VIII SA/Wa 684/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić 3. zwrócić się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla T. J. zam. [...], [...] R. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi T. J. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku podał, że wspólnie z żoną utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł i [...] zł. Wyjaśnił, że niewielkie dochody nie pokrywają w całości wydatków związanych z leczeniem chorób obojga małżonków oraz codziennego ich utrzymania. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przedmiotowy wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, (art. 246 § 1 pkt 1). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Przede wszystkim podkreślić należy, że skarżący wraz z żoną uzyskuje niewielki, jednakże stały dochód z tytułu emerytury, który w łącznej wysokości wynosi [...] zł. Zestawiając wysokość tego dochodu z wysokością należnego wpisu od skargi – 100 zł (jedyne koszty postępowania do jakich skarżący jest zobowiązany na tym etapie postępowania) uznano, że nie jest to wydatek przekraczający możliwości finansowe skarżącego, tym bardziej że jest to najniższy wpis jaki przewiduje rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący nie wykazał, aby uiszczenie 100 zł mogło prowadzić do powstania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym jego i żony. Odnośnie natomiast wniosku o ustanowienie adwokata uznano, że skarżący zobowiązany do ponoszenia kosztów sądowych nie będzie w stanie wygospodarować środków niezbędnych do ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.