VIII SA/Wa 781/10
WyrokWSA w Warszawie2011-01-20
Skład orzekający: Cezary Kosterna, Sławomir Fularski, Włodzimierz Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo nakazał likwidację otworu okiennego i wykonanie projektu zamiennego budynku mieszkalnego w sytuacji, gdy budynek został posadowiony w odległości mniejszej niż przewidują przepisy od granicy działki sąsiedniej, a otwór okienny został wykonany w ścianie od strony tej granicy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że niezachowanie wymaganej odległości od granicy działki sąsiedniej jest istotnym odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego. Nakaz likwidacji otworu okiennego i wykonania projektu zamiennego, wydany na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, jest uzasadniony i zgodny z prawem. Sytuacja finansowa strony oraz brak zastrzeżeń sąsiada w momencie budowy nie mają wpływu na ocenę prawidłowości realizacji inwestycji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazała T.R. likwidację otworu okiennego oraz wykonanie projektu zamiennego budynku mieszkalnego. Powodem było posadowienie budynku w odległości 1,35 m od granicy działki sąsiedniej (zamiast wymaganych 4 m) oraz wykonanie otworu okiennego w ścianie od strony tej granicy. T.R. odwołała się, podnosząc m.in. brak zastrzeżeń sąsiada w momencie budowy i swoją trudną sytuację materialną. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, zmieniając jedynie termin wykonania obowiązku. T.R. wniosła skargę do WSA, zarzucając nieuwzględnienie braku zastrzeżeń sąsiada i przedawnienie roszczeń.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk /sprawozdawca/, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi T. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J. P. kwotę [...] ([...]) złotych oraz kwotę [...] ([...]) złotych stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. Nr [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. nr 156 z 2006 r. poz. 1118 ze zm. ) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. nakazał T.R. – zlikwidować otwór okienny o wymiarach 0,9 x 1,40 m znajdujący się we wschodniej elewacji budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce w P. nr [...], poprzez wypełnienie go materiałem z jakiego został wykonany budynek lub pustakiem szklanym;
- wykonać projekt zamienny budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na w/w działce w zakresie projektu zagospodarowania działki.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że T. R. wybudowała budynek mieszkalny na przełomie lat 80- tych i 90 – tych w oparciu o pozwolenie na budowę. Inwestor zrealizował przedmiotową inwestycję odstępując od prawidłowej lokalizacji obiektu poprzez posadowienie go w odległości 1.35 m od granicy z sąsiednią nieruchomością. Prawidłowa lokalizacja budynku winna znajdować się 4 m od sąsiedniej działki. Odstępując od prawidłowej lokalizacji inwestor w istotny sposób odstąpił od zatwierdzonego pozwolenia na budowę. Zmieniając usytuowanie budynku doprowadził do naruszenia przepisów dotyczących warunków technicznych obowiązujących w budownictwie.
Odwołanie od tej decyzji złożyła T.R.. W odwołaniu wskazała, że nie mogła wiedzieć budując dom o tym, że może naruszać normy określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich wykonanie. Poza tym wskazywała, że ówczesny sąsiad nie zgłaszał zastrzeżeń co do realizowanej inwestycji. Na koniec wskazała, że ze względu na sytuację materialną nie jest w stanie sfinansować obowiązków nałożonych przez organ nadzoru budowlanego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2010 r. NR [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i w tej części ustanowił nowy termin do 31 lipca 2010 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z ustaleniami organu I instancji T.R. wybudowała budynek mieszkalny w oparciu o pozwolenie na budowę. Inwestor zrealizował przedmiotową inwestycję odstępując od prawidłowej lokalizacji obiektu poprzez posadowienie go w odległości 1.35 m od granicy z sąsiednią nieruchomością. Prawidłowa lokalizacja budynku winna znajdować się 4 m od sąsiedniej działki. Odstępując od prawidłowej lokalizacji inwestor w istotny sposób odstąpił od zatwierdzonego pozwolenia na budowę. Wobec powyższego, zasadnym było nałożenie decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. Nr [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. nr 156 z 2006 r. poz. 1118 ze zm. ) obowiązku zlikwidowania otworu okiennego o wymiarach 0,9 x 1,40 m znajdującego się we wschodniej elewacji budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce w P. nr [...], poprzez wypełnienie go materiałem z jakiego został wykonany budynek lub pustakiem szklanym oraz wykonanie projektu zamiennego budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na w/w działce w zakresie projektu zagospodarowania działki. Odnosząc się do argumentów wskazanych w odwołaniu, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami zgoda właściciela sąsiedniej działki nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości realizacji inwestycji, natomiast sytuacja finansowa T.R. pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na tą decyzję złożyła T. R.. W skardze zarzuciła rozstrzygnięciu organu odwoławczego nieuwzględnienie faktu, że w momencie budowy właściciel sąsiedniej działki nie zgłaszał żadnych zastrzeżeń co do usytuowania budynku, jak i umieszczenia otworów okiennych. Dodatkowo skarżąca podniosła, że roszczenia obecnych właścicieli sąsiedniej działki są przedawnione ze względu na upływ czasu.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przedmiotowa sprawa podlega rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), który zgodnie z dyspozycją określoną w art. 1 § 2 ww. ustawy dokonuje kontroli aktu zaskarżonego pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej p.p.s.a. - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 w/w/ ustawy przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji:
3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że w rozpoznawanej sprawie skarżąca w sposób samowolny dopuściła się odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego. W związku z tym, działania organu nadzoru budowlanego podjęte w kierunku doprowadzenia odstępstw od projektu do stanu zgodnego z prawem są jak najbardziej uzasadnione i znajdują swoje odzwierciedlenie w przepisach prawa. W ocenie Sądu niezachowanie wymaganej przez przepisy prawa odległości od granicy z działką sąsiednią jest istotnym odstępstwem od projektu budowlanego.
Wykonanie okna w ścianie od strony sąsiedniej działki spowodowało to, że budynek w tej części przestał być obiektem bez otworów okiennych. Zastosowanie zatem znalazło Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), który określa odległości usytuowania budynku na działce budowlanej od granicy z sąsiednią działką budowlaną. Należy podkreślić, że w dacie budowy przedmiotowego budynku jego usytuowanie nie spełniało wymogów określonych w obowiązujących wówczas przepisach Rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki. W tej sytuacji, nie można uznać za zasadny zarzut stawiany przez skarżącą, że budynek nie spełnia warunków technicznych w związku ze zmianą stanu prawnego.
Organ nadzoru budowlanego zobowiązany był z uwagi na warunek wynikający z § 12 ust. 1 pkt 1 powyższego rozporządzenia wdrożyć postępowanie w oparciu o art. 50, 51 Prawa budowlanego. Działając na podstawie powyższych przepisów wydał decyzję zobowiązującą skarżącą do wykonania określonych robót i dostarczenia projektu zamiennego. Podkreślić należy, że analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, iż obowiązki nałożone przez organ nadzoru budowlanego mają charakter koniecznego minimum a uwzględnienie skargi mogło by pogorszyć sytuację skarżącej.
Zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego to inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. Wobec tego to skarżąca zobowiązana jest wykonać na własny koszt zamurowanie otworu okiennego i sporządzenie projektu zamiennego. Przy czym koszt tych czynności nie jest wielki i zważywszy na długość toczącego się postępowania należy uznać, że zgromadzenie tych środków w takim czasie nie przekraczało możliwości skarżącej.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło