosunku do obiektu, który nie jest strzelnicą. Trudno uznać, aby zatwierdzenie regulaminu strzelnicy miało odnosić się abstrakcyjnie do mającej dopiero powstać strzelnicy lub miejsca, w którym faktycznie ma się odbywać użycie broni w celach szkoleniowych
i sportowych, jeśli nie spełnia ono wymagań przewidzianych przepisami prawa. Dlatego w postępowaniu o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy mają miejsce wyjaśnienia czy podmiot wnioskujący o zatwierdzenie regulaminu posiada uprawnienia do zlokalizowania jej w danym miejscu, a także czy strzelnica powstała zgodnie
z prawem na podstawie odpowiednich zgód m.in. organów architektoniczno-budowlanych. Nie powinno też budzić wątpliwości, że regulamin strzelnicy określający "szczegółowe zasady zachowania bezpieczeństwa na strzelnicy" (art. 46 ust. 2 ustawy o broni i amunicji.) jest dokumentem wskazującym na zasady jej organizacji, a nie dokumentem, na podstawie którego organ w postępowaniu dotyczącym zatwierdzenia regulaminu jest w stanie określić prawidłowość zlokalizowania czy zbudowania strzelnicy. Inne bowiem przepisy decydują o zgodnej z prawem lokalizacji czy zbudowaniu obiektu i oddaniu do użytku (wyżej omówione), a inne o zasadach jego organizacji. Organizować przy tym można obiekt już istniejący a nie obiekt abstrakcyjny, mający dopiero być strzelnicą. Nie sposób zorganizowania obiektu decyduje o jego legalnym istnieniu czy zrealizowaniu, ale kolejność jest odwrotna: najpierw należy obiekt legalnie zlokalizować i ewentualnie wybudować oraz oddać do użytkowania,
a dopiero później można go organizować. Już na etapie lokalizowania i ewentualnego wznoszenia konieczne będzie przewidzenie usytuowania jego elementów w taki sposób, aby zapewnione było bezpieczne użytkowanie obiektu. Jest to sytuacja występująca w przypadku każdego procesu budowlanego i procedura oceny regulaminu strzelnicy nie jest tutaj wyjątkiem. Aby strzelnica była prawidłowo zorganizowana należy wcześniej przesądzić, że będzie zlokalizowana we właściwym miejscu oraz będzie dostosowana do pozostałych wymagań wskazanych w przepisach prawa. Należy zgodzić się ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, że prawidłowa realizacja strzelnicy to właśnie jej zlokalizowanie, zbudowanie i zorganizowanie
w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wykluczający możliwość wydostania się poza ich obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego. Aby ocenić czy planowana strzelnica wymaga dostosowania do regulacji dotyczących ochrony środowiska, konieczne jest uzyskanie stanowiska stosownych organów techniczno-budowlanych, gdyż ani organy rozpoznające sprawę o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy, ani sąd kontrolujący decyzję w sprawie zatwierdzenia/odmowy zatwierdzenia regulaminu strzelnicy - nie mają w tym postępowaniu prawa do samodzielnej oceny z pominięciem wyspecjalizowanych organów i instytucji (por. wyrok NSA z 9 grudnia 2020 r., II OSK 1915/18).
W świetle tych okoliczności prawidłowe jest rozumowanie organów, zgodnie
z którym etap organizacji strzelnicy jest ostatnim etapem jej realizacji, następującym po zgodnym z prawem zlokalizowaniu i zbudowaniu strzelnicy. Organ zatwierdzający regulamin strzelnicy jest zatem zobowiązany do oceny (a nie jak chce tego skarżący - zwolniony z oceny) czy obiekt posiada wymagane prawem zgody na korzystanie
z niego jako strzelnicy. Zatwierdzenie regulaminu strzelnicy jest zatem swego rodzaju zwieńczeniem całego procesu zmierzającego do jej powstania. Wynika to z treści art. 46 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. poddanego zarówno wykładni językowej jak
i systemowej, co wyżej wyjaśniono. Co istotne, że zarówno z rozporządzenia z 15 marca 2000 r., jak i z rozporządzenia z 4 kwietnia 2000 r. wynika, że istnieją prawnie określone warunki, jakie musi spełniać strzelnica (otwarta) zanim rozpocznie się jej użytkowanie. O ile zatem nie określono warunków technicznych dla zrealizowania strzelnicy otwartej, o tyle przewidziano prawne warunki jej realizacji. Ich spełnienie podlega ocenie i sprawdzeniu na poszczególnych etapach procesu budowlanego. Jeżeli w toku postępowania o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy organ ustali, że wnioskodawca nie uzyskał odrębnych pozwoleń lub innych zgód, które dotyczą legalnego wybudowania strzelnicy, zmiany sposobu użytkowania danego terenu na cele strzelnicy lub oddania obiektu do użytkowania, to nie ma podstaw do zatwierdzenia regulaminu strzelnicy. Strzelnica jest obiektem, którego sposób wybudowania lub użytkowania musi przede wszystkim zapewnić bezpieczeństwo osób na niej i w jej pobliżu przebywających, a takich kwestii nie reguluje w wyczerpujący sposób regulamin.
Sąd w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie w całości powyższy pogląd podziela i uznaje za własny dlatego też tak obszernie (z niewielkimi zmianami nie mającymi znaczenia dla istoty rozstrzygnięcia) przytoczył go w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Jednocześnie w wyroku II OSK 2361/20 z 27 czerwca 2023 r., NSA stwierdził, iż, cyt.: "Zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego obiektem budowlanym jest budynek, budowla bądź obiekt małej architektury wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Pojęcie obiektu budowlanego nie dotyczy tylko samego budynku, ale również budowli. W myśl art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a w szczególności: obiekt liniowy, lotnisko, most, wiadukt, estakada, tunel, przepust, sieć techniczna, wolno stojący maszt antenowy, wolno stojąca trwale związana z gruntem tablica reklamowa
i urządzenie reklamowe, budowla ziemna, obronna (fortyfikacje), ochronna, hydrotechniczna, zbiornik, itd. W orzecznictwie jako budowlę ziemną określa się budowlę o charakterze kubaturowym, której podstawowym lub wyłącznym tworzywem jest ziemia, widoczną i obiektywnie istniejącą, spełniającą określoną rolę i stanowiącą całość techniczno-użytkową (zob. wyroki NSA: z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt II OSK 1176/18; z dnia 15 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3318/17; z dnia 26 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2320/12 - publ. w CBOSA). Za rodzaj budowli ziemnej wymagającej uzyskania pozwolenia na budowę uznaje się w szczególności otwartą strzelnicę jako obiekt budowlany, do którego powstania konieczne są roboty budowlane polegające na zgromadzeniu i przemieszczeniu mas ziemnych w celu utworzenia wału ziemnego czy nasypu (zob. wyrok NSA z dnia 2 marca 2021 r., sygn. akt II OSK 3344/20 - publ. w CBOSA) oraz wymagający wykonania pewnej infrastruktury towarzyszącej, traktowanych jako jedną całość użytkową (zob. wyrok NSA z dnia 30 września 2021 r., sygn. akt II OSK 186/21 - publ. w CBOSA)."
Podzielając powyższy pogląd w całości, Sąd nie miał wątpliwości, że wydając decyzję o zatwierdzeniu regulaminu strzelnicy w oparciu o art. 47 ustawy o broni
i amunicji organ jest uprawniony do weryfikacji czy faktycznie doszło do realizacji strzelnicy i czy władający strzelnicą uzyskał wymagane pozwolenia.
Strzelnica otwarta to obiekt budowlany, budowla na wzniesienie której wymagane jest pozwolenie na budowę. Z kolei regulamin strzelnicy jest ostatnim a nie pierwszym etapem organizacji strzelnicy. Najpierw jest potwierdzenie legalności lokalizacji
i budowy strzelnicy, następnie możliwość przystąpienia do jej użytkowania, a na końcu zatwierdzenie regulaminu strzelnicy.
Analizując przedmiotowa sprawę i ustalenia Kolegium, Sąd uznał, że wydana
w sprawie pierwotna decyzja (milczące załatwienie sprawy – termin upływał w dniu 20 czerwca 2025 r.) potwierdza, że kwestie czy strzelnica została prawidłowo zlokalizowana i zbudowana były istotnymi okolicznościami w sprawie, które organ powinien był zweryfikować, a których w ogóle nie badał. Oględziny zostały przeprowadzone w dniu 27 czerwca 2025 r. i potwierdziły, że przedłożony do zatwierdzenia regulamin strzelnicy dotyczy obiektu, który nie istnieje. Na działce znajduje się pusty plac, dookoła porośnięty lasem.
Spełniona więc została przesłanka z art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. umożliwiająca wznowienie postępowania.
Podkreślić należy, że skoro organ uznawał pierwotnie, że w ogóle nie trzeba badać, czy są potrzebne wymagane pozwolenia budowlane i czy spełnione zostały pozostałe warunki w zakresie lokalizacji, a taki prawny obowiązek spoczywał po stronie organu – to w tym sensie była to "nowa okoliczność istotna dla sprawy" w rozumieniu ww. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Przez "nową okoliczność istotną" dla sprawy - w rozumieniu powołanego przepisu należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Okoliczności te muszą mieć charakter prawotwórczy, z punktu widzenia znajdującego zastosowanie w sprawie przepisu prawa materialnego. Równocześnie taka "nowa, istotna okoliczność" musiała istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej i nie mogła być znana organowi, który wydał decyzję (por. wyrok NSA z 26 marca 2024 r., II OSK 3411/21).
W tej sytuacji niewątpliwie w dniu 20 czerwca 2025 r. (data milczącego załatwienia sprawy) strzelnica nie była zorganizowana, co potwierdziły oględziny przeprowadzone w dniu 27 czerwca 2025 r. Zatem skoro nie było urządzonej strzelnicy w dniu 27 czerwca 2025 r., to również obiekt nie istniał w dniu 20 czerwca 2025 r.
Sąd nie podziela zarzutów skargi. W ocenie Sądu, w postępowaniu dotyczącym zatwierdzenia regulaminu, Skarżący powinien przedstawić dokumenty dotyczące prawidłowości lokalizacji strzelnicy, nieprzekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, określonych przepisami o ochronie i kształtowaniu środowiska – a także, jeżeli twierdzili, że nie jest wymagane w sprawie pozwolenie na budowę czy zgłoszenie – stosowną argumentację w tym przedmiocie. Zgodnie bowiem z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego jeżeli wznoszony obiekt ma być tzw. być strzelnicą otwartą, która powstanie poprzez usypanie wałów ziemi ponad poziom gruntu, to
w świetle prawa powstanie budowla ziemna (art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego) zaliczona z woli ustawodawcy do obiektów budowlanych w rozumieniu art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, na której realizację przed przystąpieniem do jej wykonania inwestor powinien dysponować decyzją o pozwoleniu na budowę zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego (por. wyrok NSA z 22 czerwca 2020 r., II OSK 162/20).
Z kolei w kontrolowanej sprawie organ w ogóle początkowo tych kwestii nie badał. Po wznowieniu postępowania ustalono, że Skarżący nie posiada zezwolenia prawnobudowlanego, ani żadnej dokumentacji, gdyż w jego ocenie jest to zbędne.
Z tych to powodów zdaniem Sądu niezasadne okazały się zarzuty postawione
w skardze. Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 6 k.p.a. Nie doszło także do naruszenia Konstytucji RP (art. 163).
Protokół z przeprowadzenia wizji lokalnej sporządzony w dniu 27 czerwca 2024 r. faktycznie nie został podpisany przez Skarżącego, jednakże podnieść należy, że
w szczególnych okolicznościach organ może przeprowadzić oględziny samodzielnie, bez udziału strony, jeżeli strona nie jest zainteresowana ujawnieniem pewnych faktów, a taka sytuacja mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Dodatkowo Skarżący wezwany do usunięcia braków wniosku na wezwanie organu pismem z 14 czerwca 2024 r. – nie przedstawił żadnej dokumentacji, która by uwiarygodniała dopuszczenie strzelnicy do użytkowania.
Również Sąd nie podziela zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Dodać tu należy, ze w orzecznictwie podkreśla się, że brak wiedzy organu o nowych okolicznościach może wystąpić bez względu na przyczyny tej niewiedzy, ponieważ wystarczy jedynie, że z badanego przez organ materiału dowodowego nie wynikały okoliczności faktyczne lub dowody, których istnienie ujawniono później, po wydaniu decyzji ostatecznej (por. wyrok NSA z 10 października 2024 r. II GSK 942/24
i powołane tamże wyroki: NSA w Warszawie z 5 listopada 1998 r., III SA 1226/97; wyrok NSA z 9 grudnia 2010 r., I OSK 1256/10; wyrok WSA w Białymstoku z 20 października 2016 r., II SA/Bk 451/16; wyrok NSA z 6 maja 2021 r., III FSK 3344/21). Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że: "Przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. brzmi jednoznacznie i nie uzależnia wznowienia postępowania od przyczyn, dla których odnaleziony dowód organowi znany nie był" (wyrok WSA w Krakowie z 17 kwietnia 2019 r., II SA/Kr 132/19). Nie są zatem istotne przyczyny tej niewiedzy organu o faktach (dowodach), a więc to czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotnie w wyniku zaniedbań (np. niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego), czy bez jego winy, z innych powodów (por. wyrok NSA z 27 stycznia 1984 r., SA/Wr 649/83, ONSA 1984/1, poz. 7; wyrok NSA z 24 stycznia 2018 r., II OSK 2246/16), a więc na przykład z powodu nieprzekazania mu wiedzy
o tych okolicznościach przez samą stronę.
Mając na uwadze powyższe, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło