VIII SA/Wa 562/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 23 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2009 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2009 r. postanawia : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić W dniu [...] sierpnia 2009 r. S. K. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, z którego wynika, że posiada dom drewniany o powierzchni [...] metrów kwadratowych, stodołę i oborę oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Oświadczyła, że wspólnie z mężem pobierają emeryturę, ona [...] zł netto, zaś mąż [...] zł netto. Postanowieniem z 2 września 2009 roku referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, w pozostałym zakresie wniosek oddalił. Pismem z [...] września 2009 r. skarżąca prawidłowo wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, zarzucając błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na nieprawidłowym przyjęciu, iż skarżąca jest w stanie uiścić opłatę sądową od złożonej skargi bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego. Skarżąca podniosła, iż z mężem uzyskują niskie dochody, a w związku ze zbliżającą się zimą muszą zakupić węgiel, drewno, buty, odzież zimową, leki oraz opłacić rachunki. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej "u.p.p.s.a.") wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, iż utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 u.p.p.s.a., właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 2 u.p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może nastąpić wtedy, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ciężar dowodu spoczywa przy tym na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Rozpoznając sprawę należy co do zasady odnieść się w pierwszej kolejności do argumentacji przedstawionej przez stronę skarżącą i dokonać analizy jej sytuacji majątkowej oraz zdolności płatniczych, w zestawieniu z wysokością należnych kosztów sądowych. Dokonując weryfikacji oświadczeń złożonych przez skarżącą uwzględnić należy zasady logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego, informacje znane Sądowi z urzędu, a także wnioski płynące z analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie. Dopiero na tej podstawie można bowiem obiektywnie stwierdzić, czy skarżący rzeczywiście wykazał, iż pozbawiony jest możliwości ponoszenia kosztów wpisu sądowego i ustanowienia adwokata w niniejszej sprawie. Wniosek S. K.dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Na dzień wydania niniejszego postanowienia do kosztów sądowych zaliczyć można jedynie wpis sądowy od skargi w wysokości [...] złotych. Skarżąca jakkolwiek osiąga z mężem niskie dochody z tytułu emerytury, to jednak jest to stałe źródło dochodu, z którego w miesiącach letnich można poczynić oszczędności, szczególnie, że postępowanie w sprawie toczy się od kilku miesięcy, a skarżąca winna liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów. Ponadto skarżąca z mężem posiada nieruchomość rolną, nawet jeśli jej nie uprawia, to ma możliwość jej wydzierżawienia i uzyskania w ten sposób dodatkowych dochodów. W tej sytuacji Sąd doszedł do przekonania, że skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek uzasadniających przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. Nie wykazała bowiem, że nie ma jakichkolwiek środków na poniesienie kosztów postępowania. Ocena taka jest konsekwencją działania skarżącej, która nie dopełniła w sposób należyty ciążącego na niej obowiązku rzetelnego i wyczerpującego zaprezentowania swojej sytuacji finansowej. Oceniając zasadność zastosowania wobec skarżącej instytucji prawa pomocy, Sąd nie może pominąć faktu, że skarżąca nie przedstawiła jakichkolwiek rachunków, które uprawdopodabniałyby miesięczne wydatki oraz brak możności poczynienia jakichkolwiek oszczędności na koszty postępowania. Ponadto należy mieć na względzie fakt, iż skarżąca ma do uiszczenia najniższy przewidywany przepisami wpis sądowy od skargi w kwocie [...] złotych. Przyznając skarżącej pomoc w zakresie ustanowienia adwokata Sąd doszedł do przekonania, że dochody skarżącej są na tyle niskie, że po uiszczeniu wpisu sądowego od skargi nie będzie w stanie bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny ustanowić adwokata z wyboru. W tym stanie rzeczy uznać należy, iż skarżąca nie wykazała, że zachodzą przesłanki do zastosowania wobec niej prawa pomocy w całkowitym zakresie. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 260 w związku z art. 243 § 1, art. 245 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji.