VIII SA/Wa 678/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-05-13
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Sąd uznał, że przyznanie prawa pomocy jest uzasadnione, biorąc pod uwagę dochody skarżącej i jej męża, bieżące wydatki, w tym konieczność ponoszenia kosztów leków, co uniemożliwia jej samodzielne pokrycie kosztów ustanowienia pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżąca T. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w związku z zamiarem wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. w przedmiocie zasiłku celowego. Skarżąca wykazała, że jej dochody wraz z dochodami męża (emerytura i renta inwalidzka) są niskie, a ponoszone wydatki na leki i leczenie uniemożliwiają jej pokrycie kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i zwrócono się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla T. D.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi T. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2008 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata 2. zwrócić się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla T. D. zam. P., ul. [...]
Wyrokiem z dnia 26 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. w przedmiocie zasiłku celowego. Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2009 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienie adwokata w związku z zamiarem wniesienia skargi kasacyjnej.
W uzasadnieniu wniosku wskazała, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z mężem. Źródłem utrzymania małżonków jest emerytura skarżącej - [...] zł oraz renta inwalidzka jej męża – [...] zł. Skarżąca wyjaśniła, że z uwagi na podeszły wiek oraz stan zdrowia oboje z mężem ponoszą duże wydatki na leki i wizyty lekarskie. W wyniku wezwania do uzupełnienia wniosku skarżąca założyła zaświadczenie o wysokości renty męża, z którego wynika, że świadczenie to w miesiącu kwietniu wyniosło [...] zł netto, odcinek własnej emerytury, dowody uiszczenia opłaty za gaz na kwotę [...] zł, mieszkanie – [...] zł, energię – [...] zł oraz plik zaświadczeń potwierdzających fakt, że oboje z mężem są osobami schorowanymi wymagającymi stałego przyjmowania leków, zaś skarżącą ze względu na przewlekłą chorobę narządu wzroku wymaga przyjmowania "drogiego leku pochodzenia zagranicznego, który musi stosować na stałe".
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana przede wszystkim wobec osób bez źródeł stałego dochodu i bez majątku tj. takich, które pozbawione są zupełnie środków do życia lub posiadają środki tak niewielkie, że nie starczają one na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącej potwierdzone złożonymi w sprawie dokumentami, a także charakter sprawy uznano, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie nawet w sytuacji ustawowego zwolnienia jej od kosztów sądowych.
Zestawiając wysokość uzyskiwanego dochodu przez skarżącą i jej męża oraz biorąc pod uwagę wysokość bieżących wydatków w tym szczególnie konieczność ponoszenia wydatków na leki uznano, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia w sprawie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym siebie i rodziny.
Z tych też względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło