VIII SA/Wa 8/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] października 2008r. Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 3, art. 4, art. 5, art. 6, art. 7, art. 8, art. 14, art. 17, art. 39, art. 101, art. 106, art. 109, art. 110 ust. 7 i ust. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej ( Dz. U. z 2008r. Nr 115, poz. 728 ze zm.), zwana dalej ustawą o pomocy społecznej oraz art. 104 i art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwana dalej Kpa, po rozpoznaniu wniosku z dnia [...] września 2008r. orzekł o przyznaniu J.W. zasiłku celowego na dofinansowanie zakupu leków w wysokości [...] złotych. Organ I instancji wskazał, że w wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustalono, iż J.W. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód wynosi [...] złotych. Koszt realizacji recept przedstawionych przez skarżącego ustalony został na kwotę [...] złotych. Uznając, że skarżący spełnia warunki dochodowe do przyznania zasiłku celowego organ administracji publicznej orzekł w tym zakresie. Jednocześnie wskazał, iż przyznany zasiłek nie pokrywa w całości kosztu zakupu leków, bowiem .wysokość świadczeń z zakresu pomocy społecznej uzależniona jest z jednej strony potrzebami osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, z drugiej zaś środkami finansowymi organu przeznaczonymi na ten cel. W budżecie na 2008r. środki te stanowiły wartość [...] złotych. Decyzją z dnia [...] listopada 2008r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. biorąc za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania J.W., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Wskazał, iż wnioskiem z dnia [...] września 2008r. skarżący J.W. wystąpił o przyznanie pomocy finansowej na zakup żywności, leków i opału. W wyniku przeprowadzonego postępowania ustalono, iż skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Ma okresowo ( od [...] września 2008r. do [...] września 2010r. ) orzeczony lekki stopień niepełnosprawności. Mimo zamieszkiwania z matką, bratem oraz konkubiną zmarłego brata prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Wydanymi w dniu [...] października 2008r. czterema decyzjami Prezydent Miasta R. przyznał skarżącemu zasiłek celowy na zakup opału w kwocie [...] złotych, zasiłek celowy na zakup żywności w kwocie [...] złotych, zasiłek celowy na dofinansowanie zakupu leków w kwocie [...] złotych oraz zasiłek okresowy z powodu bezrobocia na okres od [...] października 2008r. do [...] grudnia 2008r. w wysokości [...] złotych miesięcznie. Łączna wartość przyznanych skarżącemu świadczeń stanowi [...] złotych. Organ wskazał, iż dochód J.W. za miesiąc wrzesień 2008r stanowił sumę kwot zasiłku okresowego ( [...] złotych ) i ¼ kwoty dodatku mieszkaniowego ( [...] złotych ) i nie przekroczył kwoty kryterium dochodowego tj. kwoty 477 złotych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., podtrzymało przedstawioną w decyzji organu I instancji argumentację prawną. Powołując treść art. 8 ust. 1 pkt 1 i art. 39 ustawy o pomocy społecznej wskazało, iż prawo do pomocy społecznej przysługuje osobie samotnie gospodarującej, jeżeli dochód tej osoby nie przekracza kwoty 477 złotych. Przyznanie pomocy poprzez ustalenie prawa do zasiłku celowego na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych oraz wysokość tego zasiłku zależy od uznania organu administracji. Organ ma możliwość przyznania tego świadczenia w wysokości pozwalającej na jej zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej w całości lub w części, ale także może w sytuacji gdy spełnione są , po stronie wnioskodawcy, warunki do jego przyznania odmówić uwzględnienia wniosku. Organ odwoławczy za uzasadnione uznał stanowisko organu I instancji, że środki pieniężne tegoż organu I instancji na przeznaczone na zasiłki celowe i pomoc w naturze są ograniczone i pozwalają jedynie na częściową pomoc w zakresie dofinansowania zakupu leków. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który pismem z [...] grudnia 2008r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu odwoławczego. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji J.W. podniósł, iż wydane rozstrzygnięcia oparte zostały na subiektywnej ocenie materiału dowodowego polegającej na przyjęciu, że przyznana wysokość zasiłku celowego jest wystarczająca na zakup leków. Nadto wskazał na błąd w ustaleniu stanu faktycznego sprawy wobec nie uwzględnienia faktu pozostawania przez skarżącego w ciężkiej sytuacji materialnej. Odpowiadając na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zasady i tryb przyznawania świadczeń z pomocy społecznej określa ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Art. 2 ust.1 i art. 3 ust.1 ustawy o pomocy społecznej stanowi, że pomoc społeczna to instytucja mająca na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Zgodnie z art. 39 ust. 1 tej ustawy zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. W szczególności zasiłek celowy może być przyznany na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. W myśl art. 8 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy prawo do tego świadczenia przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 złotych ( kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej ). Kontrola decyzji uznaniowej dokonywanej przez sąd ogranicza się do zbadania zgodności z prawem decyzji uznaniowej, ale nie wnika już w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia w niej zawartego. Kontrola ta ma ustalić, czy dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy wydaniu decyzji nie przekroczył granic uznania i czy właściwie uzasadnił rozstrzygnięcie. Podejmując decyzję uznaniową organ administracji ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, stosownie do art. 7 kpa, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków finansowych. Na gruncie niniejszej sprawy należy wskazać, iż skarżący otrzymuje wsparcie w formie zasiłku okresowego i dodatku mieszkaniowego ( w ¼ części ) oraz zasiłku celowego na zakup opału i żywności, co oznacza, iż nie pozostał on bez wsparcia finansowego udzielonego ze strony organu do tego uprawnionego. Nie bez znaczenia jest także fakt, iż w omawianym okresie przyznano skarżącemu pomoc w łącznej kwocie [...]. Organy orzekające w omawianej sprawie poddały ocenie wszystkie okoliczności, od jakich uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. Precyzyjnie wskazały zarówno możliwości finansowe organu, m.in. ilość przeznaczonych na ten cel środków pieniężnych, którymi w danym okresie czasu dysponuje organ, jak również sytuację osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia oraz zakres korzystania z pomocy społecznej. W ocenie Sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo wykazało, że zasiłek celowy jest świadczeniem przyznawanym w ramach uznania administracyjnego. Instytucja uznania wyklucza automatyczne przyznanie tego świadczenia osobie wnioskującej i w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniem. Z przepisów prawa regulujących tryb przyznawania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy społecznej. Zasiłek celowy można przyznać wyłącznie na zaspokojenie niezbędnej potrzeby życiowej. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb. Organy odpowiedzialne za udzielenie pomocy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia. W świetle powyższego nie można postawić organom orzekającym zarzutu dowolności w podejmowaniu decyzji. Decyzje wydane zostały w oparciu o obowiązujące przepisy, a o przyznaniu świadczenia w zakresie wskazanym w decyzji decydowała zarówno sytuacja życiowa skarżącego, jak również możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej. Sąd oceniając zaskarżoną decyzję nie stwierdził żadnych uchybień, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów zarówno w ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i oceny prawnej w świetle mających zastosowanie przepisów. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.