VIII SA/Wa 568/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 2 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy- J. M. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że wraz z żoną, studiująca córką i bezrobotnym synem utrzymuje się z niewielkiego gospodarstwa rolnego ([...] ha), z którego roczny dochód wynosi [...] zł. Jako jedyny majątek wymienił dom o powierzchni [...] m2. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku skarżący oświadczył, że posiada także samochód ciężarowy (chłodnię) i naczepę (kontener), które są mu niezbędne do "wywożenia płodów rolnych" i wykorzystywane wyłącznie do działalności rolniczej. Dodatkowo podał, że rocznie otrzymuje dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych w wysokości [...] zł. Do pisma załączył zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w Z., w którym stwierdza się, że skarżący w latach 2004 - 2008 nie składał zeznania podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. -dalej ppsa.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 ppsa). Wniosek skarżącego dotyczy prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie wynoszą [...] zł tytułem wpisu od skargi. Przystępując do rozpoznania wniosku w tak określonym zakresie, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności. Analiza wniosku i akt sprawy prowadzi do stwierdzenia, że w sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący w żaden sposób nie wykazał, że uiszczenie kwoty [...] zł jest poza zasięgiem jego możliwości finansowych. Posiada on wprawdzie niewielkie gospodarstwo rolne jednak jak wynika z akt sprawy ma on także samochód ciężarowy wraz z naczepą, którego nie uwzględnił w formularzu wniosku, a którego racjonalne wykorzystanie może być źródłem dochodów. Ponadto za wątpliwe należy uznać twierdzenia skarżącego o niewielkim dochodzie z gospodarstwa rolnego skoro na potrzeby tego gospodarstwa utrzymuje on własne środki transportowe. Skarżący nie wykazał również jakoby na jego utrzymaniu pozostawał bezrobotny (dorosły) syn, bowiem nie złożył zaświadczenia o posiadaniu przez niego statusu osoby bezrobotnej. W tym zakresie wyjaśnienia skarżącego nie są wiarygodne. Trudno zatem w opisanej sytuacji przyjąć, że poniesienie kosztów sądowych w wysokości [...] zł spowoduje uszczerbek w utrzymaniu koniecznym skarżącego i jego rodziny. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ppsa postanowiono, jak w sentencji.