VIII SA/Wa 583/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sławomir Fularski po rozpoznaniu w dniu 4 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. P. L. na czynności kontrolne inspektorów Państwowej Inspekcji Pracy postanawia : odrzucić skargę J. P. L.. Pismem z [...] czerwca 2015 r. J. P. L. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na czynności kontrolne inspektorów Państwowej Inspekcji Pracy. W odpowiedzi na skargę Państwowa Inspekcja Pracy (Okręgowy Inspektor Pracy w W., dalej: "PIP") wniosła o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sprawowana przez sądy administracyjne pod względem zgodności z prawem odnosi się do działalności administracji publicznej. Według art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: u.p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty określone w art. 3 § 2 u.p.p.s.a. Katalog ten nie jest wyczerpujący, gdyż do właściwości sądów administracyjnych należą również sprawy, w których ustawy szczególne przewidują taką kontrolę (art. 3 § 3 u.p.p.s.a.) oraz spory o właściwość i spory kompetencyjne (art. 4 u.p.p.s.a.). Pod pojęciem sprawy sądowoadministracyjnej mieści się zatem kontrola działalności administracji publicznej w zakresie wyznaczonym enumeratywnie w art. 3 u.p.p.s.a., a także inne kwestie rozpoznawane w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów tej ustawy. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cytowanych przepisach. Ustawa z 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. Nr 89, poz. 589 ze zm.), w Rozdziale 4 reguluje "Postępowanie kontrolne". Zgodnie z treścią art. 1 tej ustawy Państwowa Inspekcja Pracy jest organem powołanym do sprawowania nadzoru i kontroli przestrzegania prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, a także przepisów dotyczących legalności zatrudnienia i innej pracy zarobkowej w zakresie określonym w ustawie. Tak też określony jest zakres postępowania kontrolnego. Stosownie bowiem do treści art. 21 powołanej ustawy postępowanie kontrolne ma na celu ustalenie stanu faktycznego w zakresie przestrzegania prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, a także przepisów dotyczących legalności zatrudnienia oraz udokumentowanie dokonanych ustaleń. Przedmiotem kontroli w trybie procedury kontrolnej jest wyłącznie ustalenie stanu faktycznego. Zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego przedmiotem postępowania administracyjnego jest ustalenie stanu faktycznego będącego podstawą do autorytatywnej konkretyzacji normy materialnego prawa administracyjnego w celu rozstrzygnięcia o prawach lub obowiązkach jednostki. Stosownie do art. 33 ust. 1 ww. ustawy w wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli właściwy inspektor pracy wydaje decyzje, o których mowa w art. 11 pkt 1-4 i pkt 6-7 oraz art. 11a; kieruje wystąpienia i wydaje polecenia, o których mowa w art. 11 pkt 8; wnosi powództwa oraz wstępuje do postępowania w sprawach, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 11; lub też podejmuje inne działania, jeżeli prawo lub obowiązek ich podjęcia wynika z odrębnych przepisów. Z powyższego wynika, że postępowanie kontrolne ma swój odrębny przedmiot, którym jest wyłącznie ustalenie stanu faktycznego. Postępowanie kontrolne jest postępowaniem odrębnym od postępowania administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że art. 3 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. wyraźnie stanowi, że zaskarżeniu podlegają postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym. Przyjąć zatem należy, że czynności podejmowane w postępowaniu kontrolnym przez inspektorów pracy (co stanowi przedmiot skargi w niniejszej sprawie) nie kształtują uprawnień lub obowiązków jednostki. Pełnią jedynie rolę pomocniczą, przygotowawczą do podjęcia określonych działań stanowiących konsekwencje przeprowadzonej kontroli i dokonanych ustaleń, a mających na celu usunięcie stwierdzonych uchybień, m. in. w formie decyzji. Dopiero te decyzje rozstrzygają o prawach i obowiązkach jednostki kontrolowanej. Wskazać również należy, że odesłanie do stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie nieuregulowanym w postępowaniach kontrolnych nie daje podstaw do nadania im charakteru prawnego postępowania administracyjnego. Stwierdzić zatem należy, że czynności podejmowane w ramach postępowania kontrolnego z uwagi na odrębny przedmiot od przedmiotu postępowania administracyjnego nie podlegają zaskarżeniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. Możliwość objęcia kognicją sądów administracyjnych aktów wydanych na podstawie przepisów szczególnych, do których nie odnoszą się warunki określone w art. 3 § 2, przewiduje art. 3 § 3 u.p.p.s.a. Wymaga to jednak, jak stanowi art. 3 § 3 regulacji w przepisie szczególnym właściwości sądów administracyjnych. Ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy, nie stanowi o właściwości sądów administracyjnych do kontroli i stosowania środków wobec postanowień i czynności podejmowanych w postępowaniu kontrolnym. Skoro zatem sprawa niniejsza nie należy do właściwości sądu administracyjnego, to skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną. Z tych względów, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 u.p.p.s.a. Sąd postanowił, jak w sentencji.