VIII SA/Wa 800/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-11-29
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Jej dochody z emerytury oraz wpływy od osoby fizycznej wielokrotnie przekraczały wysokość wpisu od skargi. Kredyt hipoteczny zaciągnięty wspólnie z mężem oraz koszty utrzymania mieszkania nie mogły być uznane za obciążenia ponoszone wyłącznie przez skarżącą, zwłaszcza w sytuacji braku wykazania braku dochodów męża.Stan faktyczny
Skarżąca, emerytowana nauczycielka, zwróciła się do sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W uzasadnieniu podała, że utrzymuje się z emerytury, samodzielnie spłaca kredyt hipoteczny i ponosi koszty utrzymania mieszkania. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi J. S. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest emerytowaną nauczycielką
i utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł. Podała, że wprawdzie mieszka
z mężem, ale gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie. Sama również spłaca wspólnie zaciągnięty kredyt hipoteczny, którego rata wynosi [...] zł i sama ponosi koszty utrzymania mieszkania ok. [...] zł (opłaty za energię, gaz, wodę).
W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku skarżąca złożyła kserokopię umowy kredytu, wyciąg z rachunku bankowego oraz kserokopie faktur za wodę, energię, gaz.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżąca ubiega się w tej sprawie o zwolnienie od kosztów sądowych
i ustanowienie adwokata. Rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - dalej jako p.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym – obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Redakcja tego przepisu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności stanu faktycznego, które mogłyby przyczynić się do zastosowania instytucji prawa pomocy. Tym samym to na stronie wnioskującej spoczywa ciężar udowodnienia, że jest w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, a zatem powinna zatem podejmować takie czynności, które uzasadniałyby zasadności jego zastosowania. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy bowiem od tego, co zostanie przez stronę wykazane (por. postanowienie NSA z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 171/09, publ.: LEX nr 552205).
Mając na uwadze przytoczony wyżej reżim prawny, stanowisko judykatury oraz
przede wszystkim okoliczności faktyczne uznano, że skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, iż w jej przypadku może być zastosowany wyjątek od powszechnej reguły jakim niewątpliwie jest instytucja zwolnienia od kosztów sądowych.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że skarżąca uzyskuje stały dochód z tytułu emerytury – [...] zł netto, a jednocześnie na jej rachunek wpływa każdego miesiąca (załączony wyciąg z rachunku za ostatnie cztery miesiące) od osoby fizycznej kwota [...] zł. Zatem wpływy skarżącej wielokrotnie przekraczają wysokość ustalonego wpisu od skargi [...] zł. Jednocześnie fakt, że skarżąca posiada wysoki kredyt pozostaje bez wpływu na ocenę jej sytuacji finansowej bowiem zobowiązania cywilnoprawne nie korzystają z pierwszeństwa przed obowiązkiem ponoszenia kosztów sądowych. Udzielenie takiego kredytu świadczy wyłącznie o posiadaniu zdolności kredytowej. Niezależnie od tego zwrócić należy uwagę, że kredyt ten skarżąca zaciągnęła wspólnie z mężem i wspólnie z nim jest zobowiązana do jego spłaty. W tej sytuacji wyjaśnienia jakoby ciężar spłaty spoczywał wyłącznie na niej wydają się być wątpliwe. Również obowiązek partycypowania w kosztach utrzymania wspólnie zajmowanego domu ciąży na obojgu małżonkach, dlatego też nie sposób przyjąć, że skarżąca ponosi te wydatki samodzielnie. Tym bardziej, ze nie wykazała, aby jej mąż był osobą bez dochodu. W tej sytuacji również wniosek o ustanowienie adwokata nie zasługuje na uwzględnienie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło