VIII SA/Wa 65/24
WyrokWSA w Warszawie2024-06-06
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Cezary Kosterna, Justyna Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku prowadzenia obrotu materiałem siewnym roślin warzywnych z naruszeniem przepisów ustawy o nasiennictwie, waga naruszenia prawa jest na tyle znikoma, aby odstąpić od nałożenia opłaty sankcyjnej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa. Waga naruszenia prawa, polegająca na prowadzeniu obrotu materiałem siewnym niespełniającym wymogów prawnych przez długi okres i na znaczną kwotę, nie była znikoma, co uniemożliwiało odstąpienie od nałożenia opłaty sankcyjnej na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T.S. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa utrzymującą w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa o nałożeniu opłaty sankcyjnej w wysokości 193 296,30 zł. Opłata została nałożona za prowadzenie obrotu materiałem siewnym roślin warzywnych z naruszeniem przepisów ustawy o nasiennictwie, tj. bez wymaganego wpisu odmian do rejestrów. Skarżący nie kwestionował ustaleń faktycznych dotyczących ilości i rodzaju sprzedawanego materiału, lecz podnosił, że waga naruszenia była znikoma i powinny zostać zastosowane przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Justyna Mazur, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Karolina Sikora, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2024 r. w Radomiu sprawy ze skargi T. S. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia 20 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty sankcyjnej oddala skargę.
Syg. akt VIII SA/Wa 65/24
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia 20 listopada 2023 roku Główny Inspektor Ochrony roślin i Nasiennictwa na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego( DZ.U z 2023 roku, poz. 775 dalej jako k.p.a.) w związku z art. 123 ust.2 ustawy z dnia 9 listopada 2012 roku o nasiennictwie( DZ.U z 2021 roku, poz. 123 dalej ustawa o nasiennictwie), po rozpatrzeniu odwołania T. S. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] z dnia 4 maja 2023 roku, znak: [...]w sprawie określenia opłaty sankcyjnej w wysokości 193 296, 30 zł za prowadzenie obrotu materiałem siewnym roślin warzywnych z naruszeniem art. 104 ust.1 pkt 1 ustawy o nasiennictwie bez wymaganego wpisu odmian roślin warzywnych do krajowego rejestru, odpowiednich rejestrów innych niż Rzeczpospolita Polska państw członkowskich lub wspólnotowego katalogu lub rejestru państwa stowarzyszonego – orzekł – utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna.
Organ pierwszej instancji w dniu 15 lutego 2023 roku otrzymał informację o użytkowniku zarejestrowanym pod loginem [...], który sprzedaje za pośrednictwem portalu [...] nasiona pomidorów nieprzebadanych do kątem zdrowotności oraz niezaopatrzonych w paszport roślin. Organ zwrócił się do portalu [...] o udostępnienie danych w zakresie sprzedaży za okres od 1 stycznia 2021 roku do 2 marca 2022 roku – użytkownika [...]. Portal wskazał, że pod tym loginem dokonywał transakcji T.S. oraz raporty wpłat kupującego sprzedającemu za okres 1 styczeń 2021 do 2 marca 2022 roku oraz listę sprzedanych przedmiotów dla użytkownika za ten sam okres.
Organ przeprowadził kontrolę która zakończyła się protokołem kontroli z dnia 25 kwietnia 2022 roku).
T.S. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą [...] T. S. z siedzibą w [...]. Czynności kontrolne ujawniły prowadzenie obrotu materiałem siewnym na portalu [...] gdzie oferował do sprzedaży ok. 200 odmian nasion papryki i pomidora , 6 odmian ogórka, 2 odmiany dyni i 1 odmianę kukurydzy. Sprzedaż prowadził od 2017 roku. Nasiona wytwarzał w tunelu wymiennie. W jednym tunelu uzyskiwał ok. 120 odmian nasion warzyw. Nasiona wysiewał w multiplatach po 4 nasiona każdej odmiany, a następnie po wykiełkowaniu nasion dokonywał wizualnej selekcji i do następnego etapu wybierał dwie najsilniejsze rośliny każdej odmiany, które następnie przesadzał do większych multiplatów.
Przy każdej roślinie oznaczał jej nazwę. Kontrolowany przyznał, że dochodziło do krzyżowania między odmianami ale w minimalnym stopniu. Organ stwierdził, że sposób pakowania nasion nie był trwały ponieważ istniała możliwość otwarcia i zamknięcia opakowania bez jego uszkodzenia. Skarżący udostępnił wykaz wytworzonych przez siebie odmian roślin warzywnych.
T.S. nie prowadził ewidencji sprzedaży nasion, nie posiadał dokumentacji potwierdzającej dokonanie wysyłki sprzedanych nasion. Potwierdzeniem dokonania sprzedaży był e-mail otrzymywany od [...].
W dniu 25 kwietnia 2022 roku skarżący złożył wniosek o wpis do ewidencji przedsiębiorców w zakresie wytwarza i obrotu własnym materiałem siewnym roślin rolniczych i warzywnych.
Wobec stwierdzenia prowadzenia przez skarżącego obrotem materiałem siewnym roślin warzywnych niespełniających wymagań oraz obrotu tym materiałem wszczął w dniu 12 grudnia 2022 roku postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia na skarżącego sankcji z art. 123 ust.1 ustawy o nasiennictwie w związku z prowadzeniem obrotu materiału siewnego roślin warzywnych z naruszeniem art. 104 ust.1 ustawy o nasiennictwie.
Na podstawie dokumentacji z [...] organ wyliczył na jaką został sprzedany materiał siewny roślin warzywny. Na kwotę 96 648,15 zł składała się sprzedaż:
- 4884 transakcji nasion papryki – 16 003,90 zł,
- 14885 transakcji nasion pomidora – 59 795,74 zł,
- 3625 transakcji nasion ogórka – 19 832,01 zł,
- 299 transakcji nasion dyni – 949,50 zł,
- 67 transakcji nasion skorzonery – 67 zł
Organ odwoławczy w ramach kontroli instancyjnej zaskarżonego rozstrzygnięcia prowadzi na nowo postępowanie administracyjne dokonując m. in. analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, W przedmiotowej sprawie organ 1 instancji przeprowadził postępowanie administracyjne z zachowaniem zasad określonych w procedurze administracyjnej. Stronie postępowania zapewniono czynny udział w postępowaniu. [...]w W. prawidłowo ustalił ilościowy zakres dokonanej przez odwołującego sprzedaży oraz brak dopełnienia przez stronę postępowania obowiązku wynikającego z przepisów art. 84 ust. 1 (dot. obowiązku zgłoszenia zamiaru prowadzenia obrotu materiałem siewnym) i art. 104 ust. 1 (dopuszczenia do obrotu materiału siewnego) ustawy o nasiennictwie. Organ odwoławczy za [...] w [...] uznał dokumenty przesłane przez [...] potwierdzające ilość dokonanych sprzedaży materiału siewnego przez stronę oraz wartość pieniężna uzyskaną ze sprzedaży tego materiału za wiarygodne i przyznał im walor wiarygodności z uwagi na ich treść potwierdzającą faktyczne działanie strony postępowania. Istotnym w niniejszej sprawie pozostaje fakt braku zaprzeczenia przez T. S. ustaleń organu I instancji w toku przeprowadzonego postępowania przed organami obu instancji. Ponadto T.S. przekazał organowi I instancji informacje o procesie pozyskiwania nasion i ich sprzedaży. Organ I instancji ustalił w oparciu o otrzymany od [...] spółka z o,o, wykaz transakcji ujętych w zakresie 3438 stron A4, a dokładna analiza tych transakcji sprzedaży w okresie od 1 stycznia 20121 r. do 2 marca 2022 r wykazała dokonanie przez stronę 23 727 transakcji sprzedaży materiału siewnego roślin warzywnych, ilość ofert użytkownika [...] wyniosła w tym okresie 62 772, Ponadto ustalono, że przedsiębiorca do dnia wszczęcia czynności kontrolnych prowadził obrót materiałem siewnym odmian roślin warzywnych nie wpisanych do rejestru lub wspólnotowego katalogu, co stanowi naruszenie art. 104 ust. 1 ustawy o nasiennictwie. Dowodzi to świadomego postępowania strony postępowania i potwierdza, że działalność ta byłaby prowadzona nadal, gdyby nie działania kontrolne [...]. Złożone w toku postępowania przed [...] oświadczenie strony o przeznaczeniu produkcji materiału siewnego roślin warzywnych we własnym gospodarstwie wyłącznie dla amatorów, ostatecznych odbiorców, którzy kupowali nasiona na własne niezarobkowe potrzeby, nie znalazło akceptacji organów obu instancji. Bowiem art, 104 ustawy o nasiennictwie nie zawiera wyłączenia dopuszczenia odmian niezarejestrowanych do obrotu skierowanego do nieprofesjonalnych odbiorców. Słusznie [...] uznał, że ujawnione naruszenie prawa nie może być uznane za znikome z uwagi na rangę naruszenia dóbr chronionych oraz zysk uzyskany przez odwołującego. Również słusznie [...] odniósł się do kwestii ewentualnego odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jaką jest opłata sankcyjna określona w art. 123 ust. 1 ustawy o nasiennictwie.
W odniesieniu do nałożonej kary pieniężnej organ odwoławczy stwierdza, że zgodnie z art, 189b k.p.a. przez administracyjną karę pieniężną rozumie się określoną w ustawie sankcję o charakterze pieniężnym, nakładaną przez organ administracji publicznej, w drodze decyzji, w następstwie naruszenia prawa polegającego na niedopełnieniu obowiązku albo naruszeniu zakazu ciążącego na osobie fizycznej, osobie prawnej, albo jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. Przepisy działu IVa k.p.a. mają charakter materialnoprawny i regulują kompleksowo zagadnienia związane z nakładaniem kary pieniężnej, w tym przesłankami wymiaru kary, możliwości odstąpienia od jej wymierzenia, terminami przedawnienia nakładania i egzekwowania kary, odsetkami od zaległej kary oraz ulgami w jej wymierzeniu. Regulacji takich nie zwiera ustawa o nasiennictwie. Zatem w sprawie mają zastosowanie przepisy działu IVa k.p.a,, gdyż art. 123 ustawy o nasiennictwie reguluje materialnoprawne przesłanki wymiaru kary administracyjnej, ale nie zawiera uregulowań w zakresie np. odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Celem nałożonej sankcji w postaci opłaty sankcyjnej jest zobowiązanie podmiotu do przestrzegania przez stronę postępowania przepisów prawa dotyczących bezpośrednio zakresu jej działania, w szczególności zamiaru dokonywania obrotu materiałem siewnym. Podkreślenia wymaga fakt, że ustawodawca zapisami zawartymi w ustawie o nasiennictwie dotyczącymi m, in. rejestracji odmian, wytwarzania, oceny i kontroli materiału siewnego roślin uprawnych oraz obrotu tym materiałem wskazał wymogi dla materiału siewnego, zasady jego oceny oraz prawa i obowiązki podmiotów prowadzących obrót tym materiałem. Ponadto ustawodawca określił sankcje prawne w przypadku dopuszczenia się ze strony podmiotów prowadzących obrót materiałem siewnym z naruszeniem postanowień ustawy o nasiennictwie. Ustawa o nasiennictwie jako przepisy prawa materialnego muszą być przez podmioty, których one dotyczą, przestrzegane i stosowane. W tym miejscu organ odwoławczy stwierdza, że niezależnie od funkcji represyjnej nałożonej na stronę opłaty sankcyjnej, posiada ona walor funkcji motywacyjnej. Bowiem to podmiot prowadził obrót materiałem siewnym, uzyskał odpowiedni zysk z tego tytułu i to w jego gestii leżało poprawne i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa działanie. W ocenie organu odwoławczego nałożona opłata sankcyjna odnosi się bezpośrednio do działania producenta i została słusznie nałożona. Ma ona, w przedmiotowym przypadku, oddziaływać na podmiot i motywować go do działań zgodnych z prawem i przeciwdziałać zachowaniom niepożądanym. Ponadto sankcja ta ma na celu również ochronę wartości realizowanych przez normy prawa zwarte w ustawie o nasiennictwie, jakim jest dobro społeczne. Instancyjna kontrola rozstrzygnięcia organu 1 instancji dotyczyła również wagi naruszenia prawa przez stronę. W toku postępowania odwoławczego dokonano oceny całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodnego oraz oceny skali naruszenia prawa, zawinionego i świadomego działania strony, argumentów przedstawionych przez stronę i wskazano, dlaczego organ przyznał walor wiarygodności poszczególnym dowodom opisanym powyżej. Tak dokonany proces analizy i przeprowadzenie postępowania dowodowego pozwoliły na podjęcie rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy potwierdza za [...] w [...], że nałożenie kary administracyjnej w postaci opłaty sankcyjnej nastąpiło z uwzględnieniem art, 189d k,p.a, odnoszącego się do przesłanek nakładania kar administracyjnych. Wskazać należy, że w kontekście zastosowania w niniejszej sprawie art, 189f k.p.a., nie zaszły przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa, które jest faktycznie znaczne. Bowiem odwołujący dokonał 23 727 transakcji sprzedaży materiału siewnego na kwotę 96 648,15 zł, co wskazuje, iż nie jest to kwota mała, nieznaczna. Wskazać należy, że za to samo zachowanie na stronę nie nałożono administracyjnej kary pieniężnej przez inny uprawniony organ administracji publicznej oraz strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełniała cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. W ocenie organu powyższe przesądza o braku przesłanek warunkujących odstąpienie od nałożonej w niniejszym postępowaniu opłaty sankcyjnej.
Zdaniem organu odwoławczego nie zachodzą przesłanki do wydania postanowienia w trybie art. 189f § 2 k.p.a. w celu przedstawienia przez stronę dowodów usunięcia naruszenia prawa. Bowiem odwołujący usunął tylko z portalu [...].pl ogłoszenia w trakcie trwania czynności kontrolnych [...]. Strona faktycznie nie miała możliwości usunięcia naruszenia wobec materiału siewnego, który został już wytworzony, sprzedany i wykorzystywany przez nabywców. W konkluzji organ odwoławczy stwierdza brak przesłanek do odstąpienia od nałożenia nałożonej na stronę kary pieniężnej.
Zdaniem organu podnieść należy, że przeprowadzone przez [...] postępowanie nosi znamiona poprawności oraz staranności w zachowaniu zasad postępowania administracyjnego. Z tego też względu organ odwoławczy potwierdza akceptację ustaleń organu I instancji jako prawidłowe i wystarczające do nałożenia kary pieniężnej na odwołującego oraz ustalenia dotyczące braku przesłanek do zastosowania w przedmiotowej sprawie art. 189f k.p.a. Stronie zapewniono czynny udział w postępowaniu z możliwością wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Skargę na decyzję organu odwoławczego wniósł T.S..
Zaskarżonej decyzji zarzucał:
Naruszenie przepisów postępowania tj. art. 189f § 1 k.p.a. w zw. z art. 189d k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie od wymierzenia kary w postaci opłaty sankcyjnej uregulowanej w art. 123 ustawy o nasiennictwie w sytuacji gdy prawidłowa ocena stanu faktycznego powinna doprowadzić organ do wniosku, że waga naruszenia prawa była znikoma a strona zaprzestała naruszenia prawa;
Naruszenie przepisów postępowania tj. art. 189d k.p.a. poprzez niepoczynienie ustaleń i rozważań co do przestanek wysokości wymierzonej kary pieniężnej, szczególnie co do warunków osobistych skarżącego, co powinno mieć wpływ na odstąpienie od nałożenia kary;
Decyzją z dnia 4 maja 2023 r. [...]Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] stwierdził, że T.S. prowadził obrót materiałem siewnym roślin warzywnych z naruszeniem przepisów. Następnie decyzja ta została utrzymana w mocy przez Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa, który potwierdził wszystkie rozważania i ustalenia organu wojewódzkiego.
W swoim odwołaniu T.S. nie kwestionował poczynionych przez organy ustaleń co do rodzaju i ilości wprowadzanego do obrotu materiału. Wskazywał jednak na przesłanki do zastosowania odstąpienia od wymierzenia kary.
W jego ocenie w pierwszej kolejności wskazać trzeba, że w rozważaniach na temat zastosowania odstąpienia od wymierzenia kary organ powinien ustalić czy naruszenie prawa miało charakter znikomy (Tak. mJn. A. Wróbel w Komentarz aktualizowany do Kodeksu Postępowania Administracyjnego, Jaśkowska, Wilbrant-Gotowicz, Wróbel, za LEX}.
Przy tych rozważaniach organ skoncentrował się przede wszystkim na ilości dokonanych transakcji, nie czyniąc ustaleń co do łącznej ilości wprowadzonego do obrotu materiału siewnego, która ze względu na charakter sprzedaży będzie nieznaczna. Organ zupełnie pominął również, że przy tak znacznej ilości transakcji na działalność T. S. wpłynęła tylko jedna skarga co wskazuje, że osoby które kupowały od niego materiał siewny były zadowolone z jego jakości i uważały go za odpowiedni do swoich potrzeb. Podnieść trzeba również, że T.S. niezwłocznie po wszczęciu postępowania zaprzestał dalszej sprzedaży oraz poddał się wszystkim czynnościom związanym z prowadzonym postępowaniem. Dlatego należy uznać, że działania T. S. nie miały istotnego wpływu na pogorszenie jakości produktów dostępnych na rynku. Nie można się zgodzić również, z czynionym skarżącemu zarzutem, że zaprzestanie obrotu miało wyłącznie charakter naprawczym poczynionym w wyniku wszczętego postępowania w sytuacji w której organ ustalił, że T.S. nie miał świadomości naruszenia przepisów, a działalność wstrzymał od razu po powzięciu wiedzy o potencjalnych nieprawidłowościach.
Podnosił, że organ pierwszej instancji błędnie uznał, że nie zachodzą przestanki do zastosowania art, 189 § 2 k.p.a. Organ ograniczył się tu do stwierdzenia, że skarżący nie może usunąć skutków naruszeń wobec wysiania wytworzonego materiału siewnego. Organ zupełnie nie poczynił rozważań w kierunku spełnienia drugiej z przesłanek odstąpienia od nałożenia kary tj. powiadomienia odpowiednich podmiotów o dokonanym naruszeniu. Biorąc pod uwagę charakter prowadzonej sprzedaży tj. sprzedaż wyłącznie na rzecz podmiotów nieprofesjonalnych oraz niewielkie ilości sprzedawane poszczególnym podmiotom, należy uznać, że cele kary mogą zostać osiągnięte poprzez zobowiązanie skarżącego do poinformowanie poprzez wiadomość email lub wiadomość w serwisie [...] wszystkich podmiotów na rzecz których dokonał sprzedaży w kontrolowanym okresie o stwierdzonym naruszeniu prawa.
Podnosił, że wskazać trzeba, że rozważając zastosowany sposób reakcji prawnej organ powinien brać pod uwagę, że ma do czynienia z osobą fizyczną, dla której przedmiotowa działalność miała charakter dodatkowy i nieprofesjonalny na areale 240m2, a wysokość wymierzonej kary ma destrukcyjny charakter w stosunku do sytuacji majątkowej i życiowej przeciętnego obywatela i wielokrotnie przewyższa osiągnięte zyski.
Odnosząc się szczegółowo do sytuacji życiowej T. S. wskazać trzeba że sytuacja w jakiej się znalazł wynika z pasji do ogrodnictwa, zauroczeniem dostępności nasion wielu odmian pomidorów i papryk chili. Początkowo wymiana ich na forach ogrodniczych, następnie zakupy na terenie U.E, w sklepach internetowych oraz pozyskiwania lokalnych, babcinych, unikatowych odmian.
Chcąc dzielić się dziedzictwem często uratowanych od zapomnienia tradycyjnych, cudownych odmian zaczął sprzedaż za pośrednictwem serwisu [...], Zainteresowanie po okresie pandemii bardzo wzrosło dla tego aby być w porządku z prawem skarbowym powziąłem decyzję o założeniu działalności jednoosobowej w ramach której tylko i wyłącznie zajmowałem się sprzedażą nasion oraz sproszkowanej przyprawy z papryk chili.
Wskazywał, że miał przekonanie o nie podlegającej nadzorowi PIORiN wytwarzaniu i rozpowszechnianiu nasion z upraw amatorskich. Taka opinia była powszechna i wiele osób sprzedawało je w ten sam sposób. Podnosił że gdyby został poinformowany o mylnym postrzeganiu przepisów natychmiast zawiesił by swoją działalność, co uczyniłem natychmiast, w dniu rozpoczęcia kontroli i poddałem się wszelkim czynnościom nie utrudniając ich pracownikom administracji PiORiN.
Wskazywał, że sytuacja jego i jego rodziny nie jest łatwa. Pracuje od 25lat w [...]Zarządzie Dróg Wojewódzkich na etacie dróżnik kierowca z pensją 4900zł netto. Żona nie osiąga żadnych przychodów. Jest to ich jedyny dochód. Mieszka w starym drewnianym domu którego koszt utrzymania nie jest mały. Dochód ze sprzedaży nasion pozwolił im na niewielki remont oraz wygenerował pomieszczenia na łazienkę której wcześniej nie mieli.
Wysokość naliczonej kary nie jest adekwatna do osiągniętych zysków wyliczonych na podstawie sprzedaży na portalu [...]. Wielo tysięczne prowizje portalu, koszt wysyłek, zapłacone z tego tytułu podatki, utrzymanie działalności oraz kosztach uprawy i często 16-to godzinnym dniu pracy. Nasiona uprawiał w sposób ekologiczny i sprzedawałem na sztuki, zazwyczaj po kosztach W rzeczywistości byty to niewielkie ilości (ok.1kg. rocznie) przeznaczone do upraw amatorskich i nie mogące szkodliwie wpłynąć na jakikolwiek aspekt środowiskowy. Wydaje się, że wręcz przeciwnie biorąc pod uwagę wzbogacanie bioróżnorodności, co czyni cały ekosystem odporniejszym.
Dodatkowo jego sytuacja zdrowotna od lat jest w nie najlepszym stanie. Zespół Nabytego Niedoboru Odporności oraz zakażenie HCV powoduje ciągłe pogarszanie jego stanu zdrowia a za sprawą przyjmowania dużych ilości leków nastąpiła marskość wątroby. Stres związany z obecną sytuacją kontrola, i decyzja o nałożeniu gigantycznej kary działa destrukcyjnie na jego stan zdrowia. Jego zdaniem zapłacił dużą cenę za swój błąd. Podnosił, że nie wyobraża sobie dalszej przyszłości z takim brzemieniem. Zaznaczał, iż sama wizja możliwego poniesienia tak dotkliwej kary odniosła 100%-wy efekt resocjalizacyjny. Z drugiej strony przykro że takim osobom, a było ich sporo podcina się skrzydła i nie dba o kultywowanie bioróżnorodności co może doprowadzić do nieodwracalnych skutków dla środowiska jak i jakości żyda przyszłych pokoleń.
W związku z powyższym wnosił jak we wstępie.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę należało oddalić, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie naruszają prawa. W działaniu organu Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
Istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest poprawność dokonanych ustaleń i oceny o braku podstaw do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.
Generalnie należy przyjąć, że organy będące adresatami kompetencji z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. są zobowiązane uwzględnić skonkretyzowane i powiązane ze specyfiką podstawy materialnoprawnej nałożenia kary pieniężnej oraz stanu odpowiadającego sankcjonowanemu zachowaniu okoliczności faktyczne i prawne, które odnoszą się z jednej strony do samej złożonej podstawy prawnej orzekania o odpowiedzialności sankcyjnej (norma sankcjonowana i norma sankcjonująca) i istotności (na tle wzorców konstytucyjnych) wartości (dóbr) prawnych, które podlegają ochronie za pośrednictwem odpowiedniego reżimu sankcji, oraz znaczenia naruszonego obowiązku dla tej ochrony, z drugiej zaś - do zakresu (np. czasowego, przestrzennego, podmiotowego) i postaci (np. typ kwalifikowany deliktu) stwierdzonego naruszenia prawa, jego skutków negatywnych (w sferze założonych przez prawodawcę celów lub podlegających ochronie wartości wprowadzenia określonych nakazów lub zakazów i sankcji związanych z ich naruszeniem) oraz indywidualnych cech przedmiotowych (istotność lub wpływ okoliczności niezależnych od sprawcy, przyczynienie się osób trzecich) i podmiotowych (np. umyślność, natężenie złej woli) sankcjonowanego zachowania lub sytuacji faktycznej, w której zachowanie to nastąpiło.
Wobec powyższego może być uznana za prawidłową tylko taka wykładnia art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., która pojęcie wagi naruszenia prawa wiąże z doniosłością aksjologiczną oraz znaczeniem ogólnosystemowym obowiązku prawnego, który został naruszony, istotnością zaistniałego naruszenia prawa (mierzoną stopniem, zakresem, oczywistością lub skalą i charakterem negatywnych skutków) oraz indywidualnymi cechami przedmiotowymi i podmiotowymi sankcjonowanego zachowania na tle okoliczności zewnętrznych względem podmiotu podlegającego ukaraniu.
Ustawodawca w treści art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. nie wyjaśnił, jakie przypadki naruszenia prawa można uznać za znikome. W piśmiennictwie wyróżnia się stopnie naruszenia prawa: naruszenia kwalifikowane, naruszenia, które nie mają ciężaru kwalifikowanego, ale dla zachowana porządku prawnego są istotne i naruszenie prawa nieistotne. Za naruszenie nieistotne uznaje się w szczególności naruszenie przepisów prawa, które nie wywołało negatywnych następstw dla wartości podlegających ochronie. Nieistotne naruszenie prawa wypełnia warunek odstąpienia od nałożenia kary, w takim przypadku należy bowiem uznać, że waga naruszenia prawa jest znikoma (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2017, s. 969). Przy określeniu, jakie okoliczności należy brać pod uwagę przy ocenie wagi naruszenia prawa pomocna jest także treść art. 189d pkt 1 k.p.a.
W art. 189d pkt 1 k.p.a. ustawodawca wskazał, że wymierzając administracyjną karę pieniężną organ administracji publicznej bierze pod uwagę: wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia. W piśmiennictwie przyjmuje się na tle tego unormowania, że uwzględniając dyrektywę wagi naruszenia prawa, organ administracji publicznej powinien ocenić wagę (znaczenie, ciężar gatunkowy) naruszonego zakazu oraz wagę naruszenia zakazu (zob. A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el.2020).
W świetle okoliczności faktycznych należy uznać, że ocena naruszenia prawa dokonana przez organ zasługuje na aprobatę.
Należy zauważyć, iż skarżący od co najmniej 2017 roku zajmował się wytwarzaniem i dystrybucją nasion. Prowadził na szeroką skalę handel nasionami na portalu [...]. Dokonał w okresie od stycznia 2021 roku do marca 2022 roku 23 727 transakcji na kwotę 96 648,15 zł. W tym okresie skarżący za pośrednictwem portalu [...] przestawił 62 772 ofert, z tym, że nie wszystkie dotyczyły materiału siewnego.
Należy zgodzić się z organem, że prowadząc przez długi okres obrót nasionami warzyw winien się zainteresować zasadami prawnymi obowiązującymi w tym zakresie.
Należy też zauważyć, że przepisy ustawy o nasiennictwie określają zasady w zakresie rejestracji odmian, wytwarzania, oceny i kontroli materiału siewnego oraz obrotu między innymi materiałem siewnym warzyw. Tak więc biorąc pod uwagę bezpieczeństwo, pewność obrotu ustawodawca objął wytwarzanie i obrót nasion warzyw reglamentacją. Tak wytwarzanie i obrót nasionami warzyw, które nie zostały sprawdzone stanowi nie tylko naruszenie prawa, ale także zasad bezpieczeństwa wytwarzania materiału siewnego.
Z tych też względów biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło