VIII SA/Wa 597/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-07-22

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę dochody strony, jej majątek oraz inne obciążenia finansowe, w tym wpisy sądowe w innych sprawach?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został uwzględniony, ponieważ konieczność poniesienia opłat sądowych w przedmiotowej sprawie, w połączeniu z innymi obciążeniami finansowymi rodziny skarżącego (wpisy w innych sprawach), mogła przyczynić się do powstania uszczerbku w ich niezbędnym utrzymaniu, zwłaszcza przy minimalnych dochodach.
Stan faktyczny
J. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia zaległości podatkowych. Wskazał, że jego trzyosobowa rodzina utrzymuje się z minimalnych wynagrodzeń, posiada mieszkanie, udział w nieruchomości obciążony przez komornika oraz samochód na kredyt. Do wniosku załączył dokumenty potwierdzające niskie dochody, choroby własne i żony oraz konieczność przyjmowania leków. Dodatkowo, na skarżącym i jego żonie ciąży obowiązek uiszczenia wpisów sądowych w innych sprawach na łączną kwotę znaczącej wysokości.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2002 r. postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Wnioskiem z dnia [...] lipca 2011 r. J. G. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy. We wniosku nie określono jego zakresu, jednakże z treści skargi wynika, że dotyczy on przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną i synem. Podał, że wszyscy członkowie rodziny otrzymują minimalne wynagrodzenie w wysokości [...] zł brutto (w załączeniu kserokopie umów o pracę). W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku skarżący wymienił mieszkanie – [...] m², [...] udziału w nieruchomości położonej w R. – zajęte przez komornika oraz samochód osobowy ([...] [...] r.) zakupiony przez syna na kredyt. Do wniosku skarżący załączył zaświadczenia lekarskie o zdiagnozowanych chorobach własnych i żony oraz konieczności systematycznego przyjmowania leków. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ppsa). Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana przede wszystkim wobec osób bez źródeł stałego dochodu i bez majątku tj. takich, które pozbawione są zupełnie środków do życia lub posiadają środki tak niewielkie, że nie starczają one na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego stwierdzić należy, że w sprawie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Trzyosobowa rodzina skarżącego utrzymuje się wprawdzie ze stałego dochodu w łącznej wysokości [...] zł, jednakże zwrócić należy uwagę, że na skarżącym i jego żonie ciąży obowiązek uiszczenia wpisów sądowych w [...] sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem na łączną kwotę [...] zł. W związku z powyższym oceniając zdolności płatnicze skarżącego należy brać pod uwagę nie tylko koszty ciążące na nim w przedmiotowej sprawie, ale generalną kwotę, która obowiązani są małżonkowie uiścić. Biorąc tę okoliczność pod uwagę uznano, że konieczność poniesienia wydatków związanych opłatą skarg może przyczynić się do powstania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącego i jego rodziny zwłaszcza, że według złożonych dokumentów wynagrodzenia, które otrzymują są minimalne. Z tych też względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło