VIII SA/Wa 649/13
WyrokWSA w Warszawie2013-12-04
Skład orzekający: Artur Kot, Justyna Mazur, Leszek Kobylski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rolnikowi przysługuje płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu "Rolnictwo ekologiczne", jeśli nie przedstawił certyfikatu potwierdzającego spełnienie wymogów produkcji ekologicznej, a jego gospodarstwo nie zostało objęte systemem kontroli przez Jednostkę Certyfikującą z powodu nieuiszczenia opłaty za poprzedni rok?Ratio decidendi
Rolnikowi nie przysługuje płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu "Rolnictwo ekologiczne", jeśli nie przedstawił wymaganego certyfikatu potwierdzającego spełnienie wymogów produkcji ekologicznej. Brak takiego certyfikatu, wynikający z nieobjęcia gospodarstwa systemem kontroli przez Jednostkę Certyfikującą z powodu nieuiszczenia opłaty, jest podstawą do odmowy przyznania płatności. Zmniejszenie powierzchni trwałych użytków zielonych uzasadnia natomiast obniżenie płatności o 20% w ramach pakietu "Ekstensywne trwałe użytki zielone".Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 w ramach pakietów "Rolnictwo ekologiczne" i "Ekstensywne trwałe użytki zielone". Organ I instancji odmówił przyznania płatności w ramach pakietu "Rolnictwo ekologiczne" z powodu braku potwierdzenia przez Jednostkę Certyfikującą spełnienia wymogów produkcji ekologicznej, a obniżył płatność w ramach pakietu "Ekstensywne trwałe użytki zielone" o 20% z powodu zmniejszenia powierzchni trwałych użytków zielonych. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując, że rolnik nie uiścił opłaty za kontrolę w 2011 r., co skutkowało wykreśleniem gospodarstwa z systemu kontroli i certyfikacji w 2012 r. Rolnik złożył skargę do WSA, podtrzymując zarzuty dotyczące winy Jednostki Certyfikującej i braku przeprowadzenia kontroli.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur (sprawozdawca), Sędzia WSA Leszek Kobylski, Protokolant Referent Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej także: "organ odwoławczy", "Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR") decyzją z dnia [...] maja 2013 r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) (dalej; "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania J. B. (dalej: "skarżący") od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. (dalej także: "organ I instancji", "Kierownik Biura Powiatowego ARiMR") z dnia [...] marca 2013 r. Nr [...] wydanej w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
J. B. złożył w dniu [...] maja 2012 r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na podstawie § 17 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009, nr 33, poz. 262, z późn. zm.). We wniosku skarżący zadeklarował powierzchnię działek rolnych do następujących pakietów:
1. Pakiet 2 - Rolnictwo ekologiczne,
- wariant 2.1 - uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) - powierzchnia [...]ha,
- wariant 2.3 - trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) - powierzchnia [...]ha,
- wariant 2.9 - uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) – powierzchnia [...]ha;
2. Pakiet 3- Ekstensywne trwałe użytki zielone,
- wariant 3.1.1- ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach - powierzchnia [...]ha,
- wariant 3.1.2 - ekstensywna gospodarska na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 - powierzchnia [...]ha.
Skarżący pismem Nr [...] z dnia [...] października 2012 r. oraz pismem NR [...] z dnia [...] października 2012 r. został wezwany do złożenia wyjaśnień w związku z nieścisłościami wykrytymi w sprawie wniosku. W dniu [...] listopada 2012 r. J. B. złożył korektę do wniosku, w której:
- zmniejszył powierzchnię do wariantu 2.1 na [...]ha,
- dokonał zmiany wariantu 2.9 na wariant 2.11.1 - pozostałe uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) oraz zmniejszył powierzchnię na [...]ha. Złożył także oświadczenie, iż powierzchnia użytków zielonych uległa zmniejszeniu ze względu na dostosowanie powierzchni do pomiarów z kontroli na miejscu.
Decyzją z dnia [...] marca 2013 roku Nr [...] organ I instancji na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007r, o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r., Nr 64, poz. 427 z późn. zm.), § 2, § 3, § 4 ust. 2 pkt 1, § 5, § 5a ust. 1, § 6 pkt 3, § 7 pkt 2, § 8 pkt 1, § 9 ust. 2, ust. 2a
i ust. 3, § 13, §13a, § 14 ust. 1, 2 i 3, § 21 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa
i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków
i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.), § 27 ust. 1, 2, 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.), art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2009r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. Nr 116 poz. 975), § 7 pkt
2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku
w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej
w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.), Rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 roku w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenia (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20 lipca 2007r. str. 1 z późn. zm.), § 28 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262, ze zm.) oraz na podstawie art. 104 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za rok 2012 z dnia [...] maja 2012 roku - przyznał płatność w ramach pakietu 3 w łącznej wysokości [...] zł, po zastosowaniu sankcji 20% za zmniejszenie powierzchni trwałych użytków zielonych oraz odmówił przyznania płatności do działek rolnych zadeklarowanych w ramach pakietu rolnictwo ekologiczne.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji podniósł, iż zgodnie
z zapisami w § 7 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.) płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne - jest przyznawana, jeżeli rolnik prowadzi produkcję rolną zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, przepisami Rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 roku w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenia (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007r. str. 1 z późn. zm.) oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego Rozporządzenia, w szczególności w zakresie uprawy roślin. Wskazał jednocześnie, iż warunkiem przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pakiecie 2 Rolnictwo ekologiczne jest potwierdzenie przez upoważnioną Jednostkę Certyfikującą danych zadeklarowanych we wniosku. Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2009r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. Nr 116 poz. 975) (dalej: "ustawa
o rolnictwie ekologicznym") Jednostka Certyfikująca przekazuje ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji
i Modernizacji Rolnictwa, w formie papierowej oraz za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, do dnia 31 października każdego roku, wykaz producentów w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej, zgodnie
z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego, według stanu za ten rok. Powołując się na art. 17 ust. 3 ustawy o rolnictwie ekologicznym wykaz, o którym mowa wyżej, dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu prowadzonym
w sprawach związanych z udzielaniem pomocy finansowej producentom ekologicznym, na podstawie przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji
i Gwarancji Rolnej Rozwoju Obszarów Wiejskich, stanowi dokument urzędowy
w rozumieniu przepisów k.p.a. Wskazano, iż do dnia [...] marca 2013 roku do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. nie wpłynęła informacja
o potwierdzeniu przez Jednostkę Certyfikującą danych zadeklarowanych we wniosku J. B. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 w pakiecie
2 Rolnictwo Ekologiczne. Wobec powyższego, organ I instancji wskazał, iż płatność rolnośrodowiskowa w pakiecie 2 – Rolnictwo ekologiczne na rok 2012 skarżącemu nie przysługuje.
Odnośnie zmniejszenia płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 organ
I instancji podniósł, iż z zebranych dowodów, w tym oświadczenia skarżącego z dnia [...] listopada 2012r. wynika, iż J. B. zmniejszył powierzchnię trwałych użytków zielonych co narusza § 4 ust. 2 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.). Powołując się na § 27 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa
i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków
i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.) organ I instancji podniósł, iż jeżeli rolnik nie zachował któregokolwiek z występujących w gospodarstwie rolnym i określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych i elementów krajobrazu rolniczego nieużytkowanych rolniczo, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1, ww. rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje temu rolnikowi
w wysokości zmniejszonej o 20% w roku, w którym stwierdzono takie uchybienie.
Odwołanie od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. złożył J. B. Skarżący wniósł o uchylenie w całości decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kozienicach z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] i przyznanie płatności w pełnej wysokości lub uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu odwołania podniósł, iż jest rolnikiem, który realizuje program rolnośrodowiskowy od [...] marca 2008 r. W dniu [...] maja 2008 r. zawarł z Jednostką Certyfikującą –[...]Sp. z o.o.[...], [...] umowę nr[...], która do dnia dzisiejszego nie została rozwiązana. Podniósł, iż wydanie decyzji o przyznaniu płatności w pomniejszonej wysokości nastąpiło z winy Jednostki Certyfikującej. Jednostka ta w okresie od [...] maja 2012 r. do [...] marca 2013 r. nie przeprowadziła kontroli w gospodarstwie rolnym skarżącego w celu potwierdzenia danych zadeklarowanych we wniosku, pomimo obowiązującej umowy, wysyłanych pism i wpłaty należności na wykonanie kontroli.
Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie decyzją z dnia [...] maja 2013 roku, wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z dnia [...] marca 2013 roku Nr [...] w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy po przypomnieniu przebiegu postępowania i poczynionych ustaleń powołując się na przepisy Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r., Nr 33, poz. 262 ze zm.), art. 26 ust.
1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 i art. 17 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy
z dnia 25 czerwca 2009 roku o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. Nr 116, poz. 975) nie znalazł podstaw do podważenia decyzji organu I instancji. Podniósł, iż do Kierownika Biura Powiatowego nie wpłynęła informacja o potwierdzeniu przez Jednostkę Certyfikującą danych zadeklarowanych we wniosku skarżącego o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 w pakiecie Rolnictwo ekologiczne. Powyższe stało się przyczyną odmowy przyznania płatności do pakietu Rolnictwo ekologiczne. W odniesieniu do zarzutów odwołania organ odwoławczy podniósł, iż istotne znaczenie w rozpatrywanej sprawie ma okoliczność, iż do dnia wydania skarżonej decyzji do organu I instancji nie wpłynęła informacja o potwierdzeniu przez Jednostkę Certyfikującą danych zadeklarowanych we wniosku skarżącego
o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 w pakiecie Rolnictwo ekologiczne. Dodano, iż beneficjent wnioskujący o przyznanie płatności w ramach pakietu Rolnictwo ekologiczne podlega obowiązkowej kontroli w zakresie spełnienia wymogów ustalonych w przepisach o rolnictwie ekologicznym. Zgodnie bowiem z art. 7 ust. 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym Jednostki Certyfikujące działają w zakresie udzielonego im upoważnienia, w tym prowadzą kontrolę w ramach systemu kontroli, o którym mowa w art. 27 rozporządzenia Komisji (WE) nr 837/2007, na zasadach i w sposób określony na podstawie tego artykułu i w przepisach wydanych na podstawie tego artykułu. Dodano także, iż z art. 28 rozporządzenia Komisji (WE) nr 837/2007 wynika, że każdy podmiot, który prowadzi produkcję ekologiczną, przekazuje zgodę na objęcie jego działań systemem kontroli i obowiązany jest uiścić opłatę w rozsądnej wysokości na pokrycie kosztów kontroli. Organ odwoławczy podniósł, iż analizując podnoszone przez skarżącego w odwołaniu zarzuty, przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające, w ramach którego na podstawie pisma z dnia [...] maja 2013 r. o nr [...] Jednostki Certyfikującej [...] Sp. z o.o. ustalił, że skarżący nie wniósł opłaty za kontrolę wykonaną w 2011 r. i z tego względu jego gospodarstwo nie zostało objęte systemem kontroli w 2012 r. Jednostka przekazała również pismo z dnia [...] lipca 2012 r., w którym zawiadomiła rolnika o wykreśleniu gospodarstwa z systemu kontroli i certyfikacji z powodu nie uiszczenia należności w kwocie [...] zł za wykonaną kontrolę i certyfikację w 2011 r. Skarżący wniósł opłatę za 2011r. w dniu [...] lutego 2013 r., jednocześnie składając prośbę do Jednostki o przeprowadzenie kontroli gospodarstwa. W odpowiedzi na powyższe otrzymał pismo z dnia [...] marca 2013 r., informujące, że jego gospodarstwo jest poza systemem certyfikacji danej Jednostki, a ponowna kontrola jest możliwa w sezonie wegetacyjnym po uprzednim zgłoszeniu. W tych okolicznościach organ odwoławczy wskazał, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w gospodarstwie skarżącego nie została przeprowadzona kontrola przez Jednostkę Certyfikującą, gdyż rolnik nie dokonał obowiązkowej opłaty za przeprowadzenie kontroli i w związku z tym nie został objęty planem kontroli oraz nie znalazł się na wykazie producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji ekologicznej. Tym samym płatność w ramach tego pakietu nie mogła być przyznana, gdyż płatność ta może zostać przyznana pod warunkiem spełnienia wymogów określonych w przepisach o rolnictwie ekologicznym oraz przepisach Rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego Rozporządzenie (EWG) nr 2092/91. Uiszczenie opłaty w dniu [...] lutego 2013 r. oraz złożenie prośby do Jednostki Certyfikującej o przeprowadzenie kontroli w gospodarstwie skarżącego nie stanowiło podstawy do przeprowadzenia kontroli, gdyż rolnik został już wykreślony z systemu kontroli i certyfikacji decyzją nr [...] Dyrektora Jednostki Certyfikującej [...] Sp. z o.o. Brak zaś danych rolnika na wykazie z Jednostki Certyfikującej, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym, powoduje, iż płatność do działek rolnych zadeklarowanych w pakiecie Rolnictwo ekologiczne nie może zostać przyznana.
Pismem z dnia [...] lipca 2013 roku J. B. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] maja 2013 roku Nr[...]. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przyznanie płatności rolno-środowiskowej w pełnej wysokości lub uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi podniósł, iż podtrzymuje zarzuty zawarte w odwołaniu, dodał, iż przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości nastąpiło z winy Jednostki Certyfikującej –[...]Sp. z o.o. Podał, iż zawarł z Jednostką Certyfikującą, o której mowa umowę nr [...], która do dnia [...] marca 2013 roku nie została rozwiązana. Pomimo obowiązującej umowy Jednostka nie przeprowadziła kontroli w gospodarstwie rolnym skarżącego w okresie od dnia [...] maja 2012 roku do dnia [...] marca 2013 roku. Dodał, iż kontrolę taką jednostka mogła przeprowadzić w każdej chwili. Skarżący zaś ze swojej strony uczynił wszystko
i faktycznie spełnił wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie
z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego według stanu na 2012 r.
Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie naruszył prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) (dalej: "p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 p.p.s.a.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Rozpoznając sprawę w tak ustalonym zakresie kompetencji, w ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie podnieść należy, iż decyzja organu I instancji z dnia [...] marca 2013 roku została wydana w rozpoznaniu wniosku skarżącego o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2012 rok. Jak wynika z tej decyzji podstawę rozstrzygnięcia stanowiło między innymi Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.). Rozporządzenie to zostało uchylone z dniem 15 marca 2013 roku przez § 58 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 roku
w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej
w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 2013, poz.361 ze zm.). Wobec tego, iż w § 46 pkt 1 Rozporządzenia z dnia 13 marca 2013 roku wskazano, że do przyznawania i zwrotu płatności rolnośrodowiskowej w sprawach objętych postępowaniami wszczętymi i niezakończonymi ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy rozporządzenia,
o którym mowa w § 58 organ odwoławczy, mimo uchylenia Rozporządzenia z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.) przed rozpoznaniem odwołania skarżącego, winien zastosować przepisy uchylonego z dniem 15 marca 2013 roku Rozporządzenia, tak jak to uczynił organ
I instancji. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podaje, iż zastosowanie ma Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, podając jednocześnie publikator dotyczący innego aktu prawnego – (Dz.U. z 2009 roku, Nr 40, poz. 329 ze zm.) - Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 roku
w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej
w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Nie mniej jednak
z dalszej treści zaskarżonej decyzji wynika, iż organ odwoławczy przywołał prawidłowe przepisy Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.) (dalej: "Rozporządzenie z 26 lutego 2009 r.") i trafnie je zastosował. Z tych też względów zaskarżone rozstrzygnięcie pozostaje w zgodności z przepisami prawa.
W myśl § 4 ust. 1. pkt 2 i 3 zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane
w ramach co najmniej jednego z następujących pakietów: Rolnictwo ekologiczne (Pakiet 2) i Ekstensywne trwałe użytki zielone (Pakiet 3). W myśl § 4 ust. 2. rolnik realizujący zobowiązanie rolnośrodowiskowe:
1) zachowuje występujące w gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 lit.
c Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 1), zwane dalej "trwałymi użytkami zielonymi", oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje dzikiej przyrody;
2) prowadzi na formularzu udostępnionym przez Agencję rejestr działalności rolnośrodowiskowej zawierający wykaz wypasów zwierząt oraz działań agrotechnicznych, w tym zastosowania nawozów i wykonania zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin, przy czym rejestr ten w zakresie zastosowania nawozów prowadzi się dla całego gospodarstwa rolnego;
3) przestrzega innych wymogów określonych dla danego pakietu lub wariantu. W myśl § 7 pkt 2 Rozporządzenia z 26 lutego 2009 roku płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 - jest przyznawana, jeżeli rolnik prowadzi produkcję rolną zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, przepisami Rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego Rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007, str. 1, z późn. zm.) oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego Rozporządzenia,
w szczególności w zakresie uprawy roślin. Jednocześnie zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym certyfikat, to świadectwo, o którym mowa w art. 29 Rozporządzenia nr 834/2007. W myśl art. 29 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 834/2007 (Dz.U.UE.L.2007.189.1 ze zm.) w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 organy kontrolne i jednostki certyfikujące, o których mowa w art. 27 ust. 4, wydają certyfikat każdemu podmiotowi gospodarczemu, który podlega ich kontroli
i który w obszarze swojej działalności spełnia wymogi określone w niniejszym rozporządzeniu, certyfikat umożliwia co najmniej identyfikację podmiotu oraz rodzaju lub asortymentu produktów, a także okresu ważności. Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o rolnictwie ekologicznym jednostka certyfikująca przekazuje ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji
i Modernizacji Rolnictwa, w formie papierowej oraz za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, do dnia 31 października każdego roku, wykaz producentów w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie
z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego, według stanu za ten rok. W myśl art. 17 ust. 3 ustawy, o której mowa wykaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu prowadzonym w sprawach związanych z udzielaniem pomocy finansowej producentom ekologicznym, na podstawie przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących
z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu przepisów k.p.a. W świetle tych przepisów, jak trafnie wskazują organy obu instancji dla przyznania płatności rolnośrodowiskowej
w Pakiecie rolnictwo ekologiczne niezbędne jest przedstawienie certyfikatu, o którym mowa w przywołanych wyżej przepisach. W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż taki certyfikat nie został przez skarżącego przedstawiony. Co więcej, jak wynika z ustaleń organu odwoławczego, jak i twierdzeń skarżącego zawartych w skardze nie została przeprowadzona kontrola przez Jednostkę Certyfikującą. Z twierdzeń Jednostki Certyfikującej [...] Sp. z o.o. w D. wynika, iż gospodarstwo skarżącego nie zostało objęte systemem kontroli, gdyż skarżący nie wniósł opłaty za kontrolę przeprowadzoną w 2011 roku, a rolnik pismem z dnia [...] lipca 2012 roku został poinformowany o wykreśleniu gospodarstwa z systemu kontroli i certyfikacji. Opłata, o której mowa wyżej została wniesiona w dniu [...] lutego 2013 roku. Według twierdzeń skarżącego nie było przeszkód, aby kontrola przez jednostkę certyfikującą została przeprowadzona i wydany certyfikat, albowiem skarżący spełnił wymagania dotyczące produkcji ekologicznej. Powyższe sugeruje zaistnienie sporu pomiędzy skarżącym, a Jednostką Certyfikującą. Jego rozstrzygnięcie nie leży w kompetencji ARiMR, jak i Sądu Administracyjnego i pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie
w niniejszej sprawie. Dla prawidłowości rozstrzygnięcia istotne jest bowiem jedynie to czy skarżący legitymuje się certyfikatem, o którym mowa. Z ustaleń organu, których skarżący nie podważa wynika, iż skarżący takiego certyfikatu nie posiada. Powyższe sprawia, iż nie przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w Pakiecie rolnictwo ekologiczne jest prawidłowe.
Odnosząc się zaś do obniżenia płatności rolnośrodowiskowej w Pakiecie
3 Ekstensywne użytki zielone podnieść należy, iż zgodnie z § 27 ust. 4 Rozporządzenia z 26 lutego 2009 roku jeżeli rolnik nie zachował któregokolwiek
z występujących w gospodarstwie rolnym i określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych i elementów krajobrazu rolniczego nieużytkowanych rolniczo, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje temu rolnikowi w wysokości zmniejszonej o 20 %
w roku, w którym stwierdzono takie uchybienie. Jak wynika z akt administracyjnych, jak również twierdzeń wynikających niewątpliwie z zaskarżonej decyzji uległa zmniejszeniu powierzchnia trwałych użytków zielonych. Okoliczność ta zarówno
w skardze, jak i w odwołaniu nie była przez skarżącego kwestionowana. W myśl przywołanych wyżej przepisów zmniejszenie trwałych użytków zielonych jakie miało miejsce w niniejszej sprawie uzasadnia zmniejszenie płatności, co trafnie podniesiono w obu decyzjach.
Zauważyć jednocześnie wypada, iż skarżący w piśmie z dnia [...] grudnia 2013 roku wniósł o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków oraz w związku z tym odroczenie rozprawy. Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z treści powyższego przepisu wynika, iż przed Sądem Administracyjnym mogą być przeprowadzone jedynie dowody
z dokumentów i to przy zachowaniu określonych w tym przepisie przesłanek. Z tych względów wniosek skarżącego o przesłuchanie świadków podlegał oddaleniu o czym Sąd orzekł w punkcie 1 postanowienia z dnia 4 grudnia 2013 roku. Wobec tego, iż nie zaistniały przesłanki odroczenia rozprawy określone w art. 109 p.p.s.a., także wniosek o odroczenie rozprawy podlegał oddaleniu, o czym Sąd orzekł w punkcie
2 postanowienia z dnia 4 grudnia 2013 roku.
Wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił zgodnie z punktem 1 wyroku.
Orzeczenie o kosztach Sąd oparł o teść art. 205 § 2 i 3 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, w zw. z § 19 pkt 1, w zw. z § 2 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013r., poz. 461 j.t.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło