VIII SA/Wa 712/14

WyrokWSA w Warszawie2015-01-16

Skład orzekający: Iwona Szymanowicz - Nowak, Leszek Kobylski, Artur Kot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zatwierdzenie projektu stałej organizacji ruchu przez starostę, wprowadzającego zakaz wjazdu pojazdów powyżej 8 ton na drodze powiatowej, może być uznane za ważne, jeśli organ nie dokonał wszechstronnej oceny przesłanek prawnych i interesu skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą?
Ratio decidendi
Zatwierdzenie projektu stałej organizacji ruchu przez starostę, które wprowadza ograniczenia tonażowe, musi być poprzedzone wszechstronną oceną przesłanek określonych w rozporządzeniu, w tym interesu społecznego i interesu podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Brak takiej oceny i nieuwzględnienie alternatywnych dróg dojazdu skutkuje naruszeniem prawa i powoduje stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu.
Stan faktyczny
Skarżący, prowadzący działalność gospodarczą polegającą na wydobywaniu kopalin, zaskarżył akt Starosty zatwierdzający projekt stałej organizacji ruchu na drodze powiatowej, wprowadzający zakaz wjazdu pojazdów powyżej 8 ton. Skarżący zarzucił, że ograniczenie to uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej oraz narusza przepisy prawa, w tym konstytucyjne prawa do swobody działalności gospodarczej i dostępu do drogi publicznej. Organ odmówił usunięcia naruszenia prawa, wskazując na alternatywne drogi dojazdu. Skarżący podniósł, że alternatywne drogi są nieprzejezdne lub ograniczone tonażowo.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonego aktu Starosty, orzekł, że akt nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz zasądził od Starosty na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Referent – stażysta Urszula Sieradz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi J. S. na akt Starosty Powiatu P. z dnia [...] listopada 2013 r. w przedmiocie czynności zatwierdzenia stałej organizacji ruchu 1) stwierdza nieważność zaskarżonego aktu; 2) stwierdza, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Starosty Powiatu P. na rzecz skarżącego J. S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia [...] lipca 2014 r. J. S. (dalej: "skarżący") prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "[...]" wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na akt Starosty P. (dalej: "organ", "Starosta") z dnia [...] listopada 2013 r. znak: [...] w przedmiocie czynności zatwierdzenia stałej organizacji ruchu na drodze powiatowej nr [...] S. – B. – B. na odcinku od km 5+300 do km 6+500. Akt ten podjęty został w następującym stanie faktycznym: Pismem z dnia [...] listopada 2013 r. Dyrektor Powiatowego Zarządu Dróg Publicznych w P. wystąpił do Starostwa P. w P. z wnioskiem o zatwierdzenie projektu stałej organizacji ruchu na drodze powiatowej nr [...] S. – B. – B. w m. B. zmieniający dostępność ruchu dla pojazdów o masie całkowitej powyżej 8 t. Starosta P., przy piśmie z dnia [...] listopada 2013 r. przesłał wnioskodawcy zatwierdzony projekt stałej organizacji ruchu na drodze powiatowej nr [...] S. – B. – B. na odcinku od km 5+300 do km 6+500. Pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa dokonanego wskutek wskazanego zatwierdzenia projektu stałej organizacji ruchu, zarzucając powyższej czynności sprzeczność z przepisami prawa tj.: 1) art. 20 i 22 Konstytucji RP oraz art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez zatwierdzenie organizacji ruchu, która uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej przez skarżącego; 2) art. 21 ust. 1 i 64 ust. 1 Konstytucji RP poprzez ograniczenie dostępu nieruchomości skarżącego do drogi publicznej i przez to uniemożliwienie korzystania z niej zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem; 3) art. 1 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.; dalej: "p.r.d.") w zw. z pkt 3.2.19 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach poprzez bezpodstawne umieszczenie znaku B-18, bez spełnienia wskazanych w tym rozporządzeniu warunków jego umieszczenia; 4) art. 10 ust. 5 p.r.d. w zw. z pkt 3.1.1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach poprzez nieprzeprowadzenie analizy skutków, jakie dla uczestników ruchu drogowego wywołuje umieszczenie znaku B-18; 5) § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem poprzez przyjęcie projektu organizacji ruchu mimo nieefektywności projektowanej organizacji, bowiem przedmiotowy zakaz wprowadzono w miejscu, gdzie znajdują się udokumentowane zasoby surowców skalnych, transportowanych pojazdami, których rzeczywista masa znacznie przekracza 8 ton, na wydobycie których wydano już koncesje; 6) § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem poprzez istotne braki zatwierdzonego projektu w zakresie opisu technicznego zawierającego charakterystykę drogi; 7) § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem poprzez brak zasięgnięcia opinii rzeczoznawcy w celu usunięcia wątpliwości związanych z projektem. Uzasadniając powyższe zarzuty skarżący podniósł, iż umieszczenie znaku B-18 zgodnie z przedmiotowym projektem stanowi naruszenie konstytucyjnej zasady swobody prowadzenia działalności gospodarczej, bowiem uniemożliwia wykonywanie przez skarżącego działalności gospodarczej, na wykonywanie której otrzymał on uprzednio koncesję od tego samego organu, który następnie wprowadził przedmiotowe ograniczenie w ruchu pojazdów. Skarżący wskazał, iż posiada koncesję na wydobywanie kopaliny objętej prawem własności nieruchomości gruntowej, metodą odkrywkową ze złoża iłów kamionkowych i białowypalających się "[...]" położonego w miejscowości B., działka o numerze geodezyjnym [...]. Zarówno transport wydobywanych kopalin, jak również maszyn niezbędnych do ich wydobycia odbywa się pojazdami, których rzeczywista masa znacznie przekracza 8 ton. Podniósł także, iż nie udokumentowano w należyty sposób zaistnienia podstawowej przesłanki umożliwiającej wprowadzenie takowej organizacji ruchu tj. niewystarczającej nośności drogi dla przejazdu pojazdów bez ograniczeń oraz nie podano na znaku wartości wynikającej z rzeczywistej nośności drogi. Nadto przedmiotowy projekt organizacji ruchu nie został poparty żadną dokumentacją wskazującą na to, że "stan nawierzchni bitumicznej nie pozwala na ruch pojazdów o masie całkowitej powyżej 8t", zwłaszcza, że droga ta sklasyfikowana jako droga zbiorcza, nie zaś droga dojazdowa czy lokalna, co jednoznacznie wskazuje na jej szersze przeznaczenie aniżeli tylko dojazd do posesji przez samochody osobowe. W rezultacie w projekcie tym nie uzasadniono wprowadzenia ograniczenia tonażowego. Pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. Starosta odmówił uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Poinformował skarżącego, że zgodnie z wyjaśnieniami zarządcy drogi odcinek drogi powiatowej na której wprowadzono ograniczenie (zakaz wjazdu pojazdów o rzeczywistej masie całkowitej ponad 8 t) jest drogą kategorii Z, o nawierzchni utwardzonej mieszanką mineralno-bitumiczną asfaltową o grubości 4 cm ułożonej na śr. 10 cm gr. wyrównania istniejącej podbudowy brukowej kruszywem łamanym tylko na odcinku 1.127 km. Dalszy przebieg drogi posiada nawierzchnię gruntową, miejscami uzupełnioną tłuczniem niesortowanym. Starosta wskazał, iż ta konstrukcja nie pozwala zakwalifikować drogi do żadnej klasy dróg publicznych określonych w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Załącznik Nr 5 określa konstrukcję nawierzchni jezdni dla wszystkich kategorii, w tym dla kategorii ruchu KR 1, czyli obciążenie ruchem drogowym, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Zauważył, iż kategoria ruchu drogowego jest jedną z podstawowych wartości mających wpływ na projektowaną konstrukcję drogi. Dla KR 1 ww. załącznik zaleca konstrukcję o wartościach: 1. podbudowa z kruszywa łamanego stabilizowanego mechanicznie łub tłucznia kamiennego – gr. 20 cm; 2. Warstwa wiążąca z betonu asfaltowego - gr. 4 cm; 3. Warstwa ścieralna z betonu asfaltowego – gr. 4 cm. Taka konstrukcja nawierzchni jezdni jest zalecana dla liczby osi obliczeniowych 100kN na dobę na pas obliczeniowy wynoszący mniej niż 12 osi. Starosta podniósł także, iż odcinek drogi na której wprowadzono ograniczenie został wyremontowany w 2009 r. poprzez wykonanie tylko śr. gr. 10 cm wyrównania podbudowy brakowej kruszywem łamanym i ułożenie nawierzchni mineralno-bitumicznej gr. 4 cm. Ta konstrukcja nie zapewnia nośności nawierzchni nawet dla ruchu kat. KR 1. W celu ochrony drogi zastosowano na powyższym odcinku ograniczenia w postaci znaków pionowych - znaki zakazu: B-18 "zakaz wjazdu pojazdów o rzeczywistej masie całkowitej ponad 8 t". Zaskarżając akt Starosty z dnia [...] listopada 2013 r. skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 20 i 22 Konstytucji RP oraz art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez zatwierdzenie organizacji ruchu, która uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej przez skarżącego; 2) zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa wyrażonej w art. 8 k.p.a. poprzez zatwierdzenie organizacji ruchu, która uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej przez skarżącego przez ten sam organ, który uprzednio udzielił koncesji na prowadzenie tejże działalności; 3) art. 21 ust. 1 i 64 ust. 1 Konstytucji RP poprzez ograniczenie dostępu nieruchomości skarżącego do drogi publicznej i przez to uniemożliwienie korzystania z niej zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem; 4) art. 1 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 10 ust. 5 p.r.d. w zw. z pkt 3.2.19 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach poprzez bezpodstawne umieszczenie znaku B-18, bez spełnienia wskazanych w tym rozporządzeniu warunków jego umieszczenia; 5) art. 10 ust. 5 p.r.d. w zw. z pkt 3.1.1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach poprzez nieprzeprowadzenie analizy skutków, jakie dla uczestników ruchu drogowego wywołuje umieszczenie znaku B-18; 6) § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem poprzez przyjęcie projektu organizacji ruchu mimo nieefektywności projektowanej organizacji, bowiem przedmiotowy zakaz wprowadzono w miejscu, gdzie znajdują się udokumentowane zasoby surowców skalnych, transportowanych pojazdami, których rzeczywista masa znacznie przekracza 8 ton, na wydobycie których wydano już koncesje; 7) § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem poprzez istotne braki zatwierdzonego projektu w zakresie opisu technicznego zawierającego charakterystykę drogi; 8) § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem poprzez brak zasięgnięcia opinii rzeczoznawcy w celu usunięcia wątpliwości związanych z projektem. W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu. Ponadto wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentów w postaci: – odpisu zwykłego z księgi wieczystej nr [...]; – decyzji Wójta Gminy B. z dnia [...] kwietnia 2013 r. ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "[...]"" (wydruk z serwisu internetowego BIP Urzędu Gminy B.); – decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2013 r. udzielającej koncesji na wydobywanie kopaliny objętej prawem własności nieruchomości gruntowej, metodą odkrywkową ze złoża iłów kamionkowych i białowypalających się "[...]" położonego w miejscowości B., gm. B., powiat p., woj. [...] - na części działki o numerze geodezyjnym [...] o pow. [...] ha i przewidzianym rocznym wydobyciu nie przekraczającym 20 tys. m3; – fragmentu raportu środowiskowego dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji metodą odkrywkową złoża kopalin "[...]" na okoliczność istnienia interesu prawnego skarżącego w zaskarżeniu aktu lub czynności Starosty, okoliczności wskazane w uzasadnieniu. W odpowiedzi na skargę Starosta P. wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Uzasadniając wskazał m.in., iż droga powiatowa nr [...] nie jest jedyną drogą dojazdową do nieruchomości skarżącego, bowiem może on korzystać w celu prowadzenia przez siebie działalności gospodarczej również z drogi prowadzącej w kierunku B.. Odwołując się do raportu o oddziaływaniu na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji metodą odkrywkową kopaliny złoża "[...]", miejscowość B., gmina B., organ zauważył, iż w raporcie tym wskazano dwa warianty inwestycyjne. Zgodnie z wariantem inwestycyjnym I- "ruch samochodów ciężarowych transportujących urobek z terenu kopalni będzie odbywał się drogą lokalna nr [...] bezpośrednio graniczącą z dokumentowanym złożem od strony północnej. Po pokonaniu kilkuset metrów tej drogi w kierunku zachodnim, nastąpi włączenie do ruchu na skrzyżowaniu z drogą [...] i dalej w kierunku północnym do skrzyżowania z drogą nr [...]. Na tej drodze transport będzie skierowany w kierunku miejscowości B.". Zgodnie z wariantem inwestycyjnym II- "Część samochodów ciężarowych będzie poruszać się według trasy określonej w wariancie inwestycyjnym I, natomiast pozostałe samochody ciężkie od skrzyżowania z drogą nr [...] zostaną skierowane na tej drodze w kierunku południowym". W ocenie Starosty żaden z wariantów nie wskazywał, żeby droga powiatowa nr [...] była niezbędna do prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej, a wręcz przeciwnie ww. warianty pokazywały inne możliwości ruchu samochodów ciężarowych związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej. Konkludując organ wskazał, iż mając na uwadze ww. okoliczności nie można mówić, że zatwierdzenie przez Starostę organizacji ruchu uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej przez skarżącego, czy też w jakikolwiek inny sposób uniemożliwia korzystanie z nieruchomości zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Za bezzasadne organ uznał twierdzenie skarżącego, że naruszona została zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. W jego ocenie zatwierdzenie organizacji ruchu przez Starostę nie ma żadnego związku z wydaną wcześniej przez ten sam organ decyzją o udzieleniu koncesji. Na rozprawie w dniu 8 stycznia 2015 r. Sąd, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), postanowił dopuścić dowód z dokumentów dołączonych do skargi na okoliczność ustalenia naruszenia interesu prawnego skarżącego przez zaskarżoną czynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skargę należy uznać za zasadną. W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kierując się wskazaniami kryterium legalności, sądy administracyjne dokonują zatem oceny zasadności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Dodać należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie należy wyjaśnić, iż Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I OPS 14/13, LEX nr 1476996, przyjął, iż "Zatwierdzenie organizacji ruchu przez organ jednostki samorządu terytorialnego wskazany w art. 10 ust. 4, 5, 6 p.r.d., na podstawie § 3 ust. 1 pkt 3, § 6 ust. 1 i § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz. U. Nr 177, poz. 1729), jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a." Niewątpliwie zatem kontroli sądu administracyjnego podlegają akty w sprawie zmiany organizacji ruchu, mieszczące się w grupie aktów z art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., a pochodzące od organów jednostek samorządu terytorialnego, o którym mowa w art. 10 ust. 4, 5, 6 p.r.d. Warunkiem skuteczności wniesienia skargi na akt tego rodzaju stanowi uprzednie, pisemne wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, w trybie określonym w art. 52 § 4 p.p.s.a. Przy czym, wniesienie wezwania o usunięcie naruszeń prawa w stosunku do innych aktów nie jest ograniczone terminem, zatem można je wnieść w każdym czasie obowiązywania aktu, jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi (po wyczerpaniu przez skarżącego wskazanego trybu) jest akt Starosty P. z dnia [...] listopada 2013 r. znak: [...] zatwierdzający stałą organizację ruchu na drodze powiatowej nr [...] S. – B. – B. na odcinku od km 5+300 do km 6+500. Zgodnie z nową organizacja ruchu na drodze ustawiono znak B-18 zakazujący ruchu pojazdów o rzeczywistej masie całkowitej ponad 8 t. Oceniając legalność zaskarżonego aktu dostrzec należy, że zgodnie z art. 10 ust. 5 p.r.d. Starosta P., jako zarządzający ruchem na drogach gminnych, a takiej właśnie drogi dotyczy niniejsza sprawa, był uprawniony do zatwierdzenia przedłożonego przez Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg Publicznych w P. - jako zarządcę drogi gminnej - projektu stałej organizacji ruchu na drodze powiatowej nr [...] S. – B. – B. w m. B.. W myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz. U. nr 177, poz. 1729; dalej: "rozporządzenie"), rozpatrywanie projektów organizacji ruchu oraz wniosków dotyczących zmian organizacji ruchu (pkt 1), zatwierdzanie organizacji ruchu na podstawie złożonych projektów (pkt 3), a także przekazywanie zatwierdzonych organizacji ruchu do realizacji należy bowiem do kompetencji organu zarządzającego ruchem, czyli w niniejszej sprawie bezsprzecznie jest to Starosta P. dla spornej drogi. Zatwierdzenie organizacji ruchu jest podstawą do wprowadzenia organizacji ruchu na nowo wybudowanej drodze albo jej zmiany na drodze istniejącej (§ 4 ust. 1). Zgodnie z § 8 ust. 2 rozporządzenia, w zakresie kompetencji do zatwierdzenia organizacji ruchu, organ zarządzający ruchem może: zatwierdzić projekt organizacji ruchu w całości lub w części bez zmian lub po wprowadzeniu zmian; odesłać projekt w celu wprowadzenia poprawek albo odrzucić projekt. Obligatoryjne przesłanki odrzucenia projektu określone zostały w § 8 ust. 5 rozporządzenia, natomiast fakultatywne wymienione zostały w ust. 6. Według regulacji § 8 ust. 5 rozporządzenia, organ zarządzający ruchem odrzuca projekt organizacji ruchu w przypadku stwierdzenia: że projektowana organizacja ruchu zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego (pkt. 1); niezgodności projektu z przepisami dotyczącymi warunków umieszczania na drogach znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego (pkt. 2). Z kolei, przepis § 8 ust. 6 stanowi, iż organ zarządzający ruchem może odrzucić projekt organizacji ruchu w przypadku stwierdzenia: 1) niezgodności projektowanej organizacji ruchu z założeniami polityki transportowej lub potrzebami społeczności lokalnej; 2) nieefektywności projektowanej organizacji ruchu. Zauważyć należy, iż w rozporządzeniu nie określono, jakie przesłanki decydują o zatwierdzeniu projektu. Nie wskazano kryteriów, według których organ powinien dokonać oceny i których spełnienie przesądza o konieczności zatwierdzenia projektu. Posiłkując się jednak przesłankami do odrzucenia, zasadnym staje się przyjąć, że dokonując oceny projektu organ powinien badać projekt w kontekście tych przesłanek, a to celem wykluczenia podstaw do odrzucenia projektu. Ponadto w ocenie Sądu, nie można odnosić się do przesłanek określonych w § 3 ust. 2 rozporządzenia, bowiem te dotyczą oceny dokonywanej przez organ sprawujący nadzór nad zarządzaniem ruchem, tj. przez inny organ niż zarządzający ruchem. W świetle powyższego należy stwierdzić, iż organ uprawniony do zatwierdzenia proponowanej stałej organizacji ruchu (np. starosta) powinien w pierwszej kolejności zbadać przedłożony przez zarządcę drogi projekt pod kątem spełnienia wymogów określonych w § 5 rozporządzenia oraz ocenić, czy nie zachodzą przesłanki do odrzucenia z § 8 ust. 5 i 6 rozporządzenia, a dopiero po wykluczeniu okoliczności uzasadniających odrzucenie, w następnej kolejności może zadecydować o zatwierdzeniu projektu na podstawie art. 10 ust. 5 p.r.d. Inaczej mówiąc, projekt stałej organizacji ruchu powinien zostać przeanalizowany i oceniony w sposób wszechstronny. Stosownie do wskazanego wyżej zakresu oceny stwierdzić w niniejszej sprawie trzeba, że przy zatwierdzeniu spornego projektu Starosta nie dokonał żadnej oceny, bowiem nie odniósł się do przesłanek z § 8 ust. 5 i ust. 6 rozporządzenia, ani też nie rozważył całościowo interesu społecznego. Z akt niniejszej sprawy wynika, że zatwierdzając projekt stałej organizacji ruchu Starosta w ogóle nie wziął po uwagę interesu skarżącego, jako podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą polegająca na wydobywaniu kopalin z objętej prawem własności nieruchomości gruntowej, metodą odkrywkową ze złóż iłów kamionkowych i białowypalających się "[...]" położonych w miejscowości B. gm. B., powiat p. na części działki o numerze geodezyjnym [...], dla którego wprowadzony zakaz wjazdu na drogę nr [...] pojazdów o rzeczywistej masie całkowitej powyżej 8 t ma realny wpływ na zakres prowadzonej przez niego działalności. Zatwierdzając sporny projekt stałej organizacji ruchu Starosta nie sprawdził, nie podjął żadnej próby oceny, czy wskazane w raporcie o oddziaływaniu na środowisko (na które powołuje się organ w odpowiedzi na skargę) alternatywne drogi dojazdu faktycznie są dostępne dla przedsiębiorcy (skarżącego). Jak wynika bowiem z pisma skarżącego z dnia [...] stycznia 2014 r. droga powiatowa w kierunku B. (w kierunku południowym) posiada ograniczenia tonażowe oraz jest drogą nieutwardzoną, co powoduje, że przez znaczną część roku ruch po niej pojazdami ciężkimi jest nie tylko prawnie zakazany, jak i niemożliwy. Ponadto, jak wskazał skarżący, wykonawca raportu o oddziaływaniu na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji kopali złoża "[...]" oznaczył drogę powiatową nr [...] numerami ewidencyjnymi działek, na której ta droga się znajduje, czyli numerami [...] i [...]. W ocenie Sądu, zatwierdzenie projektu stałej organizacji ruchu, wprowadzającej ograniczenie (zakaz) tonażu pojazdów pow. 8 t kreuje nową sytuację prawną, gdyż ustanawia nowe reguły organizacji ruchu na drodze publicznej, zatem powinien być dokonany zgodnie z prawem i bez oderwania od okoliczności faktycznych sprawy. Pamiętać trzeba, że drogi publiczne należące formalnie do jednostek samorządu terytorialnego nie są budowane i utrzymywane wyłącznie w interesie tych jednostek, czy nawet w interesie ich mieszkańców, ale w interesie wszystkich użytkowników dróg. Zatwierdzając projekt stałej organizacji na drodze powiatowej nr [...] S. – B. – B. na odcinku od km 5+300 do km 6+500 Starosta naruszył interes prawny skarżącego. Zatwierdzony projekt nie tylko ma wpływ na dostęp do ww. drogi, ale również ma wpływ na zakres korzystania przez skarżącego z nieruchomości na której prowadzi on działalność gospodarczą polegającą na wydobywaniu kopalin, a zakres ten jest inny niż pozostałych użytkowników drogi powiatowej nr [...]. Niewątpliwie, każdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą musi się liczyć z faktycznymi ograniczeniami w jej prowadzeniu, które wynikają z innych przepisów prawa, np. z ustawy - Prawo o ruchu drogowym, jednakże ograniczenie takie nie może być dokonywane przez uprawniony organ z naruszeniem obowiązującego porządku prawnego (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 5/11, LEX nr 1136660). Skoro głównym motywem wprowadzenia stałej organizacji ruchu było ograniczenie poruszania się po drodze powiatowej pojazdów powyżej 8 t, to efektywność tej zmiany nie tylko musi wynikać wprost z projektu przedłożonego do zatwierdzenia, ale również musi być przedmiotem oceny przez zatwierdzającego, także w aspekcie potrzeb społecznych z uwzględnieniem funkcjonujących przedsiębiorstw i równości wszystkich uczestników ruchu dróg publicznych. Skoro zaskarżony akt został wydany bez ustaleń w zakresie przesłanek z § 8 ust. 5 i 6 rozporządzenia, z pominięciem oceny alternatywnego dojazdu dla skarżącego, również bez wszechstronnej analizy wszystkich okoliczności przy zastosowaniu spornego znaku, stąd należało uznać, iż Starosta dokonał zatwierdzenia nie zachowując trybu postępowania przewidzianego dla przedmiotowej sprawy, co powoduje uznanie aktu zatwierdzenia projektu stałej organizacji ruchu za nieważny, przy jednoczesnym uwzględnieniu, iż naruszenie interesu prawnego skarżącego było związane z naruszeniem przepisów prawa. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 147 § 1 oraz art. 152 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na mocy art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461), gdyż skarżący był reprezentowany przed Sądem przez adwokata.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło