VIII SA/Wa 650/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-17

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania są zasiłki z pomocy społecznej, może zostać przyznana pomoc prawna w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, lub w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Osoba, której jedynym źródłem utrzymania są zasiłki z pomocy społecznej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
E. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, a jedynym źródłem jej utrzymania są zasiłki okresowe i celowe z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Wniosek o ustanowienie adwokata uzasadniła wysokim stopniem zawiłości sprawy i profesjonalną pomocą prawną strony przeciwnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata oraz zwrócono się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla E. K.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi E. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie przekazania pisma według właściwości postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata 2. zwrócić się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla E. K. zam. R., ul. [...] E. K. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Wyjaśniła, że jedynym źródłem utrzymania są zasiłki okresowe i celowe wypłacane przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej (w załączeniu kserokopia decyzji z dnia [...] lipca 2009 r. o przyznaniu zasiłku celowego na zakup żywności, odzieży i środków czystości). Wniosek o ustanowienia adwokata uzasadniła wysokim stopniem zawiłości sprawy oraz faktem, że podmiot zamierzający zainstalowanie stacji bazowej telefonii komórkowej korzysta z pomocy wyspecjalizowanego zespołu prawników. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Jedyną zatem przesłanką decydującą o pozytywnym rozpoznaniu wniosku w przedmiocie prawa pomocy jest ustalona sytuacja materialna strony, a nie stopień skomplikowania sprawy, czy też nieznajomość przez stronę przepisów prawa. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącej uznać należy, że jej wniosek zasługuje na uwzględnienie. Według oświadczenia skarżąca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, a jedynym źródłem jej utrzymania są zasiłki z pomocy społecznej. Nie ulega zatem wątpliwości, że nie jest ona w stanie partycypować w kosztach postępowania sądowego, ani też ustanowić w sprawie profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło