VIII SA/Wa 590/07
PostanowienieWSA w Warszawie2008-02-25
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli dysponuje wolnymi środkami na rachunku bankowym?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Jednakże, aby prawo pomocy zostało przyznane, muszą zostać spełnione przesłanki określone w art. 246 PPSA, w tym wykazanie, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Posiadanie wolnych środków na rachunku bankowym, które pozwalają na pokrycie kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca T.F. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. dotyczącą choroby zawodowej. Wcześniejszy wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 stycznia 2008 r. oddalił skargę T.F. Wnioskodawca przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na dochody z emerytury i zasiłku dla bezrobotnych, wydatki oraz posiadany majątek w postaci domu. Złożył również wyciąg z rachunku bankowego, wykazujący saldo 4.623 zł na dzień 20 lutego 2008 r.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T.F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T.F. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T.F. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. w przedmiocie choroby zawodowej.
W dniu 14 lutego 2008 r. skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi.
W uzasadnieniu wniosku podał, że we wspólnym gospodarstwie pozostaje z nim żona i dorosła córka K. Źródłem utrzymania rodziny jest emerytura wnioskodawcy w wysokości 1179 zł brutto oraz zasiłek dla bezrobotnych żony w wysokości 640 zł brutto. Ponadto skarżący wyjaśnił, że cierpi na pylicę azbestową, która wymaga leczenia, ma także nerwicę o podłożu zawodowym, natomiast żona leczy się na nadciśnienie i zakrzepicę żylną. Jako jedyny majątek wymienił dom o powierzchni 100 m-.
W wyniku uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący złożył kserokopię decyzji o przyznaniu emerytury oraz wysokości zasiłku otrzymywanego przez żonę, wyciąg z rachunku bankowego za ostatnie trzy miesiące, z którego wynika, że na dzień 20 luty 2008 r. saldo końcowe wynosi 4.623 zł. Poza tym wnioskodawca przedłożył zestawienie stałych miesięcznych wydatków na energię, gaz, wodę, telefon, ogrzewanie mieszkania, wyżywienie, utrzymanie samochodu oraz leki obojga małżonków na łączna sumę 1.255 zł, załączając faktury za energię i telefon. Oświadczył, ponadto, że córka K. od stycznia 2008 r. przebywa w Anglii.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie jest w stanie ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Instytucja ta stanowi zatem odstępstwo od zasady, że to strona ponosi koszty postępowania sądowego. W konsekwencji przyznanie prawa pomocy może mieć miejsce w przypadkach kiedy to zostaną spełnione przesłanki określone w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako ppsa. Zgodnie z § 1 tego artykułu Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do art. 245 § 2 ppsa prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ppsa).
W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczy ustanowienia adwokata, przy czym podkreślić należy, że strona skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od uiszczenia kosztów sądowych.
Stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów ( w tym wypadku wyłącznie kosztów zastępstwa procesowego), do których poniesienia jest zobowiązana na danym etapie postępowania. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Decydujące znaczenie dla oceny wniosku T.F. ma okoliczność, że poza stałym dochodem dwuosobowego gospodarstwa domowego (1.551 zł netto, przy wydatkach na bieżące utrzymanie - 1.255 zł obliczonych przez skarżącego), ma on zgromadzone na rachunku bankowym wolne środki w wysokości 4.632 zł na dzień 20 lutego 2008 r., przy czym dodatnie saldo w zbliżonej wysokości utrzymuje się na rachunku skarżącego od listopada 2007 r., co wynika z załączonego wyciągu.
Wobec powyższego uznać należy, że na dzień orzekania w przedmiocie prawa pomocy skarżący nie znajduje się w takiej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby pozytywne rozpoznanie jego wniosku. Dysponuje on bowiem wystarczającymi środkami pozwalającymi na poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym siebie i rodziny.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz zgodnie z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło