VIII SA/Wa 76/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-03-09
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest bezrobotny, pozostaje na utrzymaniu rodziców-emerytów i spłaca zasądzone koszty postępowania sądowego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi i ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który jest bezrobotny, pozostaje na utrzymaniu rodziców-emerytów, nie posiada oszczędności ani majątku, a także spłaca zasądzone koszty postępowania sądowego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi i ustanowienia adwokata, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA. Obowiązek udowodnienia szczególnej sytuacji materialnej spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
G.Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca jest bezrobotny, pozostaje na utrzymaniu rodziców-emerytów, nie posiada oszczędności ani majątku, a także spłaca zasądzone koszty postępowania sądowego. Sąd uznał, że wnioskodawca wykazał przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi i ustanowienia adwokata.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi i ustanowienia adwokata. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono. 3. Zwrócono się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla G.Z.Pełny tekst orzeczenia
9 marca 2009 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku G.Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi G.Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowania linii energetycznej postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi i ustanowienia adwokata 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić 3. zwrócić się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla G.Z. zam. W. [...], ul. [...]
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy G.Z. wyjaśnił, że aktualnie jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z rodzicami, którzy utrzymują się z emerytury w łącznej wysokości około [...] zł. Jedynym natomiast źródłem utrzymania wnioskodawcy jest dochód z prac dorywczych, który pozwala na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb bytowych. Poza tym wnioskodawca oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności ani majątku, który mógłby spieniężyć. Wyjaśnił, że jest właścicielem jedynie niewielkiej działki ([...] ha), na której wybudowano część inwestycji będącej przedmiotem niniejszego postępowania.
W wyniku wezwania do uzupełnienia wniosku skarżący złożył oświadczenie, w którym podał, że pozostaje na utrzymaniu rodziców, którzy stanowczo odmawiają obciążania ich emerytur dalszymi wydatkami w związku ze świadczoną przez nich na rzecz skarżącego dobrowolną pomocą finansową. Poza tym spłaca zasądzone wyrokiem sądu powszechnego koszty postępowania sądowego w wysokości ponad [...] zł (w załączeniu wyrok Sądu Okręgowego w R.). Wyjaśnił również, że zarówno on jak i jego rodzice nie posiadają kont ani rachunków bankowych. Do pisma skarżący załączył decyzję Prezydenta miasta [...] W. o wykreśleniu z ewidencji z dniem [...] listopada 2008 r. zgłoszonej działalności gospodarczej oraz informację o dochodach za 2008 r., z której wynika, że jego dochód wyniósł [...] zł brutto.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przedmiotowy wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2).
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze oświadczenie skarżącego, że aktualnie nie posiada on żadnego stałego źródła dochodu i pozostaje na utrzymaniu rodziców - emerytów uznano, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W dacie bowiem rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie ma możliwości uiszczenia wpisu od skargi, który wynosi 500 zł, a także nie posiada środków finansowych na opłacenie w sprawie profesjonalnego pełnomocnika. Jednocześnie wobec jednoznacznego stwierdzenia skarżącego, że jego sytuacja materialna może się wkrótce odmienić oddalono wniosek w pozostałym zakresie. Nie jest bowiem wykluczone, co przyznaje sam skarżący, że w przyszłości będzie on osiągał dochody, a tym samym będzie w stanie ponosić np. opłaty kancelaryjne za podejmowane przez Sąd czynności.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło