VIII SA/Wa 684/10
WyrokWSA w Warszawie2010-11-04
Skład orzekający: Sławomir Fularski, Marek Wroczyński, Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie egzekucyjne należy umorzyć, gdy obowiązek nałożony decyzją administracyjną wygasł i nie jest już wymagalny?Ratio decidendi
Postępowanie egzekucyjne należy umorzyć na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdy obowiązek nałożony decyzją administracyjną wygasł i nie jest już wymagalny. W sytuacji, gdy decyzja nakładająca obowiązek została ostatecznie uchylona lub wygasła, umorzenie postępowania egzekucyjnego jest obligatoryjne.Stan faktyczny
Skarżący T. J. zaskarżył postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z czerwca 2010 r., które utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy R. z kwietnia 2010 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec J. S. dotyczącego obowiązku przywrócenia stosunków wodnych na gruncie. Organy uznały, że obowiązek ten wygasł w wyniku decyzji z kwietnia 2009 r., co potwierdził wyrok WSA w Warszawie z listopada 2009 r. Skarżący podniósł, że decyzja z 2009 r. nie jest prawomocna z uwagi na skargę kasacyjną do NSA oraz kwestionował prawidłowość wykonania odwodnienia drogi gminnej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę; przyznał od Skarbu Państwa na rzecz adwokata M. S. kwotę tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędzia WSA Artur Kot /sprawozdawca/, Protokolant Referent stażysta Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2010 r. sprawy ze skargi T. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. S. kwotę [...] ([...]) złotych oraz kwotę [...] ([...]) złotych stanowiącą 22% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
1.1. Zaskarżonym postanowieniem z [...] czerwca 2010 r., po rozpatrzeniu zażalenia T. J. (dalej: "skarżący"), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy" lub "SKO") utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy R. (dalej: "organ I instancji" lub "Wójt") z [...] kwietnia 2010 r. w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec J. S. na podstawie tytułu wykonawczego z [...] maja 2003 r. (Nr [...]). Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organy powołały między innymi art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.; dalej: "u.p.e.a."). Uznały, że w sytuacji, gdy obowiązek przywrócenia wody na gruncie do stanu poprzedniego nałożony na J. S. nie jest wymagalny, to postępowanie egzekucyjne należało umorzyć.
1.2. Uzasadniając postanowienie organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzją z [...] września 2001 r. (Nr [...]) Wójt nałożył na J. S. obowiązek przywrócenia wody na gruncie do stanu poprzedniego poprzez zlikwidowanie przetamowań przy przepuście pod drogą, w sąsiedztwie działki nr [...] położonej w miejscowości G., a także odtworzenie istniejącej bruzdy w rejonie zabudowań. Podniósł także, iż w związku z wybudowaniem drogi gminnej wraz z odwodnieniem przestał istnieć problem zakłócenia stosunków wodnych na gruncie przez zmianę ukształtowania terenu. Z tej przyczyny Wójt decyzją z [...] grudnia 2007 r. stwierdził wygaśnięcie swojej decyzji z [...] września 2001 r. nakładającej na J. S. wykonanie wskazanego wyżej obowiązku. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez SKO decyzją z [...] kwietnia 2009 r. (znak:[...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 3 listopada 2009 r. (sygn. akt. VIII SA/Wa 374/09) oddalił skargę T. J. na wskazaną decyzję z [...] kwietnia 2009 r. Organy uznały, że skoro wygasł nałożony na J. S. obowiązek, to postępowanie egzekucyjne należało umorzyć na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.
Odnosząc się do argumentacji skarżącego przedstawionej w zażaleniu, SKO stwierdziło, że wpływu na wynik sprawy nie ma złożenie przez skarżącego skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego od powołanego wyżej wyroku WSA w Warszawie z 3 listopada 2009 r. (VIII SA/Wa 374/09). Postanowienie Wójta należało zatem utrzymać w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.
z 2000 r. Nr 98, poz.1071 ze zm.; dalej: "K.p.a.").
2.1. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem SKO nie zgodził się skarżący. Pismem z [...] czerwca 2010 r. wniósł zatem skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Autor skargi wystąpił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i pozostawienie w obrocie prawnym decyzji Wójta Gminy R. z [...] września 2001 r. zobowiązującej J. S. do przywrócenia wody na gruncie do stanu poprzedniego. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż jego zdaniem wskazana decyzja Wójta z [...] września 2001 r. wciąż pozostaje w obrocie prawnym, gdyż wyrok z 3 listopada 2009 r. (VIII SA/Wa 374/09) nie jest jeszcze prawomocny. Skarżący wniósł bowiem skargę kasacyjną
od tego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Autor skargi zarzucił SKO, iż nie ustosunkowało się do faktu, iż odwonienie drogi gminnej nie zostało wykonane zgodnie z projektem i wydanym pozwoleniem. Powołując się na protokół gminnej komisji z [...] marca 2009 r., wskazał na brak rowów, wymiar pobocza, a także brak należytego spływu wody w wykonanym rurociągu. Według skarżącego, wybudowanie drogi nie ma nic wspólnego z przywróceniem stanu pierwotnego wody na spornym gruncie.
2.2. Odpowiadając na skargę, SKO podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wystąpiło o jej oddalenie.
2.3. Pismem z [...] października 2010 r. uczestnik postępowania (J. S.) wniósł o oddalenie skargi T. J. jako bezzasadnej. Wygasła bowiem decyzja Wójta z [...] września 2001 r. stanowiąca podstawę do wydania tytułu wykonawczego i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Dodał, że skarżący nie ma racji także w pozostałym zakresie, dotyczącym stosunków wodnych na gruncie po dokonaniu przebudowy drogi gminnej. Problem napływu wody do piwnicy i kanału samochodowego winien zaś rozwiązać skarżący we własnym zakresie.
3. Podczas posiedzenia Sądu poprzedzającego wydanie niniejszego wyroku, skarżący popierając skargę podniósł, iż dopóki odwodnienie nie będzie wykonane, postępowanie powinno być zawieszone, a nie umorzone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
4.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a.").
4.2. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżony akt został wydany z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź też wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia.
5.1. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umarza się:
1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;
2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;
3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;
4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;
5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;
6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;
7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;
8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;
9) na żądanie wierzyciela;
10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.
Postępowanie egzekucyjne może być nadto umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne (art. 59 § 2 u.p.e.a.).
5.2. Zdaniem Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż została spełniona przesłanka przewidziana wprost w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., uzasadniająca umorzenie postępowania egzekucyjnego w realiach niniejszej sprawy. Przestał być bowiem wymagalny obowiązek, o którym mowa w tytule wykonawczym z [...] maja 2003 r. (Nr[...]), nałożony na J. S., w związku z wydaniem ostatecznej decyzji SKO z [...] kwietnia 2009 r. w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w sprawie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie. Tym bardziej, że skarga na powyższą decyzją decyzję została oddalona wyrokiem tutejszego Sądu z 3 listopada 2009 r. (VIII SA/Wa 374/09). Organy ustaliły zatem prawidłowo stan faktyczny rozpoznawanej sprawy. Dodać warto, że wyrok ten jest prawomocny od 29 grudnia 2009 r. To zaś oznacza, że oczywiście bezzasadna jest skarga na postanowienie SKO z [...] czerwca 2010 r. Argumentacja skarżącego z tym związana jest bowiem nie tylko pozbawiona podstaw prawnych, ale także niezgodna ze stanem faktycznym. Wyrok tut. Sądu z 3 listopada 2009 r. (VIII SA/Wa 374/09) stał się prawomocny kilka miesięcy przed złożeniem skargi inicjującej niniejsze postępowanie sądowe.
Zarzuty skarżącego dotyczące rozstrzygnięć wydanych w sprawie stosunków wodnych należy również uznać za oczywiście chybione, gdyż nie dotyczą przedmiotu niniejszego postępowania. Oczywiście niezasadne, jako pozbawione podstaw prawnych, jest także stanowisko skarżącego wyrażone w trakcie rozprawy poprzedzającej wydanie niniejszego wyroku. Skoro z obowiązujących przepisów wynika wprost obowiązek umorzenia postępowania egzekucyjnego, to brak jest podstaw do jego zawieszenia.
Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło