VIII SA/Wa 602/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wyznaczenia na stanowisko służbowe 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...], obie w części dotyczącej uposażenia zasadniczego; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w części dotyczącej uposażenia zasadniczego do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2009r. zwolnił mjr E. W. ze stanowiska specjalisty Oddziału [...] Dowództwa Sił Powietrznych i z dniem [...] czerwca 2009r. wyznaczył na stanowisko służbowe starszego specjalisty Oddziału [...] Dowództwa Sił Powietrznych i ustalił okres kadencji od [...].06 2009r. do [...].03.2012r. Jednocześnie z dniem objęcia obowiązków na stanowisku służbowym mianował wymienioną na stopień podpułkownika. W złożonym do Ministra Obrony Narodowej wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżąca wniosła o uchylenie powyższej decyzji w części dotyczącej grupy uposażenia i przyznanie grupy uposażenia na poziomie równorzędnym uposażeniu głównego specjalisty, w pozostałej części uznając zasadność wydanej decyzji. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, że przyznana jej na nowym stanowisku służbowym grupa uposażenia [...] jest niezgodna z treścią art.224 ust.1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o radcach prawnych, z którego wynika, iż radca prawny wykonujący zawód na podstawie stosunku pracy ma prawo do wynagrodzenia i innych świadczeń w wysokości nie niższej niż wynagrodzenie przewidziane dla stanowiska pracy głównego specjalisty lub równorzędnego stanowiska pracy. Wymieniona nadmieniła, że w etacie Dowództwa Sił Powietrznych wprowadzone zostało stanowisko głównego specjalisty z przypisaną do niego grupą uposażenia [...]. Minister Obrony Narodowej, po rozpoznaniu powyższego wniosku, decyzją z dnia [...] czerwca 2009r. nr. [...], działając na podstawie art.127§3 i art.138§1 pkt.1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2009r. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia MON podniósł, że zajmowanie przez żołnierza zawodowego będącego radcą prawnym stanowiska służbowego starszego specjalisty na którym nie są wykonywane czynności zastrzeżone dla zawodu rady prawnego, nie powoduje nabycia prawa do otrzymywania uposażenia na poziomie głównego specjalisty. W ocenie organu wprowadzenie przedmiotowej regulacji prawnej do ustawy o radcach prawnych miało na celu zapewnienie odpowiedniego poziomu uposażenia żołnierzom zawodowym zajmującym stanowisko służbowe radca prawny. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2009r. oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 2009r. w części dotyczącej rozstrzygnięcia o grupie należnego uposażenia. W uzasadnieniu skargi skarżąca podnosi, że organ naruszył przepisy art.224 ust.1 i art.75 ustawy o radcach prawnych. Wskazuje, że norma cyt. art.75 ustawy o radcach prawnych statuuje zasadę nadrzędności przepisów ustawy o radcach prawnych wobec przepisów wojskowej ustawy pragmatycznej, a jego treść wskazuje iż dotyczy on żołnierzy zawodowych – radców prawnych, nie zaś żołnierzy zawodowych zajmujących stanowiska rady prawnego. Skarżąca kwestionuje ocenę organu, że zajmowanie stanowiska służbowego starszego specjalisty w Oddziale Prawnym Dowództwa Sił Powietrznych nie wiąże się z koniecznością wykonywania czynności pozostających w wyłącznej kompetencji rady prawnego. Jako okoliczności świadczące o posiadaniu przez nią statusu żołnierza zawodowego - radcy prawnego wskazuje fakt wypłacania świadczenia określonego przepisami rozporządzenia MON z dnia 25 czerwca 2005r. w sprawie równoważników pieniężnych przysługujących w zamian za umundurowanie i wyekwipowanie oraz fakt zawarcia pomiędzy nią, a Dowódcą Sił Powietrznych umowy cywilnoprawnej o dodatkowym wynagrodzeniu z tytułu zasądzonych na rzecz zastępowanej przez nią wojskowej jednostki organizacyjnej kosztów zastępstwa sądowego. Uprawnienie do takiego wynagrodzenia przysługuje tylko i wyłącznie radcom prawnym. W odpowiedzi na skargę, działający w imieniu Ministra Obrony Narodowej, pełnomocnik wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniósł, że skarżąca zajmuje stanowisko służbowe starszego specjalisty, a nie radcy prawnego. Z tego też względu w zakresie kształtowania wysokości uposażenia w stosunku do skarżącej zastosowanie mają przepisy art.78 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a nie przepisy ustawy o radcach prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U nr 153 poz.1269 ze zm./, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, przepisów prawa dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kontrolowana z uwzględnieniem powyższych kryteriów sądowej kontroli działalności administracji publicznej skarga, zasługuje na uwzględnienie. Sąd rozpoznając wniesioną skargę dopatrzył się bowiem naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art.224 ust.1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o radcach prawnych /Dz. U z 2002r. nr.123 poz.1059 ze zm., dalej jako "Ustawa o radcach prawnych"/, radca prawny wykonujący zawód na podstawie stosunku pracy ma prawo do wynagrodzenia i innych świadczeń określonych w układzie zbiorowym pracy lub w przepisach o wynagradzaniu pracowników, obowiązujących w jednostce organizacyjnej zatrudniającej radcę prawnego. Wynagrodzenie to nie może być niższe od wynagrodzenia przewidzianego dla stanowiska pracy głównego specjalisty lub innego równorzędnego stanowiska pracy. Jeżeli prawo do dodatków uzależnione jest od wymogu kierowania zespołem pracowników, wymogu tego nie stosuje się do radcy prawnego. W rozpoznawanej sprawie organ twierdzi, że powyższego przepisu nie można zastosować do skarżącej, gdyż wymieniona nie pełni służby na stanowisku radcy prawnego lecz na stanowisku służbowym starszego specjalisty o Oddziale [...] Dowództwa Sił Powietrznych. Oznacza to, że nie można skarżącej przyznać uposażenia zasadniczego na poziomie jaki otrzymują żołnierze zawodowi zajmujący stanowiska służbowe głównych specjalistów w Dowództwie Sił Powietrznych tj. w stawce przewidzianej dla grupy uposażenia [...]. Według przepisów ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych /Dz. U z 2008r. nr 141 poz.892 ze zm., dalej jako " wojskowa ustawa pragmatyczna"/, uposażenie na poziomie głównego specjalisty przysługuje bowiem żołnierzowi zawodowemu posiadającemu uprawnienia do wykonywania zawodu rady prawnego, który pełni służbę na stanowisku służbowym "radcy prawnego". W ocenie organu nie można zgodzić się z twierdzeniem, że przedmiotowy przepis ustawy o radcach prawnych dotyczy żołnierzy zawodowych posiadających uprawnienia do wykonywania zawodu radcy prawnego bez względu na to jakie zajmują stanowisko służbowe i jakie czynności wykonują. W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę, stanowisko organu jest błędne ponieważ nie uwzględnia zapisu art. 75 ustawy o radcach prawnych, zgodnie z którym stosunek służbowy oraz wynikające z niego prawa i obowiązki radców prawnych i aplikantów radcowskich będących żołnierzami w czynnej służbie wojskowej, funkcjonariuszami Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej lub Służby Więziennej w zakresie nieokreślonym niniejszą ustawą określają odrębne przepisy. Treść powołanego art.75 ustawy o radcach prawnych uprawnia do stwierdzenia, że w zakresie realizacji obowiązku określonego w art.224 ust.1 tej ustawy, wyłączony zostaje wobec radców prawnych będących żołnierzami w czynnej służbie wojskowej przepis art. 78 wojskowej ustawy pragmatycznej, który uzależnia wysokość uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego od grupy uposażenia do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe. Nie znajdują w związku z tym uzasadnienia twierdzenia organu, że skarżąca nie jest uprawniona do uposażenia jak żołnierz zawodowy – radca prawny, gdyż zajmuje stanowisko starszego specjalisty w oddziale Prawnym Dowództwa Sił Powietrznych, do zakresu czynności którego nie należą czynności objęte, jak to określa organ, przymusem adwokacko-radcowskim. Jednocześnie Sąd stwierdza, że organ popadł w wewnętrzną sprzeczność w zakresie kwalifikacji służbowej i zawodowej stanowiska służbowego skarżącej. Z jednej strony twierdzi bowiem, że jest to stanowisko specjalistyczne do którego zakresu należą czynności pomocy prawnej i obsługi prawnej, które nie muszą być wykonywane przez osobę mającą uprawnienia do wykonywania zawodu radcy prawnego i jest to w zakresie obsady kadrowej tego stanowisko wymóg pożądany, z drugiej zawarł ze skarżącą umowę cywilnoprawna przewidującą uprawnienie do dodatkowego wynagrodzenia z tytułu zasądzonych kosztów zastępstwa sądowego na podstawie art.224 ust. 2 ustawy o radcach prawnych. Stosownie bowiem do przywołanego przepisu art.224 ust. 2 tej ustawy, radca prawny jest uprawniony do dodatkowego wynagrodzenia w wysokości nie niższej niż 65% kosztów zastępstwa sądowego zasądzonych na rzecz strony przez niego zastępowanej lub jej przyznanych w ugodzie, postępowaniu polubownym, arbitrażu zagranicznym lub postępowaniu egzekucyjnym, jeżeli koszty te zostały ściągnięte od strony przeciwnej. W państwowych jednostkach sfery budżetowej wysokość i termin wypłaty wynagrodzenia określa umowa cywilnoprawna. Przywołany przepis jednoznacznie określa, że powyższe wynagrodzenie jest dodatkowym świadczeniem przysługującym wyłącznie radcy prawnemu, a nie pracownikowi, żołnierzowi, czy funkcjonariuszowi wykonującemu czynności pomocy prawnej lub obsługi prawnej bez uprawnień korporacyjnych. Zwierając powyższą umowę z dnia [...] lipca 2007r. /skarżąca przedłożyła ją Sądowi do protokołu na rozprawie w dniu [...] grudnia 2009r./, organ potwierdził, że wymieniona jest radcą prawnym. W związku z tym jako niekonsekwentne należy zakwalifikować postępowanie organu, który w zakresie określenie uposażenia zasadniczego skarżącej, odmawia jej tego przymiotu, traktując jako quasi ułomnego radcę prawnego. W związku z tym Sąd orzekający w niniejszej sprawie stwierdził, że ustalone skarżącej uposażenie zasadnicze na zajmowanym przez nią stanowisku służbowym narusza przepisy art.224 us.1 i art.75 ustawy o radcach prawnych. Jednocześnie Sąd stwierdza, że nie jest uprawniony do przeprowadzenia merytorycznych rozważań na temat, które stanowisko w etacie Oddziału [...] Dowództwa Sił Powietrznych jest stanowiskiem równorzędnym wobec stanowiska głównego specjalisty. Ustaleń w tym zakresie dokonał organ rozstrzygając o uposażeniu skarżącej w związku z mianowaniem na stanowisko służbowe. Mając powyższe na względzie, w pkt. 1 wyroku Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art.145§1 pkt.1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/ Dz. U nr.153 poz. 1270 ze zm/. O wykonalności zaskarżonej decyzji w uchylonej części rozstrzygnięto w pkt. 2 wyroku na mocy art.152 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.