VIII SA/Wa 810/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Leszek Kobylski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 19 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi "C. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. 1. Postanowieniem z [...] sierpnia 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "SKO", "Kolegium" lub "organ odwoławczy"), po rozpoznaniu zażalenia [...] Sp. z o. o. z siedzibą w R. (dalej: "skarżąca" lub "Spółka") utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta R. (dalej: "organ egzekucyjny" lub "Prezydent R.") z [...] lipca 2017 r. Przedmiotem tych postanowień były zarzuty skarżącej zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym. Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia SKO wskazało m. in. przepisy 33 § 1 pkt 1 oraz art. 34 § 4 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 1201; dalej: "upea"), a także art.138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257; dalej: "kpa"). 2. Stan faktyczny i przebieg postępowania administracyjnego. 2.1. Prezydent R. prowadził wobec Spółki postępowanie egzekucyjne, na podstawie wystawionego tytułu wykonawczego o stosownym numerze, obejmującego należności z tytułu opłaty dodatkowej za nieuiszczenie stosownej opłaty za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania. Należący do skarżącej pojazd (nr rej. [...]) był bowiem zaparkowany bez uiszczenia opłaty za parkowanie ([...] stycznia 2013 r. o godz. [...], ul. S. w R.). Pismem z [...] maja 2017 r. Spółka zgłosiła zarzuty przeciwegzekucyjne wymienione w treści art. 33 § 1 pkt 1 upea (nieistnienie obowiązku). Występując o wstrzymanie prowadzonej egzekucji i skierowanie skargi do organu odwoławczego wskazała, że należący do niej pojazd był zaparkowany przed znakiem D – 44, co wynika wprost z załączonej dokumentacji fotograficznej. 2.2. Postanowieniem z [...] lipca 2017 r. organ egzekucyjny uznał zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione, na podstawie art. 34 § 4 upea. Wyjaśnił, że w świetle przepisów art. 13f ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 460 ze zm.; dalej: "udp"), a także § 2 ust. 4 i § 3 ust. 2 regulaminu funkcjonowania strefy płatnego parkowania, stanowiącego załącznik nr 2 do uchwały Rady Miejskiej w R. z [...] września 2012 r. nr [...] w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, wysokości stawek opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie, wysokości opłaty dodatkowej oraz określenia sposobu pobierania tych opłat, a także uchwały z 31 sierpnia 2015 r. nr 180/2015 wskazał, że co do zasady zawiadomienie o nieopłaconym postoju stanowi dowód w sprawie co do tego, że w konkretnym dniu i godzinie odnotowano w strefie płatnego parkowania obecność tego pojazdu bez uiszczenia opłaty za parkowanie. Zauważył również, że jak wynika z zapisów ww. uchwały (§ 1 ust. 1) opłata za parkowanie pojazdów samochodowych obowiązuje w każdym miejscu SPPN, na całym pasie drogowym danej ulicy. Stąd zarzut, że należący do Spółki pojazd był zaparkowany za znakiem D-44 uznał za chybiony. Dodał, że z załączonej dokumentacji fotograficznej wynika, iż w szybie samochodu jest odbicie znaku D -18 z tabliczką T – 30. 2.3. W zażaleniu na to postanowienie, wnosząc o umorzenie postępowania, skarżąca podtrzymała dotychczas prezentowane stanowisko w sprawie. Dodała, że fakt parkowania pojazdu nie został należycie udokumentowany (brak fotografii). Wskazała także na złe oznakowanie podnosząc, że oprócz regulaminu parkowania obowiązują znaki D – 44 i D – 45. Za nieuprawnione uznała przy tym powołanie się przez organ na uchwałę z 31 sierpnia 2015 r. zmieniającą uchwałę z 24 września 2012 r. 2.4. Kolegium zaskarżonym w sprawie postanowieniem z 31 sierpnia 2017 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta R. Przedstawiło przebieg postępowania w sprawie i wskazało, że przedmiotem sporu w realiach rozpoznawanej sprawy jest ocena zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 upea w prowadzonym wobec Spółki postępowaniu egzekucyjnym zarzutów (nieistnienie obowiązku), które organ egzekucyjny w świetle art. 34 § 4 upea uznał za nieuzasadnione. Podzielając takie stanowisko SKO wskazało, że organ egzekucyjny powołując się m. in. na treść § 1 ust. 1 ww. wyżej uchwały nr [...] Rady Miejskiej w R. prawidłowo przyjął, że należący do Spółki pojazd był parkowany w SPPN. Spółka zobowiązana była zatem do uiszczenia stosownej opłaty. Zdaniem Kolegium, dopóki wymienione przepisy nie zostaną wyeliminowane z obrotu prawnego, zarządca drogi uprawniony jest do pobierania opłat parkingowych, a w razie ich nieuiszczenia, także opłat dodatkowych. Dodało, że uchwały Rady Miejskiej w R., w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, wysokości opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie, wysokości opłaty dodatkowej oraz określenia sposobu pobierania tych opłat, są aktami prawa miejscowego i stanowią źródło prawa na terenie R. Uchwała nr [...] z [...] sierpnia 2015 r. znajduje się w obrocie prawnym, zaś uchwała nr [...] znajdowała się w obrocie prawnym do czasu wejścia w życie uchwały nr [...] i miała zastosowanie w dacie parkowania przez Spółkę pojazdu bez uiszczonej opłaty. W przypadku Spółki pracownik strefy płatnego parkowania stwierdził brak biletu parkingowego umieszczonego wewnątrz pojazdu w sposób opisany w regulaminie funkcjonowania strefy. W związku z tym zarzut o braku udokumentowania faktu parkowania pojazdu Kolegium uznało za nieuzasadniony. Dokumentacja fotograficzna, jest dowodem pomocniczym i jako jedyna nie może być podstawą rozstrzygnięcia. Podstawowym dowodem jest stwierdzenie faktu parkowania przez uprawnionego pracownika strefy i sporządzone przez niego wezwanie. Tym samym wszystkie zarzuty zażalenia SKO uznało za niezasadne. 3. Postępowanie sądowe. 3.1. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego nie zgodziła się Spółka. Pismem z [...] września 2017 r. wniosła zatem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako "Sąd" lub "WSA"). W skardze, która ma charakter opisowy, wystąpiła o uchylenie postanowień organów obu instancji. Wskazała, że uchwała Rady Miejskiej nie może być sprzeczna z przepisami (ustawami) wyższego rzędu, tj. postanowieniami rozporządzenia Ministrów Infrastruktury Spraw Wewnętrznych z 31 lipca 2017 r., w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 170, poz. 1393 ze zm.) oraz ustawą o drogach publicznych, jak wynika z wyroku WSA w Gliwicach (sygn. akt I SA/Gl 228/16). Wyjaśniła, że pojazd należący do Spółki zaparkowany był na ul. [...], przed znakiem D-18, jak twierdzi Miejski Zarząd Dróg i Komunikacji, który fakt ten udokumentował zdjęciem z odbitą tarczą znaku od strony czołowej. Znak ten ustawiono jednak tarczą prostopadle do krawędzi i osi jezdni. Ustawienie to jednoznacznie nakazuje na zakres jego obowiązywania, tj. od miejsca ustawienia do jego odwołania, za pomocą tego znaku i tabliczki T3a. Obecne oznakowanie zostało zmienione. Znak D - 18 jest ustawiony tarczą równolegle do krawędzi i osi jezdni, co dla kierujących jest jednoznaczne, że parkowanie płatne jest na lewo i prawo od znaku. Dodała, że znak D-44 (Strefa Płatnego Parkowania ) jest umieszczony po stronie prawej ul. [...] (za ul. [...], jadąc w kierunku ul. [...]). Zaraz za tym znakiem jest zatoka autobusowa, a za zatoką jest chodnik, na którym mogą parkować np. motocykle i opłat się nie pobiera, gdyż brak jest znaku D- 18 lub oznakowania poziomego. Wjazd na ul. [...] od strony ul. [...] jest możliwy tylko od jednej strony (jadąc od ul. [...]), gdyż od strony ul. [...] wjazdu zabrania znak B-21. Ustawienie znaku D-18 tarczą do osi, na początku ul. [...], dla wjeżdżającego jest niewidoczne i kierujący ma prawo przypuszczać, że wcześniejsze miejsca parkingowe wzdłuż ulicy, aż do kolejnego znaku D-18, mogą należeć do znajdujących się tam instytucji lub punktów usługowych, czyli obowiązek płacenia zaczynał się dopiero za znakiem D-18. Jeżeli oznakowanie byłyby prawidłowe, Zarządca (MZDiK) nie "obracałby" go o 90 stopni. Do pobierania opłat w SPPN potrzebne jest zatem właściwe oznakowanie stanowisk, nie tylko znaku D-44. 3.2. Odpowiadając na skargę, SKO podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wystąpiło o jej oddalenie. Zarzuty skargi uznało za chybione. 4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 4.1. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia i postępowania poprzedzającego jego wydanie, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy orzekające w sprawie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub (i) prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a także wystąpienia innych przesłanek przewidzianych w przepisach art. 145 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "uppsa"). Zarzuty skargi Sąd uznał za chybione. Dodać należy, że działając z urzędu, zgodnie z art. 134 § 1 uppsa, Sąd także nie dostrzegł wystąpienia przesłanek powodujących konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. 4.2. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Kolegium utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta R. w przedmiocie uznania za niezasadne zarzutów zgłoszonych przez Spółkę w postępowaniu egzekucyjnym. Zdaniem SKO, pojazd należący do Spółki był zaparkowany w strefie płatnego parkowania bez ważnego biletu parkingowego i zastosowanie w związku z tym znalazł art. 13f w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych oraz postanowienia § 2 ust. 4 i § 3 ust. 2 regulaminu funkcjonowania strefy płatnego parkowania, stanowiącego załącznik nr 2 do uchwały nr [...] z [...] września 2012 r., mającej zastosowanie w niniejszej sprawie. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, iż Spółka nie skorzystała z możliwości wniesienia reklamacji, o której mowa w § 5 ust. 5 ww. regulaminu. SKO dodało, iż wbrew twierdzeniom skarżącej, przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego zostało jej doręczone stosowne upomnienie oraz zostało zawarte w tytule wykonawczym pouczenie o prawie i terminie do wniesienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, na co wskazują dowody znajdujące się w aktach egzekucyjnych. Spółka w skardze podnosi zaś okoliczności zmierzające do wykazania, że brak jest podstaw do pobrania opłaty dodatkowej za parkowanie pojazdu, z uwagi na to, iż w miejscu parkowania pojazdu brak było precyzyjnego oznakowania. 4.3. Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 1 upea, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Z art. 34 § 1 upea wynika, że zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W przypadku egzekucji należności pieniężnych, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. a-f i pkt 9, stanowiska wierzyciela nie wymaga się. W uchwale składu 7 sędziów NSA z 25 czerwca 2007 r., I FPS 4/06 (ONSA WSA 2007, nr 5, poz. 112), wskazano, iż wydanie postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, o których mowa w art. 34 upea, w przypadku gdy wierzycielem jest Skarb Państwa reprezentowany przez kierownika statio fisci - naczelnika urzędu skarbowego, który jednocześnie jest organem egzekucyjnym, należy uznać za bezprzedmiotowe. Dlatego też w orzecznictwie przyjmuje się, że w wypadku gdy wierzyciel i organ egzekucyjny to jeden i ten sam podmiot, przeprowadzenie postępowania przewidzianego w art. 34 § 1 upea jest oczywiście bezprzedmiotowe, gdyż nie chroni uprawnień zobowiązanego, a prowadzi do przedłużenia czasu trwania postępowania egzekucyjnego (por. wyrok WSA w Warszawie z 21 lutego 2013 r., III SA/Wa 1954/12, LEX nr 1323895). 5. W okolicznościach niniejszej sprawy wierzyciel (Prezydent Miasta R.), jest jednocześnie organem egzekucyjnym. Nie doszło zatem do naruszenia art. 134 § 1 upea. Organy orzekające w niniejszej sprawie trafnie uznały nadto za niezasadne zarzuty skarżącej dotyczące nieistnienia egzekwowanego obowiązku. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że skarżąca nie skorzystała z możliwości wniesienia reklamacji. Obowiązek ponoszenia opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania wynika z art. 13 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 13 f ust. 1 i art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych i nie wymaga wydania decyzji w tym przedmiocie. W przepisach § 5 ust. 4 i 5 regulaminu funkcjonowania strefy płatnego parkowania, stanowiącego załącznik do uchwały nr [...] Rady Miejskiej w R., na który powołuje się organ odwoławczy, przewidziany został tryb wnoszenia reklamacji, a w wypadku jej nieuwzględnienia - odwołania. Na skorzystanie z możliwości wniesienia reklamacji Spółka nie wskazuje zarówno w skardze, jak i w postępowaniu poprzedzającym złożenie skargi. Okoliczności dotyczące miejsca zaparkowania pojazdu, które mogą mieć wpływ na powstanie obowiązku poniesienia opłaty, wskazywane przez Spółkę w skardze, winny zostać podniesione w reklamacji, o której mowa wyżej. Powoływanie się na nie na wybranym przez Spółkę, późniejszym etapie postępowania, nie może przynieść oczekiwanego rezultatu. 6. W związku z powyższym za niezasadne Sąd uznał zarzuty skargi dotyczące nieistnienia egzekwowanego obowiązku, czyli naruszenia art. 33 § 1 pkt 1 upea. Tym samym za chybione Sąd uznał także wnioski skargi dotyczące między innymi uchylenia zaskarżonego postanowienia. Dodać warto, że wymogi zawarte w uchwale mieszczą się w granicach upoważnienia ustawowego, zaś oplata dodatkowa pobierana jest tylko wtedy, jeśli korzystający ze strefy nie uiści opłaty za parkowanie. 7. Mając na uwadze powyższe, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 uppsa, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, czyli oddalił skargę, zgodnie z art. 151 uppsa.