VIII SA/Wa 807/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Nawrot po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku radcy prawnego G. G. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi A. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę postanawia : odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi Pismem z [...] sierpnia 2015 r. (data złożenia skargi bezpośrednio w organie odwoławczym) A. T. (skarżąca), działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu skargę na decyzję Wojewody [...] z [...] lipca 2015 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Jednocześnie skarżąca uiściła tytułem wpisu sądowego od skargi kwotę [...] zł (k.[...] akt sądowych). Pismem z [...] września 2015 r., w wykonaniu zarządzenia przewodniczącego Wydziału z [...] września 2015 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł. Wezwanie niniejsze pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki (w dniach [...] września i [...] października 2015 r.) nie zostało podjęte przez pełnomocnika. W tym stanie sprawy, zgodnie z art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.), wezwanie niniejsze zostało doręczone w trybie tzw. doręczenia zastępczego. Wezwanie uznano za doręczone po upływie 14 dni od dnia pierwszego awizo tj. w dniu [...] października 2015 r. W terminie zakreślonym do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi, wpis nie został uiszczony. Postanowieniem z 4 grudnia 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 807/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł o odrzuceniu skargi z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi. Postanowienie niniejsze zostało wysłane na adres pełnomocnika [...] grudnia 2015 r. i na chwilę obecną akta sprawy nie zawierają dokumentu potwierdzającego doręczenie ww. rozstrzygnięcia. Pismem z [...] grudnia 2015 r. (data złożenia na biurze podawczym Sądu), pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi. Jako podstawę wniosku podała, że jeżeli awizo zawierające wezwanie do uzupełnienia wpisu wróciło opisane jako niepodjęte w terminie – wnosi o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty. Opłata uiszczona została [...] grudnia 2015 r. Wyjaśniła także, iż zaniepokojona ciszą w sprawie skargi złożonej przed ponad [...] miesiącami udała się do WSA, gdzie od pracownika biura podawczego uzyskała informację, że była wzywana do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi. Wezwanie było wysłane w końcu września 2015 r. Pełnomocnik oświadczyła, iż od września nigdzie nie wyjeżdżała na okres dłuższy niż kilkudniowy, ale też nie znalazła w skrzynce awiza dotyczącego wezwania. Podała, że regularnie odbiera pocztę. Nie potrafi sobie wytłumaczyć jak to się mogło stać, że wezwania nie podjęła w terminie. Podała, że sytuacja taka zdarzyła jej się po raz pierwszy i bez jej winy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Stosownie do postanowień art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednym z warunków przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd może na wniosek przywrócić termin, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1 i § 4 p.p.s.a.). We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2). Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesienie wniosku w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełnienie (wraz z wnioskiem) czynności, dla której był ustanowiony termin oraz brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu do złożenia skargi uzależnione jest od przesłanki uprawdopodobnienia przez wnoszącego wniosek braku winy po jego stronie w uchybieniu terminu. Przy czym uchybienie terminu jest niezawinione wówczas, gdy nawet przy dołożeniu najwyższej staranności strona nie mogła w terminie dopełnić czynności procesowej, a brak winy w uchybieniu terminu można uznać tylko wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Strona musi więc uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 20.10.2004r. sygn. akt IV SA/Gl 647/04). Zatem przywrócenie terminu nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W niniejszej sprawie bezsprzeczną jest okoliczność, iż w związku z prawidłowością doręczenia pełnomocnikowi skarżącej wezwania do uiszczenia (uzupełnienia) wpisu sądowego od skargi – [...] października 2015 r. siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu upływał [...] października 2015 r. Bezspornym jest także fakt, iż wpis uiszczony został [...] grudnia 2015 r., a więc z uchybieniem terminu do dokonania tej czynności. W świetle przywołanych wyżej przepisów prawa ustalenia wymaga po pierwsze kwestia, czy wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, został złożony w ustawowym terminie [...] dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Przy przyjęciu, iż o uchybieniu terminu do dokonania ww. czynności pełnomocnik dowiedziała się w [...] grudnia 2015 r. (od pracownika Sądu) należy przyjąć, iż składając w tym dniu wniosek w tym zakresie, dochowała terminu. Kolejną kwestię jest ustalenie, czy niedochowanie ustawowego terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi było wynikiem braku staranności pełnomocnika skarżącej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy, w tym w szczególności od profesjonalnego pełnomocnika. W pierwszej kolejności odnieść się należy do twierdzenia pełnomocnika, że nie otrzymała ona awiza zawiadamiającego o próbie doręczenia wezwania do uiszczenia wpisu. Co do zasady argument ten mógłby zostać uwzględniony, gdyby pełnomocnik w jakikolwiek sposób uprawdopodobnił, że taka okoliczność miała miejsce. Dla takiego uprawdopodobnienia konieczne byłoby wykazanie, że skrzynka oddawcza była uszkodzona lub też dostęp do tej skrzynki był powszechny. Przywrócenie terminu tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej. Nie bez znaczenia jest również okoliczność, że pełnomocnik prowadzący postępowanie sądowe powinien liczyć się z możliwością przesłania mu korespondencji, z której doręczeniem przepisy wiążą określone skutki w sferze praw i obowiązków strony postępowania. W związku z tym strona należycie dbająca o swoje interesy powinna zapewnić w takiej sytuacji skuteczne doręczenie jej korespondencji, aby uniknąć negatywnych skutków upływu terminów procesowych, chociażby poprzez poinformowanie sądu o planowanym urlopie lub zlecenie odbioru korespondencji osobom trzecim. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej nie wykazał, że mimo dołożenia należytej staranności nie był w stanie dokonać czynności procesowej w terminie. Pełnomocnik sugeruje, iż nastąpiły nieprawidłowości w doręczeniu przesyłki, bowiem według niej w skrzynce pocztowej nie było awizo. Przedstawione przez pełnomocnika skarżącej okoliczności nie uprawdopodobniają jednak, iż nie ponosi ona winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Argumentacja ta opiera się wyłącznie na przypuszczeniu, że na skutek omyłki, w skrzynce pocztowej nie zostało umieszczone awizo przesyłki Sądu zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu. Z wyjaśnień pełnomocnika nie wynika natomiast, aby podjęła ona jakiekolwiek kroki w celu wyjaśnienia tej sytuacji. Możliwe było przecież zwrócenie się do właściwego urzędu pocztowego z prośbą o zajęcie stanowiska w tej sprawie, a następnie przedstawienie dokonanych ustaleń Sądowi wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Pełnomocnik skarżącej nie podjął ww. działań, opierając swój wniosek o przywrócenie terminu wyłącznie na przypuszczeniu, co do powyższych okoliczności. Choć wymóg "uprawdopodobnienia" braku winy w uchybieniu terminu, w rozumieniu art. 87 § 2 p.p.s.a. nie jest tożsamy z wymogiem udowodnienia wszystkich okoliczności faktycznych przemawiających za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu, to jednak, w ocenie Sądu, argumentacja pełnomocnika skarżącej, jako niepoparta żadnymi działaniami mającymi na celu uprawdopodobnienie przyczyn uchybienia terminu, jest niewystarczająca. Możliwe było bowiem podjęcie działań, które mogły potwierdzić przywołane przez pełnomocnika skarżącej okoliczności. Jest to o tyle istotne albowiem znajdująca się w aktach sprawy przesyłka jest prawidłowo zaadresowana na adres pełnomocnika skarżącej. Znajdują się na niej też adnotacje o jej dwukrotnym awizowaniu. Brak jest zatem podstaw do kwestionowania prawidłowości czynności pracowników poczty podejmowanych w związku z próbą doręczenia tej przesyłki. W świetle powyższego, w ocenie Sądu, niedochowanie przez pełnomocnika skarżącej terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie jest następstwem okoliczności od niej niezależnych. Mając na uwadze przedstawione okoliczności faktyczne i prawne sprawy, Sąd uznał, iż nie wystąpiły okoliczności uzasadniające przywrócenie uchybionego terminu i w konsekwencji, na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.