VIII SA/Wa 784/08
WyrokWSA w Warszawie2009-04-22
Skład orzekający: Wojciech Mazur, Marek Wroczyński, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy błędne pouczenie organu odwoławczego co do możliwości wniesienia odwołania do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, podczas gdy od decyzji organu odwoławczego przysługuje już tylko skarga do sądu administracyjnego, może stanowić podstawę do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania?Ratio decidendi
Błędne pouczenie organu odwoławczego co do możliwości wniesienia odwołania do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, podczas gdy od decyzji organu odwoławczego przysługuje już tylko skarga do sądu administracyjnego, nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Niemniej jednak, wniesienie odwołania od decyzji organu odwoławczego jest niedopuszczalne na podstawie art. 134 Kpa, gdyż postępowanie dwuinstancyjne zostało wyczerpane. Strona, która zastosowała się do błędnego pouczenia, może skorzystać z możliwości przywrócenia terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi U.W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) stwierdzające niedopuszczalność odwołania. Odwołanie zostało wniesione przez U.W. do GINB od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008 r. umarzającej postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze w związku z wycofaniem odwołania przez Gminę Miasto R. po nabyciu przez inwestora działki będącej przedmiotem sporu. GINB stwierdził niedopuszczalność odwołania U.W. wskazując, że od decyzji Wojewody przysługuje już tylko skarga do sądu administracyjnego, a błędne pouczenie w decyzji Wojewody nie może szkodzić stronie. Strona skarżąca zarzuciła, że nie może ponosić odpowiedzialności za błędne pouczenie i że naruszono jej prawo do obrony.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi U.W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007r. nr [...] Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy
z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm. zwanej dalej Prawo budowlane) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. – Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze. zm., zwanej dalej Kpa ) po rozpatrzeniu wniosku złożonego w dniu 25 lipca 2007r. przez inwestora Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością "[...]" zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami w parterze, garażem podziemnym z miejscami postojowymi dla samochodów osobowych, podziemnym zbiornikiem przeciwpożarowym ( w sąsiedztwie z działkami [...]) obiekt kategorii XIII i XVII, na terenie działek położonych
w R. przy ulicy [...] o numerach ewidencyjnych [...].
W uzasadnieniu organ stwierdził, że przedłożony przez inwestora projekt budowlany został opracowany przez osoby uprawnione i jest zgodny
z ostatecznymi decyzjami Nr [...] z dnia [...] września 2006r., Nr [...]
z dnia [...] czerwca 2007 r. i Nr [...] z dnia [...] lipca 2007r. o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, jest zgodny z obowiązującymi przepisami o warunkach technicznych, jakim winny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wskazał, iż do wniosku dołączone zostało oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane spełniając tym samym wszystkie wymogi wynikające z przepisów Prawa budowlanego.
Decyzją z dnia [...] lipca 2008r. nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu pisma z dnia [...] czerwca 2008r. złożonego przez Gminę Miasto R. o wycofanie odwołania od w/w decyzji Nr [...] Prezydenta Miasta R. umorzył postępowanie administracyjne odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę planowanej inwestycji. Organ odwoławczy wskazał, iż wydana przez Prezydenta Miasta R. w dniu [...] sierpnia 2007r. decyzja Nr [...] była kontrolowana przez Wojewodę [...], który decyzją z dnia [...] października 2007r. Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Gminy Miasto R. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Przedmiotowa decyzja ostateczna była kontrolowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2008r., sygn. akt VIII SA/Wa 634/07 uchylił zaskarżoną decyzję. Wojewoda [...] podniósł, że umorzenie postępowania odwoławczego jest konsekwencją ustalenia, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, iż w dniu [...] lipca 2008r. do organu odwoławczego wpłynęło pismo zawierające oświadczenie skarżącego w przedmiocie cofnięcia odwołania z uwagi na okoliczność, iż inwestor nabył od Gminy Miasta R. własność działki o numerze ewidencyjnym [...] ark. [...], obręb [...] będącej przedmiotem odwołania od decyzji z dnia [...] sierpnia 2007r. o pozwoleniu na budowę. W decyzji tej organ odwoławczy zawarł pouczenie skierowane do stron, iż od decyzji przysługuje odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Postanowieniem z dnia [...] października 2008r. Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 134 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania U. W. z dnia [...] sierpnia 2008r. ( uzupełnionego pismami z dnia [...] września 2008r. i [...] października 2008r. ) stwierdził niedopuszczalność odwołania. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu decyzji powołując treść art. 15 Kpa wywiódł, iż postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, co oznacza, iż od ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008r. nie przysługiwało stronie odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Okoliczność, że odwołanie takie zostało złożone jest wynikiem błędnego pouczenia zawartego w decyzji organu odwoławczego. Od wydanej w wyniku postępowania odwoławczego decyzji organu II instancji stronie przysługiwało prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego złożyła U. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
Strona skarżąca podniosła, iż wydane postanowienie jest bezzasadne. Wskazała, iż strona nie może ponosić odpowiedzialności za błędne pouczenie zawarte w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008r. dotyczące przysługującego jej prawa do wniesienia środka zaskarżenia. Wskazując za podstawę przepisy art. 107 § 1 i art. 112 Kpa stwierdziła, iż wadliwe pouczenie, co do możliwości zaskarżenia decyzji pozbawiło ją prawa do obrony, przez co naruszony został jej interes prawny. Powołując orzeczenia sądów administracyjnych ( min. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 1 lipca 1998 r. sygn. akt III SA 230/97 ) U. W. wywiodła, iż błędne pouczenie stanowi uzasadnioną podstawę przywrócenia terminu wniesienia odwołania, jeżeli skarżący zechce z tej możliwości wzruszenia zaskarżonej decyzji skorzystać.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają, zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się, więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej dalej jako p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba, że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Po rozpoznaniu sprawy Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania, przez uprawniony podmiot, ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji ( art. 15 Kpa ). Zgodnie zaś z przepisem art. 134 Kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Ukształtowane na tle przepisu art. 134 k.p.a. orzecznictwo sądowe wyróżnia dwie przyczyny niedopuszczalności odwołania - przedmiotowe i podmiotowe. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuacje wniesienia odwołania przez osobę niemającą legitymacji do wniesienia tego środka zaskarżenia zgodnie z art. 28 Kpa. Do przyczyn przedmiotowych należy zaliczyć m.in. sytuację, gdy dana czynność organu administracji państwowej nie jest decyzją administracyjną a także przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki braku możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji. Z taka sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Wyczerpanie możliwości dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia tej samej sprawy powoduje, bowiem niedopuszczalność odwołania.
W niniejszej sprawie dwuinstancyjny tok postępowania administracyjnego wyczerpany został poprzez wydanie w dniu [...] lipca 2008r. decyzji przez Wojewodę [...], jako organ odwoławczy. Wniesienie przez U. W. odwołania od tego rozstrzygnięcia do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego było konsekwencją błędnego pouczenia zawartego w decyzji organu II instancji.
W myśl przepisu art. 112 Kpa błędne pouczenie w decyzji, co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Tym samym błędne pouczenie, co do prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego stanowi podstawę do złożenia przez stronę wniosku
o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Ta droga postępowania była skarżącej znana, gdyż w skardze powołano w/w wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uzasadnieniu taką właśnie drogę postępowania wskazuje a także w odpowiedzi na skargę ( doręczono skarżącej [...] marca 2009 r. ) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zawarł informację, iż błędne pouczenie zawarte w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008 r. może skutkować przywróceniem terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na w/w decyzję.
W ocenie Sądu wydając zaskarżone rozstrzygnięcie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania na podstawie art. 134 k.p.a., ponieważ odwołanie skarżącej zostało wniesione od decyzji wydanej przez organ odwoławczy.
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł jak
w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło