VIII SA/Wa 673/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Justyna Mazur po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 25 września 2013 r. (data wpływu do Sądu) K.S. (dalej: "skarżąca") wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając przedmiotowy wniosek skarżąca wskazała jedynie, że nie posiada stałego źródła dochodu oraz że korzysta z pomocy finansowej córek. Natomiast oświadczenie o stanie rodzinnym, majątkowym oraz uzyskiwanych dochodach nie zawiera żadnych wpisów. Pismem z dnia 26 września 2013 r. skarżąca została zobowiązana do uzupełnienia wniosku poprzez m.in.: złożenie zaświadczenia o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej oraz zaświadczenia z właściwej jednostki opieki społecznej o sytuacji rodzinnej i majątkowej wobec oświadczenia o braku jakichkolwiek dochodów, wskazanie w jakim celu skarżąca wyjechała za granicę – jeśli osiągała tam dochody – wskazania ich wysokości, wskazanie w jakim zakresie i w jakiej wysokości córki skarżącej ponoszą koszty jej utrzymania. W odpowiedzi na powyższe skarżąca wyjaśniła, że nie jest zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna, nie korzysta z pomocy ośrodka pomocy społecznej oraz, że pomoc finansowa córek polega na zapewnieniu wyżywienia, środków czystości, w zamian za pomoc w opiece nad dziećmi. Postanowieniem z dnia 14 października 2013 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 28 października 2013 r. (data nadania) skarżąca prawidłowo wniosła sprzeciw na powyższe postanowienie referendarza sądowego. Zarzuciła błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na nieprawidłowym przyjęciu, że skarżąca jest w stanie uiścić opłatę sądową do złożonej skargi bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przyznanie prawa pomocy we wnoszonym zakresie. Uzasadniając skarżąca wskazała, iż uiszczenie opłaty sądowej przekracza jej możliwości finansowe. Powtórzyła, iż przebywa na utrzymaniu córek, jednocześnie nie zgadzając się ze stanowiskiem Sądu, że pomoc córek powinna obejmować również koszty postępowania sądowego. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, iż utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 243 § 1 i art. 245 § 1 p.p.s.a. właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje natomiast, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonych przepisów wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek, czy też tylko niektórych kosztów postępowania. Składając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, strona powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, a także stan faktyczny sprawy uznać należy, że nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie. Nie wykazała ona bowiem, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zdaniem Sądu, wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności, skarżąca nie przedstawiła swojej sytuacji materialnej w sposób rzetelny i wyczerpujący. Skarżąca podnosząc jedynie, że nie posiada stałego źródła dochodu oraz, że korzysta z pomocy finansowej córek przedstawiła swoją sytuację finansową wybiórczo. Nie wskazała bowiem jaki posiada majątek (ewentualne nieruchomości, oszczędności) oraz z jakich innych źródeł dochodu się utrzymuje (np. praca dorywcza, praca za granicą) skoro – zgodnie ze złożonym oświadczeniem – nie korzysta z pomocy społecznej. A zatem skarżąca, jako strona zobowiązana nie wykazała, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, jak i że nie ma ich, mimo że podjęła wszelkie niezbędne środki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków, do których na obecnym etapie postępowania należy zaliczyć wpis od skargi w najniższej kwocie tj. 100 zł. W świetle przytoczonych okoliczności Sąd uznał, że brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.