VIII SA/Wa 573/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 10 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. P. - [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. P.- [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu od zgłoszenia budowy ogrodzenia betonowego postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy- Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Wskazać w tym miejscu należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności. Stosownie do treści art. 252 § 1 ppsa osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. Z kolei art. 255 ppsa przewiduje, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych, jest ona zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów Sąd może wydać prawidłowe orzeczenie w tym zakresie. W niniejszej sprawie ten warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony. Skarżąca mimo wezwania przez Sąd do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie odcinka emerytury, wyciągu bankowego za ostatnie trzy miesiące oraz udokumentowania wydatków na bieżące utrzymanie w szczególności opłata za gaz, energię i telefon, dokumentów takich nie przedstawiła oświadczając w piśmie z dnia [...] sierpnia 2009 r., że jest osobą niepełnosprawną i uzyskanie powyższych dokumentów w terminie siedmiu dni jest dla niej uciążliwe. Rozpoznając przedmiotowy wniosek uznano, że skarżąca nie tylko w zakreślony terminie, ale także w terminie późniejszym nie przedłożyła jakichkolwiek dokumentów potwierdzających zawarte we wniosku informacje. Nadesłanie odcinka emerytury, kopii rachunków, czy też wyciągów bankowych nie jest czynnością wymagającą szczególnych starań, a pozwoliłoby na ocenę sytuacji materialnej skarżącej zwłaszcza, że wskazywana przez nią wysokość opłat (np. za gaz - [...] zł miesięcznie) w jednoosobowym gospodarstwie domowym, poza sezonem grzewczym, budzi wątpliwości. Wyjaśnienia skarżącej, co do jej sytuacji materialnej uznano za wątpliwe także z tego powodu, że zamierza ona realizować inwestycję w postaci budowy betonowego ogrodzenia o wysokości [...] m, co z pewnością wymaga znacznych nakładów finansowych. W świetle konstrukcji instytucji prawa pomocy, opisane działanie pozostawało w dobrze pojętym interesie strony skarżącej, ponieważ udokumentowanie sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy nie spoczywa na Sądzie, ale na podmiocie z takim wnioskiem występującym. Wyjaśnić również należy, że fakt iż skarżąca została zwolniona od kosztów postępowania sądowoadministracyjnego w innej sprawie na podstawie wyłącznie własnych oświadczeń, nie stanowi okoliczności uzasadniającej pozytywne rozpoznanie wniosku w kolejnych sprawach wywołanych wniesieniem przez nią skargi. Skoro zatem wnioskodawczyni nie wykazała przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to tym samym brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ppsa postanowiono, jak w sentencji.