VIII SA/Wa 620/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Marek Wroczyński, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2009 r. sprawy ze skargi S.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Na podstawie art. 3, art. 4, art. 5, art. 6, art. 7, art. 8, art. 14, art. 17, art. 39, art. 101, art. 106, art. 109 i art. 110 ust. 7 i 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64 poz. 593) oraz na podstawie art. 104 k.p.a. Prezydent Miasta R. decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 roku, znak: [...] przyznał S. W. zasiłek celowy na dofinansowanie zakupu żywności w kwocie [...] złotych, dofinansowanie zakupu leków w kwocie [...] złotych, na dofinansowanie zakupu środków czystości w kwocie [...] złotych oraz odmówił przyznania S. W., dalej skarżącemu, zasiłku celowego na dofinansowanie opłat za energię elektryczną, wodę oraz " inne wydatki od jednego do stu ". S. W. zwrócił się o przyznanie zasilku celowego na zaspokojenie potrzeb sprecyzowanych w piśmie stanowiącym załącznik do protokołu z [...] .09.2007 r. Decyzją z [...].10.2007 r. odmówiono przyznania wnioskowanej pomocy ,a na skutek uwzględnienia odwołania skarżącego SKO w R. uchyliło zaskarżoną decyzję przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Decyzją z [...].11.2007 r. odmówiono przyznania pomocy, którą to decyzję podzielił organ II instancji utrzymując w mocy rozstrzygnięcie. Na skutek wyroku WSA w Warszawie z 22.04.2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 64/08 uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję ja poprzedzającą i sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia. Rozstrzygając sprawę organ wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż skarżący mieszka wspólnie z żoną, z którą jest w separacji – prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w R. z dnia [...] marca 2008 roku , sygnatura akt [...]. Osoby te prowadzą osobne gospodarstwa domowe. Rodzina skarżącego korzysta z dodatku mieszkaniowego w kwocie [...] zł, który stanowi dodatkową pomoc w regulowaniu bieżących opłat mieszkaniowych. Dochód skarżącego w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku to jest w sierpniu 2007 roku stanowił zasiłek okresowy w kwocie [...] zł oraz ½ kwoty dodatku mieszkaniowego to jest [...] złotych . Łącznie dochód ten wynosił [...] złotych. Skarżący jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, spełnia niezbędne warunki do objęcia go pomocą w postaci zasiłków celowych z uwagi na sytuację rodzinną i materialną. W trakcie postępowania administracyjnego stwierdzono istnienie niezbędnej potrzeby bytowej w postaci dofinansowania zakupu żywności i leków. Pomoc na te cele została przyznana przez udzielenie zasiłków celowych. Wysokość przyznanej pomocy na zakup leków wynika z okazanych faktur na zakup leków na łączną kwotę [...] złotych oraz receptę wycenioną na [...] złotych oraz możliwości finansowych Ośrodka Pomocy. Skarżący zwrócił się również o pomoc na dofinansowanie opłat za energię elektryczną, wodę oraz "inne wydatki od jednego do stu" . Odmawiając udzielenia pomocy na te potrzeby ustalono, że opłaty za czynsz, energię i wodę są systematycznie regulowane przez żonę skarżącego, skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających wysokość opłat, nadto wydatki te nie mieszczą się w katalogu potrzeb pomocy społecznej. Mając na uwadze ,iż skarżący korzysta z dodatku mieszkaniowego uznano, iż potrzeby te zostały zaspokojone poprzez przydzielenie w/w dodatku. Skarżący zgłosił też potrzebę zabezpieczenia innych wydatków " od jednego do stu" nie precyzując co rozumie pod tym pojęciem i zabezpieczenia jakich potrzeb się domaga. W trakcie wykonywania czynności służbowych pracownicy socjalni nie stwierdzili braków w wyposażeniu mieszkania skarżącego. Przepisy ustawy o pomocy społecznej nie przewidują tak ogólnie sformułowanych potrzeb o czym informowano skarżącego przez SKO w R. w treści decyzji z [...].06.2008 roku znak [...]. Zgodnie z artykułem 39 ustawy zasiłek celowy może być przyznany na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej. Do takich zaliczono żywność, leki, środki czystości. Świadczenia na te cele przyznano przy uwzględnieniu sytuacji skarżącego i możliwości finansowych Ośrodka Pomocy. Zdaniem organu, wniosek wykracza poza ramy tzw. wsparcia i ma na celu całkowite i bezpośrednie zaspokojenie potrzeb. Świadczenia z pomocy społecznej mają na celu umożliwienie przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej. Ponadto organ podniósł, że skarżący systematycznie otrzymuje pomoc zgodnie ze swoimi wnioskami, przy uwzględnianiu możliwości finansowych tutejszego ośrodka w formie zasiłków i w okresie od stycznia do sierpnia 2007 r, otrzymał łącznie kwotę średnio na miesiąc [...] zł, przy średniej wysokości pomocy na rodzinę około [...] zł. Organ również dokładnie omówił budżet jakim dysponuje w roku 2008 w kontekście osób i rodzin uprawnionych do korzystania z pomocy. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie twierdząc, że została ona wydana z naruszeniem art. 67 Konstytucji RP. Decyzją z dnia [...] września 2008 roku, znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., trafnym było rozstrzygnięcie organu I instancji. Odnosząc się zaś do zawartego zarzutu naruszenia art. 67 Konstytucji RP w ocenie organu jest on bezzasadny. Powołany przepis stanowi, że obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy tylko ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego. Skarżący nie jest inwalidą, nie osiągnął wieku emerytalnego, nie wykazuje woli podjęcia pracy i uznaje, że środki utrzymania winien otrzymać z pomocy społecznej. Brak jest jakiejkolwiek informacji, by skarżący zamierzał poszukiwać pracy, by współdziałał ze służbami socjalnymi w celu rozwiązania swojej trudnej sytuacji życiowej; przepracował 27 lat , od 10 lat jest zarejestrowany jako bezrobotny. [...].08.2008 roku MOPS wydał trzy decyzje opatrzone rygorem natychmiastowej wykonalności, na łączną kwotę [...] złotych, tak więc konstytucyjne prawa skarżącego są stale zabezpieczane. Jego roszczenia nie mogą być jednak zaspakajane w zakresie przez niego oczekiwanym bez szkody dla innych osób oczekujących pomocy. Konsekwencją takiego rozstrzygnięcia było wniesienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi, w której skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja nie rekompensuje mu krzywdy powstałej w wyniku nie przyznania mu odpowiedniej pomocy, co jest niezgodne z art. 67 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga S. W. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie naruszają prawa. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowiące realizację wytycznych zawartych w wyroku z 22.04.2008 r. sygn. akt VIII SA/Wa 64/08, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów. Zgodnie z dyspozycją art. 39 ustawy o pomocy społecznej zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu, co oznacza, że zasiłek celowy jest formą pomocy pieniężnej przyznawanej na podstawie uznania administracyjnego. Natomiast art. 2 ust.1 i art. 3 ust.1 ustawy o pomocy społecznej stanowi, że jest to instytucja mająca na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Osoby ubiegające się o przyznanie im świadczenia z pomocy społecznej muszą liczyć się z tym, że nie każdy ich wniosek i nie w pełnym zakresie zostanie automatycznie uwzględniony, bowiem rodzaj, forma i rozmiar świadczenia muszą być odpowiednie nie tylko do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, ale również do możliwości finansowych organu udzielającego pomocy. Kontrola decyzji uznaniowej dokonywanej przez sąd ogranicza się do zbadania zgodności z prawem decyzji uznaniowej, ale nie wnika już w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia w niej zawartego. Kontrola ta ma ustalić, czy dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy wydaniu decyzji nie przekroczył granic uznania i czy właściwie uzasadnił rozstrzygnięcie. Podejmując decyzję uznaniową, organ administracji ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, stosownie do art. 7 k.p.a., jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków finansowych. Organy orzekające w omawianej sprawie poddały wnikliwej ocenie wszystkie okoliczności, od jakich uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. Należy w tym miejscu podkreślić, iż skarżący otrzymuje wsparcie w formie zasiłku celowego, co oznacza, iż nie pozostał on bez wsparcia finansowego udzielonego ze strony organu do tego uprawnionego. Sąd podziela stanowisko organu, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej, która bez wątpienia jest uwarunkowana posiadanymi przez gminę środkami pieniężnymi. Jak wskazuje organ w uzasadnieniu, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w R.nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób pozostających w trudnej sytuacji materialnej. Ośrodek zabezpiecza wyłącznie potrzeby podstawowe, w tym również potrzeby podstawowe skarżącego. W ocenie Sądu stanowisko organu odmawiające przyznania wnioskowanych świadczeń jest zasadne i pozbawione cech dowolności w kontekście powyższych ustaleń i wywodów. Sąd oceniając zaskarżoną decyzję nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu. Odnosząc się zaś do zawartego w skardze zarzutu naruszenia art. 67 Konstytucji RP wskazać trzeba, że jest on bezzasadny. Powołany przepis stanowi, że obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego. Zakres i formy zabezpieczenia społecznego określa ustawa. Obywatel pozostający bez pracy nie z własnej woli i nie mający innych środków utrzymania ma prawo do zabezpieczenia społecznego, którego zakres i formy określa ustawa. Podkreślić należy, że podniesiony zarzut naruszenia art. 67 Konstytucji RP nie został przez skarżącego w żaden sposób sprecyzowany, ani poparty jakimikolwiek argumentami. Mając powyższe na uwadze, Sąd stosownie do art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. ----------------------- 5