VIII SA/Wa 776/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-08-17

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie sądowoadministracyjnej, wszczętej przed wejściem w życie nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., powinien być rozpoznawany na podstawie przepisów dotychczasowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie sądowoadministracyjnej, która została wszczęta przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. i nie została zakończona przed tym dniem, powinien być rozpoznawany na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. Wynagrodzenie należy ustalić zgodnie z przepisami tego rozporządzenia, w tym § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c, który określa opłatę maksymalną w innej sprawie niż dotycząca należności pieniężnej lub sprawy przed Urzędem Patentowym na kwotę 480 zł, z uwzględnieniem zasady, że opłata wynosi co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej, chyba że stopień zawiłości sprawy i nakład pracy uzasadniają wyższą kwotę.
Stan faktyczny
Sąd rozpoznawał wniosek adwokata Z. Z. o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku stałego. Postanowieniem z dnia 28 września 2016 r. przyznano M. W. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła adwokata Z. Z. do prowadzenia sprawy. Aplikant adwokacki wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata Z. Z. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę [...]zł podwyższoną o podatek od towarów i usług.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku adwokata Z. Z. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata Z. Z. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę [...]zł ([...]złotych) podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług w wysokości [...]zł (pięćdziesiąt pięć złotych [...]). Postanowieniem z dnia 28 września 2016 r. referendarz sądowy przyznał M. W. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Stosownie do powyższego Okręgowa Rada Adwokacka w [...]wyznaczyła do prowadzenia niniejszej sprawy adwokata Z. Z. (k. 21). Na rozprawie w dniu [...]marca 2017 r. działający z upoważnienia wyznaczonego adwokata aplikant adwokacki wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części (k. 35). W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl zaś art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 718), powoływanej dalej jako "p.p.s.a"., wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje stosowne rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości. W rozpoznawanej sprawie będą to przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801; zwanego dalej: "rozporządzeniem z 2015 r."). Wprawdzie, z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie nowe rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714), jednakże w myśl § 22 tego nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego nowego rozporządzenia (czyli przed dniem 2 listopada 2016 r.) należy stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W niniejszej sprawie postępowanie sądowe zostało wszczęte z dniem 26 sierpnia 2016 r., a zakończone w pierwszej instancji wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2017 r. Tym samym przedmiotowa sprawa została wszczęta w pierwszej instancji pod rządami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu z dnia 22 października 2015 r., a nie została zakończona przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. Zatem wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne będzie rozpoznawany w oparciu o przepisy rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. Zgodnie z kolei z § 2 rozporządzenia z 2015 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki ponoszone przez adwokata. Sposób ustalania opłaty, o której mowa w § 2 pkt 1), został wskazany w § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r. i polega on na ustaleniu w pierwszej kolejności opłaty maksymalnej, określonej w rozdziałach 2-4. Opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone zostały w Rozdziale 4 rozporządzenia z 2015 r. I tak w myśl § 21 ust. 1 cyt. rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi: 1) w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę maksymalną obliczoną na podstawie § 8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 1200 zł, c) w innej sprawie - 480 zł. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja dotycząca zasiłku stałego. Zatem podstawę prawną do obliczenia wynagrodzenia dla adwokata (za udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym w pierwszej instancji) stanowi przepis § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z 2015 r., w myśl którego opłata maksymalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji wynosi 480 zł. Po ustaleniu opłaty maksymalnej, należało następnie ustalić opłatę należną pełnomocnikowi, stosując zasadę wynikającą z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r., zgodnie z którą opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej. W konsekwencji, za udział pełnomocnika w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji należało przyznać wynagrodzenie w wysokości [...]zł, zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r. Jednocześnie, wobec tego, iż czynnościami podjętymi w niniejszej sprawie przez ustanowionego z urzędu adwokata było jedynie stawiennictwo na rozprawie, referendarz sądowy rozpoznający niniejszy wniosek doszedł do przekonania, iż brak jest podstaw do podwyższenia należnej pełnomocnikowi opłaty ponad 1/2 opłaty maksymalnej (§ 4 ust. 2 rozporządzenia z 2015 r.). Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie (...). W niniejszej sprawie skarga została wniesiona osobiście przez skarżącą, odbyło się jedno posiedzenie sądu z udziałem pełnomocnika, zaś sama sprawa nie jest zawiła ani skomplikowana. Obliczone wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług, o czym stanowi przepis § 4 ust. 3 rozporządzenia z 2015 r. Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy nie zostały pokryte ani w całości ani w części – na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło