VIII SA/Wa 610/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi N. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w . z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2014 rok oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej "SKO w Radomiu" lub "organ odwoławczy"), po rozpoznaniu odwołania N. U. od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] stycznia 2014 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2014 r. w kwocie [...] zł – orzekło o utrzymaniu w całości decyzji Prezydenta Miasta R.. W uzasadnieniu podjętej decyzji SKO w R. wskazało, że Prezydenta Miasta R., jako właściwy w sprawie organ podatkowy, decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. ustalił łączne zobowiązanie pieniężne na 2014 r. dla osób będących współwłaścicielami nieruchomości gruntowych i budynkowych położonych na terenie obrębu W. gm. R. tj. M. B., I. C., A. C., J. F., C. K., L. M., J. S., N. U. w łącznej kwocie [...] zł. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła N. U. nie zgadzając się z tak ustalonym zobowiązaniem pieniężnym i wnosząc o indywidualne wyliczenie zobowiązania każdemu zobowiązanemu według udziału w nieruchomości. SKO w R. ww. decyzją utrzymało w całości w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. uznając, że zarzuty podniesione przez stronę są niezasadne. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie SKO w R. wskazało, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, podatku rolnym i podatku leśnym, w przypadku, gdy przedmioty opodatkowania (grunty, budynki, budowle) stanowią współwłasność lub znajdują się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, ma charakter obowiązku solidarnego. Powyższe wynika ze stosownych regulacji ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym i ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym. SKO przedstawiło konstrukcję solidarnej odpowiedzialności podatników za zobowiązanie podatkowe wskazując, że zastosowanie znajdują uregulowania wynikające z art. 366 § 1 kodeksu cywilnego oraz art. 91 Ordynacji podatkowej. Odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy, organ podniósł, że w rozpoznawanej sprawie opodatkowane budynki oraz grunty stanowią współwłasność ośmiu osób, a więc ustalone zaskarżoną decyzją zobowiązanie podatkowe ma charakter solidarny, a więc niepodzielny. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że łączne zobowiązanie pieniężne za 2014 r. ustalone kontrolowaną decyzją w kwocie [...] zł jest prawidłowe, zgodne ze złożoną informacją podatkową, wypisem z ewidencji gruntów i budynków oraz obowiązującymi stawkami podatkowymi. Nie zgadzając się z tą decyzją, skargę na tę decyzję w przewidzianym ustawowo terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła N.U. (pismem z dnia [...] maja 2014 r.) Zaskarżonej decyzji zarzuciła błędne oznaczenie strony decyzji oraz naruszenie art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania podatników do organów podatkowych. Ze względu na podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego oraz zasądzenia na jej rzecz odszkodowania za narażenie na jej utratę zdrowia w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że nie korzysta z opodatkowanej nieruchomości, w związku z czym organy powinny wystąpić o zapłatę do osób korzystających z tej nieruchomości. Ponadto gmina rażąco naruszyła prawo poprzez błędne oznaczenie strony decyzji, polegające na wskazaniu jako adresata decyzji nieżyjącego od kilku lat brata J. F.. Powyższy fakt, po otrzymaniu przez nią decyzji spowodował u niej stres i obawę "dostania zawału". W związku z powyższym postępowaniem gminy, skarżąca wniosła o zapłatę odszkodowania w kwocie [...] zł. W odpowiedzi na skargę SKO w R., przedkładając skargę wraz z aktami administracyjnymi sprawy, wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swojej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie jest przy tym, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), związany zarzutami i wnioskami skargi. Wreszcie w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd orzeka w granicach sprawy, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność na podstawie przepisów prawa obowiązujących w dacie wydawania tego aktu. Uwzględniając skargę na decyzję, Sąd uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Rozpoznając wniesioną skargę w ramach powołanych przepisów Sąd uznał, że wbrew zawartym w niej twierdzeniom zaskarżona decyzja Kolegium z dnia [...] kwietnia 2014 r. nie narusza przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd uznał także, że kontrolowana decyzja pozostaje w zgodzie z przepisem prawa materialnego. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja wymiarowa w zakresie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2014 r. z tytułu podatku od nieruchomości i podatku rolnego. Zdaniem strony skarżącej nie powinna być ona zobowiązana do zapłaty należności podatkowej, ponieważ nie korzysta z przedmiotowej nieruchomości. Organy administracji z kolei stoją na stanowisku, że z uwagi na to, że nieruchomość jest współwłasnością i stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, to obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach do których należy również skarżąca. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja i zawarta w jej treści argumentacja i rozumienie przepisów podatkowych są prawidłowe. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. nr 95 poz. 613 ze zm. dalej " u.p.o.l."). Art. 3 ust. 4 ww. ustawy stanowi, że jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust. 5. Z kolei ust. 5 przewiduje, że jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz części budynku stanowiących współwłasność ciąży na właścicielach lokalu w zakresie odpowiadającym częściom ułamkowym wynikającym ze stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku. Mówiąc o solidarnym obowiązku podatkowym, należy odnieść tę instytucję do odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania podatkowe. Wierzyciel (organ podatkowy) może żądać całości lub części świadczenia (uiszczenia należnego podatku) od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych, przy czym aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani (zob. art. 366 k.c.). Zgodnie z art. 91 Ordynacji podatkowej do odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania podatkowe stosuje się przepisy k.c. dla zobowiązań cywilnoprawnych. Podatnicy będący osobami fizycznymi ponoszą odpowiedzialność solidarną tylko wówczas, gdy zostanie im doręczona decyzja wymiarowa. Powyższe przesłanki w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione. Z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy, w tym odpisów z ewidencji gruntów i budynków, wynika, że w odniesieniu do przedmiotu opodatkowania zachodzi współwłasność łączna do której stosuje się przepisy art. 196 kodeksu cywilnego. W tego rodzaju współwłasności udziały współwłaścicieli nie są określone, a możliwość dysponowania nimi przez współwłaścicieli jest wyłączona, przynajmniej do czasu kiedy ewentualnie zostanie dokonany podział nieruchomości. W odniesieniu do nieruchomości gruntowych i budynkowych będących przedmiotem opodatkowania w rozpoznawanej sprawie, w związku z istnieniem współwłasności łącznej, nie jest możliwe ustalenie zakresu władania nieruchomością przez poszczególnych współwłaścicieli. W takiej sytuacji zasadnie organy podatkowe uznały, że zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek podatkowy od nieruchomości ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Stąd zarzuty i argumenty skarżącej, że skoro nie korzysta z nieruchomości nie powinna być obciążona obowiązkiem podatkowym są nietrafne. Jako niezasadny należy także potraktować zarzut błędnego oznaczenia strony decyzji. Sąd podziela w tym zakresie pogląd SKO w R., że na datę wydawania zaskarżonej decyzji J. F. figurował w ewidencji gruntów i budynków jako współwłaściciel nieruchomości. Powyższe dane są podstawą wymiaru podatków stosownie do art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. W sytuacji śmierci podatnika osoby fizycznej zachodzi obowiązek powiadomienia organu podatkowego i dokonania zmian w ewidencji. Roszczenie odszkodowawcze, jak trafnie zauważyło SKO w R., ma charakter cywilnoprawny i nie może być dochodzone w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Mając powyższe na względzie, uznając skargę za niezasadną, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.