VIII SA/Wa 705/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2015 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w R. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy K. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. 1. Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2014 r., po rozpatrzeniu odwołania H. S. (dalej: "skarżąca") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy", "Kolegium" lub "SKO") utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. (dalej: "organ I instancji" lub "Burmistrz") z [...] marca 2014 r. Przedmiotem tych decyzji była zmiana w części decyzji organu I instancji w sprawie ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2014 r. Jako podstawę prawną decyzji Kolegium wskazało art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749; dalej: "Op"), a także przepisy art. 2 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz ust. 2 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. nr 9 poz. 31 ze zm.; dalej: "PodLokU" lub "u.p.o.l."). Powołało się także na art. 21 ustawy z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. nr 30, poz. 163 ze zm.). 2. Stan faktyczny. Organ I instancji decyzją z [...] stycznia 2014 r. ustalił skarżącej zobowiązanie w podatku od nieruchomości na 2014 r. Skarżąca pismem z [...] marca 2014 r. wniosła odwołanie od decyzji wymiarowej Burmistrza. Oświadczyła, że nie posiada "gruntów do opodatkowania". Decyzją z [...] marca 2014 r. Burmistrz zmienił w części swoją decyzję z [...] stycznia 2014 r. Zmiana dotyczyła nazwy jednego z przedmiotów opodatkowania. Zamiast nazwy "grunty" podano nazwę "tereny mieszkaniowe". Powołał się między innymi na art. 254 Op. Zobowiązanie podatkowe ustalił jednak w tej samej wysokości ([...] zł). Skarżąca pismem z [...] marca 2014 r. wniosła zatem odwołanie także od tej decyzji, kwestionując istnienie nałożonego na nią obowiązku podatkowego. Zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] czerwca 2014 r. SKO utrzymało w mocy decyzję zmieniającą organu I instancji. Zdaniem SKO, na skarżącej jako współwłaścicielce (1/2 udziału) nieruchomości położonej w K. przy ulicy [...] ciąży obowiązek podatkowy z tytułu podatku od nieruchomości. Organ odwoławczy powołał się na wypis z ewidencji gruntów, z którego wynika jednoznacznie, że działka będąca przedmiotem współwłasności oznaczona jest symbolem "B" ("tereny mieszkaniowe"). 3. Postępowanie sądowe. 3.1. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego nie zgodziła się skarżąca. Pismem z [...] czerwca 2014 r. (nazwanym "odwołanie") wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako "Sąd" lub "WSA"). Występując o ponowne rozpatrzenie sprawy ponownie oświadczyła, że nie posiada terenów mieszkaniowych do opodatkowania. Dodała, że odwołała się od wadliwej decyzji wymiarowej z [...] stycznia 2014 r. Powołała się przy tym na wypisy z ewidencji gruntów, które potwierdzają zasadność jej argumentacji. 3.2. Odpowiadając na skargę, Kolegium podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wystąpiło o jej oddalenie. Zarzuty skargi uznało za chybione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych względów od tych, które zostały poniesione w jej treści. 4.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a."). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 u.p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 4.2. Na proces stosowania prawa składa się szereg etapów i elementów. I tak, w pierwszej kolejności organ stosujący prawo powinien zidentyfikować odpowiednią normę prawa materialnego, której zastosowanie może wchodzić w rachubę odnośnie rozpatrywanej sprawy. Następnie poprzez dokonanie wykładni tej normy, winien zrekonstruować jej treść i w oparciu o wynikające stąd wnioski, stwierdzić ustalenie, jakich faktów jest konieczne z punktu widzenia zastosowania tej normy. Ustalenie tych faktów winno nastąpić według reguł prawa procesowego, a zwłaszcza tych reguł, które dotyczą postępowania dowodowego. Końcowym etapem jest dokonanie subsumcji, czyli przyporządkowanie ustalonego stanu faktycznego do hipotezy normy prawa materialnego. Rolą Sądu pierwszej instancji jest zaś kontrola prawidłowości tego działania, z uwzględnieniem przepisów art. 134 i art. 145 u.p.p.s.a. 4.3. W rozpoznawanej sprawie strony prowadzą spór dotyczący prawidłowości decyzji wydanych na podstawie art. 254 § 1 Op, dotyczących częściowej zmiany decyzji ustalającej skarżącej zobowiązanie ([...] zł) w podatku od nieruchomości na 2014 r. Organy ustaliły, że skarżąca jest współwłaścicielką (1/2 udziału) nieruchomości położonej w K. przy ulicy [...]. Z tego tytułu ciąży na niej obowiązek podatkowy. 5.1. Ramy prawne. Zgodnie z art. 254 § 1 Op, decyzja ostateczna, ustalająca lub określająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji. 5.2. Wykładnia językowa art. 254 § 1 Op prowadzi do wniosku, że prawidłowe zastosowanie tego przepisu możliwe jest tylko w sytuacji, gdy przedmiotem decyzji zmieniającej jest decyzja ostateczna, ustalająca lub określająca zobowiązanie podatkowe. Kolejną przesłanką uzasadniającą zastosowanie art. 254 § 1 Op jest zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania (...). Owa zmiana okoliczności faktycznych winna nastąpić po doręczeniu decyzji wymiarowej. Zdaniem Sądu, w celu prawidłowego zastosowania art. 254 § 1 Op konieczne jest łączne wystąpienie wskazanych wyżej przesłanek. 6. W ocenie Sądu, organy nie wykazały, że wystąpiły przesłanki do wydania decyzji na podstawie art. 254 § 1 Op. Nie dokonały wykładni tego przepisu i nie ustaliły okoliczności faktycznych pozwalających na jego prawidłowe zastosowanie. Nie wyjaśniły, na jakiej podstawie przyjęły, że pismo skarżącej z [...] marca 2014 r. zatytułowane "odwołanie" stanowi w istocie wniosek o zmianę decyzji ostatecznej Burmistrza z [...] stycznia 2014 r. Naruszyły zatem przepisy postepowania, czyli art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz 210 § 4 Op, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik rozpoznawanej sprawy. Wystąpiły zatem przesłanki do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a. 7. Zarzuty skargi Sąd uznał za zasadne o tyle, o ile doprowadziły do uchylenia decyzji wydanych na podstawie art. 254 § 1 Op. W realiach niniejszej sprawy Sąd uznał za przedwczesne odnoszenie się do tych zarzutów w sposób wiążący. 8. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji obowiązany będzie uwzględnić powyższe rozważania Sądu i ustalić w pierwszej kolejności, czy pismo skarżącej z [...] marca 2014 r. zawiera odwołanie od decyzji Burmistrza z [...] stycznia 2014 r., czy też zawiera wniosek o zmianę tej decyzji. Jeżeli intencją skarżącej było wniesienie odwołania, na co wskazuje treść pisma, to należy nadać bieg temu środkowi zaskarżenia, jeżeli dotychczas tego organ nie uczynił. Jeżeli zaś intencją skarżącej było złożenie wniosku o zmianę decyzji wymiarowej, to obowiązkiem organu będzie ustalenie, czy zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji na podstawie art. 254 § 1 Op. Dodać warto, że wydanie decyzji zmieniającej, o której mowa w art. 254 § 1 Op, nie służy wyeliminowaniu uchybień organu podatkowego. 9. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 135 i art. 152 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w punkcie pierwszym i drugim sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania Sąd nie orzekał, z uwagi na art. 210 § 1 u.p.p.s.a., gdyż skarżąca nie złożyła stosownego wniosku przed zamknięciem rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku.