VIII SA/Wa 728/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-09

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku okresowego podlega umorzeniu, jeśli ustawa przewiduje zwolnienie z mocy prawa?
Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku ich uiszczenia (art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA). Wnioskodawca, skarżący decyzję w przedmiocie zasiłku okresowego, jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, co czyni rozpoznanie wniosku w tym zakresie zbędnym. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja materialna wnioskodawcy (niska renta, samodzielne gospodarstwo domowe) uzasadnia przyznanie pomocy w tym zakresie.
Stan faktyczny
Wnioskodawca P. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. dotyczącą zasiłku okresowego. Wcześniejszym wyrokiem WSA w Warszawie skarga została oddalona. Wnioskodawca wskazał, że utrzymuje się z niskiej renty i samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe.
Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku P. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi P. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia: 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Wyrokiem z dnia 17 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę P. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. w przedmiocie zasiłku okresowego. W dniu 19 maja 2016 r. wpłynął do Sądu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W jego uzasadnieniu skarżący podał, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z renty w wysokości [...] zł. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl natomiast art. 249a powołanej ustawy, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z treści wniosku wynika, że przedmiotem złożonej skargi jest decyzja o odmowie przyznania zasiłku okresowego. Wnioskodawca zwolniony jest zatem z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) powołanej wyżej ustawy, zgodnie z którym, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnosząc się natomiast do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienia adwokata stwierdzić trzeba, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające jego uwzględnienie. Wnioskodawca jest osobą samotnie gospodarującą i utrzymuje się z niewielkiej renty, która pozwala na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Zatem nie jest on w stanie - bez uszczerbku utrzymania koniecznego - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło