VIII SA/Wa 783/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Justyna Mazur, , Protokolant starszy specjalista Ilona Obara, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2024 r. w Radomiu sprawy ze skargi J. N. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 sierpnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego oddala skargę. Przedmiotem rozpoznania w sprawie jest skarga na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ( dalej jako "MPPS") z dn. 30 sierpnia 2024 r. znak [...] na podstawie której ww. organ po rozpatrzeniu odwołania J. N. ( dalej także jako: "skarżąca", "strona") od decyzji Wojewody Mazowieckiego znak: [...] nr [...] z dnia 7 sierpnia 2023 r. w przedmiocie ustalenia i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego za okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. – orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Do wydania powyższej decyzji doszło po przeprowadzeniu postępowania w toku którego ustalono następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Ostateczną decyzją znak: [...] nr [...] z dnia 10 maja 2023 r. Wojewoda Mazowiecki odmówił J. N. prawa do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego na dzieci Igora S. i A. N. -G. . W uzasadnieniu powyższej decyzji, Wojewoda Mazowiecki wskazał, że ww. była osobą aktywną zawodowo na terytorium Republiki Irlandii (dalej: Irlandia) w okresie od lutego 2021 r. do maja 2022 r" ponadto od 11 lutego 2021 r., natomiast na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Polska) brak było aktywności zawodowej. Wojewoda Mazowiecki wskazał, że pierwszeństwo do wypłaty świadczeń, z uwagi na aktywność zawodową na terytorium Irlandii oraz brak zatrudnienia na terytorium Polski, leżało po stronie instytucji irlandzkiej. Z akt sprawy wynika, że od powyższej decyzji strona nie składała odwołania. W konsekwencji powyższego, Wojewoda Mazowiecki uznał, na mocy decyzji znak: [...] nr [...] z dnia 7 sierpnia 2023 r., że świadczenie wychowawcze w kwocie 7000 zł wypłacone stronie na dzieci I. S. i A. N. – G. za okres 1 czerwca 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. jest świadczeniem nienależnie pobranym i podlega zwrotowi wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, naliczonymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia do dnia spłaty. W uzasadnieniu ww. decyzji organ wskazał, że w okresie od 1 czerwca 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. ustawodawstwo irlandzkie miało zastosowanie na zasadzie pierwszeństwa w odniesieniu do wniosku strony z dnia 28 maja 2021 r. o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego. W podstawie prawnej ww. decyzji, Wojewoda Mazowiecki wskazał art. 25 ust. 2 pkt 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, który stanowi, że świadczenie wychowawcze jest świadczeniem nienależnie pobranym w sytuacji, gdy zostało wypłacone za okres od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń na rodzinę w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Od decyzji z dnia 7 sierpnia 2023 r. Skarżąca wniosła w przewidzianym terminie odwołanie, w którym wskazała, że decyzja zawiera błędne ustalenia. Podkreśliła, że na terytorium Irlandii przebywała od lutego 2021 r. do maja 2022 r. ale od marca 2021 r. pobierała świadczenia irlandzkie. Wskazała, że o świadczenia irlandzkie zaczęła się ubiegać we wrześniu 2021 r., ponieważ, dzieci najpierw musiały zostać zapisane w Irlandii do szkoły aby mogła się ubiegać o przyznanie świadczeń, a dzieci rok szkolny zaczęły od sierpnia 2021 r. Do odwołania dołączyła m. in. dokumenty potwierdzające uczęszczanie dzieci do irlandzkich szkół oraz umowę o pracę. Minister, po rozpatrzeniu odwołania, ww. decyzją która jest przedmiotem zaskarżenia, orzekł o utrzymaniu w mocy ww. decyzji Wojewody Mazowieckiego. W uzasadnieniu wydanej przez siebie decyzji wskazał na podstawę prawną rozstrzygnięcia wynikającą z ustawy z dn. 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci ( DZ U z 2024 r. poz. 421). Podniósł, że w myśl art. 16 ust. 2 i ust. 6 ww. ustawy, w przypadku przebywania osoby, która złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, lub członka rodziny tej osoby w dniu przyznania świadczenia wychowawczego lub po tym dniu poza granicami Polski w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy występuje do wojewody o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. W przypadku gdy wojewoda w sytuacji, o której mowa wyżej, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy uchyla prawo do świadczenia wychowawczego za okres, w którym osoba podlega ustawodawstwu w zakresie świadczeń na rodzinę w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Odnosząc powyższe uregulowania do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, Minister wskazał, że powyższe świadczenie zostało Skarżącej przyznane przez Burmistrza Miasta P. w dniu 7 czerwca 2021 r,. a następnie uchylone decyzją Burmistrza Miasta P. z dnia 3 stycznia 2022 r. w związku z jej rezygnacją z pobierania świadczeń, a następnie w dniu 31 października 2022 r. nr [...] r. w związku z zastosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Podkreślenia również wymaga, iż w okresie objętym zaskarżoną decyzją, jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, powyższe świadczenie zostało wypłacone za okres objęty decyzją w wysokości po 500 zł miesięcznie na każde z dzieci, w łącznej kwocie 7000 zł. Ponadto Minister podniósł, że w niniejszym postępowaniu organ II instancji nie bada zasadności odmowy przyznania prawa do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego, gdyż postępowanie w tym zakresie zostało zakończone przez organ I instancji ww. decyzją z dnia 10 maja 2023 r. Zgodnie z art. 16 ust. 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, wojewoda ustala i dochodzi zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego w sprawach, w których mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Przepisy art. 25 powołanej ustawy stosuje się odpowiednio. Ponadto, zgodnie z art. 25 ust. 1, ust. 2 pkt 3, ust. 3 i ust. 9 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, osoba, która pobrała nienależnie świadczenie wychowawcze, jest obowiązana do jego zwrotu. Za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze uważa się m.in.: świadczenie wychowawcze wypłacone w przypadku, o którym mowa w art. 16 ust. 6 tej ustawy, za okres od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń na rodzinę w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, do dnia wydania decyzji o uchyleniu decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo wskazał, że w związku odmową przyznania Skarżącej prawa do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego za okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. świadczenie wychowawcze pobrane przez ww. w kwocie 7000 zł. za okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. na dzieci I. S. i A. N. -G. , jest świadczeniem nienależnie pobranym i podlega zwrotowi wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczanymi od pierwszego dnia miesiąca, następującego po dniu wypłaty świadczenia wychowawczego. W niniejszej sprawie brak było podstaw do uznania odwołania za zasadne. Nie zostały przedstawione żadne okoliczności i dokumenty podważające ustalenia dokonane przez organ I instancji. Organ II instancji nie dopatrzył się przy tym żadnych okoliczności wskazujących na nieprawidłową ocenę materiału dowodowego przez organ I instancji lub błędną interpretację powołanych przepisów. Odnosząc się ponadto do argumentów wskazanych w odwołaniu, wskazać należy, iż wnioskodawca jest zobowiązany do podania wszystkich informacji, które mają wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego w momencie składania lub wniosku lub niezwłocznego poinformowania o ww. okolicznościach jeżeli doszło do zmiany sytuacji w trakcie trwania okresu świadczeniowego. Przy czym, nawet poinformowanie organu o zmianach w sytuacji rodzinnej nie wyklucza konieczności zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Podkreślenia wymaga, że taką okolicznością jest np. zmiana miejsca zamieszkania lub podjęcie zatrudnienia poza granicami Polski wnioskodawcy, członka jego rodziny lub drugiego rodzica dziecka. W przypadku zamieszkiwania lub podjęcia zatrudnienia w innym kraju, ustalenie prawa do świadczeń polskich następuje w związku z zastosowaniem przepisów unijnych, które określają pierwszeństwo do wypłaty świadczeń. Zgodnie z tymi zasadami, krajem zobowiązanym w pierwszej kolejności do wypłacania świadczeń na dzieci jest kraj aktywności zawodowej rodzica. Powyższa kwestia nie może być przedmiotem wyboru wnioskodawcy, gdyż regulują ją przepisy unijne. To we właściwości organu prowadzącego postępowanie leży ustalenie, w którym kraju jest pierwszeństwo do wypłaty świadczeń i ewentualnie jaka wysokość świadczeń przysługuje w Polsce. Stąd też, na wnioskodawcy ciąży obowiązek niezwłocznego informowania o okolicznościach mających wpływ na prawo do świadczeń na dzieci, a po stronie organu leży ocena tych okoliczności. W pierwszej kolejności, to na podstawie przedstawionych przez wnioskodawcę informacji organy (urzędy wojewódzkie) ustalają czy w sprawie mają zastosowanie przepisy unijne a jeżeli tak, to który kraj jest właściwy do wypłaty świadczeń na dziecko. Jak wynika i informacji przekazanych przez instytucje irlandzką uznała się za właściwa do wypłaty świadczeń na Pani dzieci od 1 marca 2021 r. i świadczenia wypłaciła w pełnej wysokości po 140 EURO miesięcznie na każde dziecko. W przypadku ubiegania się o świadczenia zagraniczne, na podstawie zaświadczeń wydanych przez organ, który nie był powiadomiony o całościowej sytuacji rodziny, strona powinna się liczyć z negatywnymi skutkami takiego działania. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 25 ust. 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, może umorzyć kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny. Zastosowanie powyższych ulg odbywa się na wniosek osoby zobowiązanej i pozostałe do uznania organu. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismem z dn. 4 października 2024 r. wniosła J. N. ( dalej "Skarżąca"). W skardze mającej charakter opisowy Skarżąca podniosła, że decyzja Ministra zawiera błędne ustalenia. Podkreśliła, że na terytorium Irlandii przebywała od lutego 2021 r. do maja 2022 r. ale od marca 2021 r. pobierała świadczenia irlandzkie. Wskazała, że o świadczenia irlandzkie zaczęła się ubiegać we wrześniu 2021 r., ponieważ, dzieci najpierw musiały zostać zapisane w Irlandii do szkoły aby mogła się ubiegać o przyznanie świadczeń, a dzieci rok szkolny zaczęły od sierpnia 2021 r. Na potwierdzenie powyższych okoliczności dołączyła m. in. dokumenty potwierdzające uczęszczanie dzieci do irlandzkich szkół oraz umowę o pracę. Ponadto podniosła, że urodziła trzecie dziecko i zwrot nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego byłby dla niej dużym obciążeniem finansowym skutkującym niemożnością zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziny. W odpowiedzi na skargę Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wniósł o oddalenie skargi w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiada prawu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dn. 30 sierpnia 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dn. 7 sierpnia 2023 r. ustalającą i zobowiązującą J. N. do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego na dwoje dzieci w okresie od 1 czerwca 2021 r. do dn. 31 grudnia 2021 w wysokości 7000,00 złotych łącznie z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Zgodnie z art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 1981) - sprawy o nienależnie pobrane świadczenia wychowawcze realizowane w ramach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego za okres do dnia 31 maja 2022 r. są rozpatrywane na podstawie przepisów dotychczasowych. Zgodnie z art. art. 1 ust. 2 i 3 ustawy prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje m.in. obywatelom polskim, jeżeli zamieszkują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres, w jakim mają otrzymywać świadczenie wychowawcze, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. W myśl art. 4 ust. 1 i 2 u.p.p.w.d., celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (ust. 1). Świadczenie wychowawcze przysługuje: 1) matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a, albo 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu opiekuna faktycznego, albo 3) opiekunowi prawnemu dziecka, albo 4) dyrektorowi domu pomocy społecznej, albo 5) rodzinie zastępczej, osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka, dyrektorowi placówki opiekuńczo-wychowawczej, dyrektorowi regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej albo dyrektorowi interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego, o których mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (ust. 2). Świadczenie wychowawcze przysługuje do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia (art. 4 ust. 3). Świadczenie wychowawcze przysługuje w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko (art. 5 ust. 1). Stosownie do art. 8 ust. 1 pkt 4 u.p.p.w.d., świadczenie wychowawcze nie przysługuje, jeżeli członkowi rodziny przysługuje za granicą na dziecko świadczenie o podobnym charakterze do świadczenia wychowawczego, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. Zgodnie z art. 16 ust. 1 u.p.p.w.d. w przypadku, gdy matka, ojciec, opiekun prawny lub opiekun faktyczny dziecka przebywa poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy przekazuje wniosek wraz z dokumentami, w tym informacjami dotyczącymi sprawy, wojewodzie. W przypadku przebywania osoby uprawnionej do świadczenia wychowawczego lub członka rodziny tej osoby, lub rodzica dziecka w dniu ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego lub po tym dniu poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, o którym mowa w ust. 1, organ właściwy występuje do wojewody o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, przekazując niezbędne dokumenty, w tym informacje (ust. 2). W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 2, wojewoda ustala, czy w przekazanej sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a także okres, w którym przepisy te mają zastosowanie (ust. 4). W przypadku, gdy wojewoda w sytuacji, o której mowa w ust. 1, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego ustala prawo do świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 11 u.p.p.w.d. za okres, o którym mowa w ust. 4 (ust. 5). W przypadku, gdy wojewoda w sytuacji, o której mowa w ust. 2, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy uchyla prawo do świadczenia wychowawczego za okres, o którym mowa w ust. 4 (ust. 6). W przypadku gdy wojewoda w sytuacji, o której mowa w ust. 2, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ustala prawo do świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 11 za okres, o którym mowa w ust. 4 (ust. 7). Wojewoda ustala i dochodzi zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego w sprawach, w których mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Przepis art. 25 stosuje się odpowiednio (ust.10). W przypadku zwrotu przez instytucję państwa, o którym mowa w ust. 1, nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego zgodnie z przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego wojewoda może umorzyć pozostałą kwotę nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w całości lub w części, w szczególności jeżeli pozostała kwota wynika z różnicy kursowej (ust. 11). Natomiast w myśl art. 25 ust. 1, ust. 2 pkt 6, ust. 3 i ust. 9 ustawy osoba, która pobrała nienależnie świadczenie wychowawcze, jest obowiązana do jego zwrotu (ust.1). Za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze uważa się świadczenie wychowawcze wypłacone mimo braku prawa do tego świadczenia (ust. 2 pkt 6). Od kwot nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, 3, 5 i 6, naliczane są odsetki ustawowe za opóźnienie, chyba że przyznanie świadczenia wychowawczego było następstwem błędu podmiotu realizującego zadania w zakresie świadczenia wychowawczego (ust. 3). Kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego podlegają zwrotowi łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie na rachunek bankowy wskazany przez organ właściwy. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia wychowawczego do dnia spłaty (ust. 9). Zdaniem Sądu Minister prawidłowo uznał, że w rozpoznawanej sprawie zaistniała przesłanka określona w art. 25 ust. 2 pkt 6 u.p.p.w.d. dla uznania za nienależnie pobrane przez skarżącą świadczenie wychowawczego na dzieci I. S. i A. N. -G. w okresie od 1 czerwca 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. W sprawie jest bezsporne, że świadczenie wychowawcze zostało Skarżącej przyznane przez Burmistrza Miasta P. w dniu 7 czerwca 2021 r,. a następnie uchylone decyzją Burmistrza Miasta P. z dnia 3 stycznia 2022 r. w związku z jej rezygnacją z pobierania świadczeń, a następnie w dniu 31 października 2022 r. decyzją Wojewody Mazowieckiego nr [...] r. w związku z zastosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Podkreślenia również wymaga, iż w okresie objętym zaskarżoną decyzją, jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, powyższe świadczenie zostało wypłacone za okres objęty decyzją w wysokości po 500 zł miesięcznie na każde z dzieci, w łącznej kwocie 7000 zł. Jednocześnie rozstrzygnięciem kończącym postępowanie, tj. Ostateczną decyzją znak: [...] nr [...] z dnia 10 maja 2023 r. Wojewoda Mazowiecki odmówił J. N. prawa do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego na dzieci I. S. i A. N. -G. . Dla uznania tego świadczenia za nienależnie pobrane istotne jest bowiem obiektywne zaistnienie okoliczności objętych hipotezą normy prawnej z art. 25 ust. 2 pkt 6 u.p.p.w.d., a nie przyczyny jakie do jego zaistnienia doprowadziły. Jak wynika z przytoczonych przez organ a nie kwestionowanych przez skarżącą pouczeń zawartych w decyzji z dn.7 czerwca 2021 r. Burmistrza Pionek o przyznaniu świadczenia wychowawczego, skarżąca była zobowiązana do niezwłocznego powiadomienia organu o zaistnieniu okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. Taką okolicznością była niewątpliwie jej aktywność zawodowa od lutego 2021 r. na terenie Irlandii i pobieranie świadczeń rodzinnych przyznanych przez instytucje irlandzkie. Skarżąca informowała instytucje polskie o tych okolicznościach, ale nie zmienia to kwalifikacji pobranych na terytorium Polski świadczeń wychowawczych jako nienależnie pobranych na podstawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Podnieść należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych jest ugruntowane stanowisko, że wprowadzając warunek stosownego pouczenia ustawodawca zmierzał do tego, aby obowiązek zwrotu świadczenia nienależnie pobranego ciążył wyłącznie na osobach, które pobierały dane świadczenie w sposób w pełni świadomy w tym znaczeniu, że zdawały sobie sprawę, że świadczenie im nie przysługuje. W konsekwencji pouczenie, o którym mowa czy to w ustawie o świadczeniach rodzinnych czy też w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, to tylko takie pouczenie, które było sformułowane i przedstawione konkretnemu adresatowi w taki sposób, że – zgodnie z zasadami racjonalności i doświadczenia życiowego – można przyjąć, że ów adresat miał świadomość pobierania przez pewien czas nienależnego świadczenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 września 2020 r., sygn. akt I OSK 419/20). W świetle powyższego zarzuty skargi są nieuzasadnione, organy obu instancji bowiem wnikliwie, wszechstronnie, rzetelnie i obiektywnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy, szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi kierowały się przy rozstrzyganiu sprawy oraz przekonująco uzasadniły swoje decyzje zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Natomiast w odniesieniu do sformułowanego w skardze zarzutu co do obowiązku zwrotu świadczenia wychowawczego i pogorszenia w związku z tym sytuacji materialnej jej rodziny, to organ pouczył Skarżącą, że zgodnie z art. 25 ust. 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, może umorzyć kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny. Zastosowanie powyższych ulg odbywa się na wniosek osoby zobowiązanej w odrębnym postępowaniu uruchamianym właśnie wnioskiem strony i pozostaje w zakresie uznania organu. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.