VIII SA/Wa 58/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia odmówić przyznania prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi [...] sp. z o.o., (dalej: spółka lub skarżąca) złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (formularz PPPr). W uzasadnieniu wniosku podała, że od 2014 r. nie prowadzi działalności gospodarczej, a w wyniku kontroli skarbowej przeprowadzonej w sierpniu 2014 r. zablokowany został rachunek bankowy. Ponadto oświadczyła, że wysokość kapitału zakładowego wynosi [...] zł, wartość środków trwałych [...], zaś strata za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła (-)[...] zł. Do wniosku załączyła bilans na dzień 31 grudnia 2015 r., rachunek zysków i strat za 2015 r. oraz odpis KRS, z którego wynika, że w lutym 2015 r. spółka zawiesiła działalność gospodarczą. Pismami z dnia 22 lutego i 20 marca 2017 r. zobowiązano skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez m.in. złożenie wyciągów z rachunków bankowych, wskazanie obiektywnych przeszkód uniemożliwiających dokapitalizowanie spółki przez wspólników, wyjaśnienie czy spółka posiada należności wobec osób trzecich i zobowiązania wobec innych podmiotów niż ZUS oraz przedłożenie ostatniego sporządzonego bilansu, rachunku zysków i strat, przed zawieszeniem działalności. W odpowiedzi skarżąca nadesłała postanowienie Prokuratury Rejonowej w G. z dnia [...] sierpnia 2014 r. o dokonaniu blokady środków w wysokości [...] zł, pismo Banku [...] opatrzone datą 3 marca 2017 r., z którego wynika, że zadłużenie spółki wobec banku na dzień 31 stycznia 2017 r. z tytułu opłat i prowizji wynosiło [...] zł., wygenerowane elektronicznie potwierdzenie zajęcia na rzecz Urzędu Skarbowego w G. kwoty [...] zł. Jednocześnie skarżąca wyjaśniła, że wynagrodzenie pełnomocnika za prowadzenie przedmiotowej sprawy ma być uiszczone po wykonaniu usługi oraz, że prezes spółki, a zarazem jedyny jej udziałowiec jest osobą bezrobotną, niezarejestrowaną, bez dochodu i majątku, zajmującą się wychowaniem dwójki dzieci, dlatego też nie jest możliwe dokapitalizowanie spółki. Mając powyższe na uwadze zważono, co nstępuje: Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady przewidzianej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a., zgodnie z którą strony samodzielnie ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Stosownie do art. 243 § 1 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane na wniosek strony, będącej osobą prawną, jeżeli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, a także stan faktyczny sprawy uznać należy, że nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie. Nie wykazała ona bowiem, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. Przede wszystkim zauważyć należy, że z wygenerowanego elektronicznie dokumentu potwierdzającego wykonanie operacji w dniu 20 stycznia 2015 r. na rachunku bankowych wynika, ze tytułem spłaty należności "zdjęto" sumę [...] zł, w żadnym razie nie wynika natomiast, że kwota ta to były wszystkie środki tam zgromadzone. Spółka bowiem uchyliła się od obowiązku złożenia pełnej historii operacji na tym rachunku, co również uniemożliwia ocenę co do faktycznej wysokości zablokowanych środków na podstawie postanowienia Prokuratury Rejonowej w G. z dnia [...] sierpnia 2014 r. Z kolei pismo z dnia [...] marca 2017 r. Banku [...] wskazuje jedynie na zaległość spółki w wysokości [...]zł z tytułu opłat i prowizji. Odnośnie kwestii dokapitalizowania spółki przez wspólników podkreślić należy, że spółka prawa handlowego, która twierdzi, że nie dysponuje bieżącymi środkami na koszty sądowe, powinna udowodnić, że nie jest w stanie uzyskać ich od wspólników, zanim o pomoc zwróci się do Skarbu Państwa. Brak podjęcia działań w tym zakresie uniemożliwia uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Deklarowanie przez stronę, że zawiesiła działalność gospodarczą w związku z blokadą rachunku bankowego nie jest okolicznością dotyczącą braku wniesienia dopłat, które przecież wnoszą wspólnicy, a nie spółka. Podobnie nie została wykazana kondycja majątkowa wspólnika uniemożliwiająca wniesienie takich dopłat. Trudno bowiem uznać za wykazanie powyższej okoliczności twierdzenie, że nie jest możliwe przedłożenie dowodu wskazującego, że wspólnik jest osobą bezrobotną, niezarejestrowaną, bez dochodu i majątku i zajmuje się wyłącznie wychowaniem dwójki małoletnich dzieci. Jeśli zatem spółka zrezygnowała z bycia "przedsiębiorcą" i w konsekwencji nie uzyskuje przychodów oraz nie podejmuje konkretnych starań ukierunkowanych na ich uzyskiwanie, to oznacza, że brak środków na ponoszenie kosztów sądowych jest powodowany postawą skarżącej. Oczywiście taka aktywność należy do decyzji samej skarżącej, z tym jednak zastrzeżeniem, że jeśli pozostaje ona bierna, to nie może następnie skutecznie domagać się przyznania prawa pomocy i traktowania jej w sposób uprzywilejowany (por. postanowienie NSA z 17 grudnia 2014 r., sygn. akt I FSK 459/14; dostępne w internetowej bazie orzeczeń pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). Nie jest więc zasadne przerzucanie na Skarb Państwa obowiązku pokrycia kosztów postępowania sądowego w sytuacji, gdy skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów ponieść. Dodać również należy, że do chwili rozpoznania przedmiotowego wniosku skarżąca nie złożyła, ani ostatniego sporządzonego bilansu ani też nie wskazała innych podmiotów w niż ZUS, wobec których posiadałaby zaległości. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.