VIII SA/Wa 778/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-04-01

Skład orzekający: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który ma wysokie zadłużenie alimentacyjne, mieszka u rodziców i osiąga niskie dochody z prac dorywczych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał trudną sytuację materialną, w tym wysokie zadłużenie alimentacyjne, niskie dochody z prac dorywczych, zamieszkiwanie u rodziców i otrzymywanie od nich wsparcia finansowego, co uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący A. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję o wymeldowaniu. Wcześniej referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w tym zakresie, jednak pełnomocnik skarżącego wniósł skuteczny sprzeciw. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną, w tym zadłużenie alimentacyjne, niskie dochody z prac dorywczych i zamieszkiwanie u rodziców.
Rozstrzygnięcie
Przyznano A. J. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku A. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. znak [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia: przyznać A. J. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych Wnioskiem z [...] listopada 2015 r. (data nadania formularza) A. J. (dalej: skarżący) wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątkowym oraz uzyskiwanych dochodach, zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący podał, że w dniu [...] października 2015 r. opuścił Areszt Śledczy w R.. Będąc oskarżonym, nie pracował odpłatnie. Nie posiada majątku oraz oszczędności. Obecnie ma trudności z zatrudnieniem ze względu na to, że był karany. Postanowieniem z 1 grudnia 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 778/15 referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy we wnioskowanym zakresie (ustanowienie adwokata). Kolejnym wnioskiem z 26 stycznia 2016 r. (data nadania formularza) skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątkowym oraz uzyskiwanych dochodach, zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący przytoczył argumenty prezentowane we wcześniejszym podaniu. Nadto podał, że na dzień [...] stycznia 2016 r. jego zobowiązanie z tytułu alimentów, odsetki i koszty egzekucji wynoszą [...] zł. Nie posiada oszczędności i majątku, a z powodu wcześniejszej karalności ma trudności z zatrudnieniem. Postanowieniem z 15 lutego 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 778/15 referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Pismem z 22 lutego 2016 r. pełnomocnik skarżącego skutecznie wniósł sprzeciw na powołane postanowienie, wnioskując o jego zmianę i przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uzasadniając sprzeciw podał, iż rozstrzygnięcie referendarza sądowego jest nieprawidłowe i prowadzi do nieuzasadnionego pozbawienia skarżącego drogi sądowej. Podał, iż referendarz sądowy zamiast brać pod uwagę i badać rzeczywistą sytuację materialną skarżącego dokonał nieuzasadnionej oceny jego możliwości zarobkowych i majątkowych. Pominął przy tym zaległości skarżącego z tytułu alimentów. Uzupełniając, na wezwanie Sądu, wniosek o przyznanie prawa pomocy, pełnomocnik skarżącego podał, że obecnie skarżący zamieszkuje w domu jednorodzinnym należącym do jego rodziców J. i I. J., położonym w M. przy ul. W. [...]. Poza wskazanymi powyżej osobami w przedmiotowym budynku nikt inny nie zamieszkuje. Na tę chwilę skarżący nie posiada statusu osoby bezrobotnej; utracił ów status z początkiem marca b.r. z uwagi niestawiennictwo w Urzędzie Pracy w wyznaczonym terminie. Nie korzysta również z żadnej formy pomocy społecznej. Podejmuje się prac dorywczych, z których osiąga miesięczny dochód w wysokości około [...] zł. Kwotę tą wydatkuje między innymi na leki - około [...] zł miesięcznie, wyżywienie - około [...] zł oraz alimenty - [...] zł na miesiąc na rzecz synów: H. i P. J.. W pozostałym zakresie otrzymuje wsparcie od rodziców. Miesięczny koszt swojego utrzymania skarżący szacuje na kwotę około [...] zł. Brakującą kwotę około [...] zł miesięcznie pokrywają rodzice (emeryci). Ich pomoc materialna przejawia się tym, iż nie pobierają od skarżącego opłat za mieszkanie (wodę, gaz, energię elektryczną, wywóz nieczystości, ogrzewanie). Ponadto skarżący korzysta z zakupionych przez rodziców środków czystości, higieny i chemii gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.) w brzmieniu obowiązującym do 15 sierpnia 2015 r., mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, wniesienie w terminie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego spowodowało, iż utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z przepisami art. 243 § 1 i art. 245 § 1 p.p.s.a., właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Z regulacji art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpatrując niniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy, mając na uwadze w szczególności trudną sytuację materialną skarżącego, należy przyjąć, iż spełnia on przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z przedłożonych przez skarżącego informacji wynika bowiem, iż posiada wysokie zadłużenie alimentacyjne, które spłaca jedynie częściowo, mieszka u rodziców, od których otrzymuje pomoc finansową na pokrycie własnych kosztów utrzymania, ponieważ jego miesięczne dochody są niewystarczające ([...] zł z prac dorywczych). Z tego wynika, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, działając na podstawie ww. przepisów, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło