VIII SA/Wa 825/15
WyrokWSA w Warszawie2016-05-18
Skład orzekający: Renata Nawrot, Cezary Kosterna, Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny może unieważnić zgłoszenie celne wywozowe, jeśli mimo wygenerowania przez system ECS komunikatu potwierdzającego wywóz towaru (IE 599), istnieją wiarygodne dowody wskazujące, że towar faktycznie nie opuścił obszaru celnego Unii Europejskiej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że komunikat IE 599 potwierdzający wywóz towaru poza obszar celny Unii nie ma przesądzającego znaczenia, jeśli istnieją wiarygodne dowody wskazujące, że do takiego wywozu nie doszło. Organy celne mają prawo ocenić wiarygodność tego komunikatu w świetle innych dowodów i, w przypadku wątpliwości, oczekiwać od zgłaszającego przedstawienia alternatywnych dowodów potwierdzających wywóz towaru. Brak faktycznego opuszczenia przez towar obszaru celnego Wspólnoty stanowi podstawę do unieważnienia zgłoszenia celnego, nawet jeśli formalne procedury zostały w systemie ECS potwierdzone.Stan faktyczny
Skarżąca spółka dokonała elektronicznego zgłoszenia celnego wywozu papierosów. Po potwierdzeniu wywozu przez system ECS, organy celne uzyskały informacje o nieprawdziwości tego potwierdzenia, wskazujące na manipulacje funkcjonariusza celnego w innym państwie członkowskim. W związku z tym wszczęto postępowanie w sprawie unieważnienia zgłoszenia celnego, które zakończyło się wydaniem decyzji unieważniającej zgłoszenie. Spółka kwestionowała tę decyzję, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym brak wystarczających dowodów na nieopuszczenie przez towar obszaru UE oraz błędną wykładnię przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca), Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia zgłoszenia celnego oddala skargę.
1. [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] (dalej jako skarżąca, Spółka
lub Strona), reprezentowana przez przedstawiciela bezpośredniego, dokonała
w systemie kontroli eksportu (ECS) elektronicznego, zgłoszenia celnego MRN [...] w procedurze wywozu do [...] towaru w postaci papierosów
w ilości [...]szt., [...] opakowań. W zgłoszeniu, deklarowanym urzędem wyprowadzenia był [...]urząd celny, a odbiorcą towaru w [...] był podmiot
o nazwie [...] został załadowany, a następnie zwolniono go do procedury wywozu. Zgodnie z wydrukiem z systemu ECS, [...]marca 2013 r. potwierdzono wyprowadzenie towaru z obszaru Unii Europejskiej.
W związku z uzyskanymi z Wydziału Międzynarodowej Pomocy Administracyjnej Izby Celnej we [...]informacjami nadesłanymi przez Narodową Agencję Celną w [...]o nie wyprowadzeniu poza obszar celny Unii Europejskiej papierosów zgłoszonych w Urzędzie Celnym w [...]do procedury wywozu wg ww. zgłoszenia celnego z [...] marca 2013 r. Naczelnik UC, postanowieniem z [...] listopada 2014 r. wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie unieważnienia wyżej wymienionego zgłoszenia celnego.
W trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie ustalono, że przy piśmie z [...]grudnia 2014 r. Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego Delegatura w [...] przekazała do Urzędu Celnego w [...] kopię pisma nr [...] z [...] marca 2013 r. Ministerstwa Spraw Wewnętrznych [...], skierowanego do Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) w ramach wzajemnej wymiany informacji wynikającej z Rozporządzenia Rady (WE) nr [...] o świadczeniu pomocy wzajemnej. Z ww. pisma wynikało, że [...] marca 2013 r. [...] Główna Dyrekcja ds. Zwalczania Przestępczości Zorganizowanej (DGCOC) wraz z urzędnikami [...] Urzędu Celnego przeprowadziła kontrolę w Centralnym Departamencie Celnym. Kontrola wykazała, że [...]marca 2013 r. system obsługi eksportu zainicjował komunikat z polskiego systemu celnego do [...] systemu celnego ze statusem w oczekiwaniu wysyłki w zakresie operacji eksportowej MRN [...], która dotyczyła [...] papierosów marki [...], transportowanych samochodem ciężarowym o numerze rejestracyjnym [...]. Nadawcą towaru była polska firma [...]Sp. z o.o., zaś odbiorcą - [...]spółka [...]. Urząd Celny otrzymał wiadomość pocztą elektroniczną od polskiej administracji celnej, dotyczącą operacji eksportowej [...] i związanymi z nią podejrzeniami, że eksportowany towar nie opuścił obszaru UE. Jak wykazało postępowanie kontrolne, w [...] marca 2013 r. [...], główny ekspert w Zespole Rozwoju Systemów Informatycznych Centralnego Departamentu Celnego ze swego stanowiska pracy dokonał manipulacji w Systemie ds. Operacji Eksportowych, zwłaszcza w zakresie operacji eksportowej [...]. W ten sposób poprzez odpowiednie wypełnienie dołączonych dokumentów administracyjnych dokonał potwierdzenia fikcyjnego eksportu papierosów z [...]do [...].
Natomiast [...] systemy informatyczne nie zarejestrowały przekroczenia w badanym okresie granicy kraju przez samochód ciężarowy o numerze rejestracyjnym [...]. W ww. piśmie opisano sposób postępowania urzędnika celnego przy dokonywaniu fikcyjnego potwierdzania eksportu towaru objętego dokumentem [...] oraz poinformowano o tymczasowym aresztowaniu ww. urzędnika celnego i podejmowaniu dalszych czynności w ramach prowadzonych postępowań kontrolnych.
W kolejnym piśmie organów celnych [...] nr [...] z [...] lipca 2013 r. poinformowano polską administrację celną, że zgodnie z systemem ECS operacja wywozowa [...] pozostaje w statusie "utworzony", a komunikat [...] ("wyniki kontroli") jest widoczny poza komunikatem "utworzony" w aplikacji CS/MIS ECS. W związku z powyższą rozbieżnością przeprowadzono weryfikację w urzędzie celnym na terytorium [...] w trakcie której stwierdzono, że towary przewożone według [...] nie zostały przedstawione w żadnym urzędzie celnym na terytorium Republiki [...] aż do dnia [...] lipca 2013 r. Po przeszukaniu Systemu Automatycznych Informacji policji granicznej nie stwierdzono danych potwierdzających przemieszczenie, jak również przekroczenie granicy przez pojazd o numerach rejestracyjnych [...] na przejściach granicznych [...] w okresie od 1 stycznia 2013 r. do początku maja 2013 r. Potwierdzono również informację o wszczęciu postępowania przygotowawczego w związku z ujawnionym nielegalnym i nieuprawnionym dostępie do systemu ECS przez funkcjonariusza celnego.
W piśmie z [...] grudnia 2014 r., przekazanym do wiadomości Urzędu Celnego w [...] władze celne [...] poinformowały, iż funkcjonariusz celny, który odprawił towar wg [...] dokonał nieskutecznych prób zwolnienia dwóch innych operacji wywozowych, w tym nadawcy towaru, którym była Spółka.
Naczelnik UC, na podstawie art. 86 ustawy z dnia 17 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. Z 2013 r., poz. 727 ze zm.), przyjął jako dowód w sprawie pisma [...]administracji celnej nr [...] z [...] lipca 2013 r. oraz nr [...] z [...] grudnia 2014 r. i ocenił je zgodnie z przepisem art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa.
W odpowiedzi na postanowienie wystosowane do Strony na podstawie art. 123 O.p., jej pełnomocnik wniósł o umorzenie postępowania ze względu na fakt, że wobec braku przeprowadzenia "procedury poszukiwawczej" oraz wobec ciągłego funkcjonowania Komunikatu IE [...], z przyczyn formalnych wydanie decyzji unieważniającej zgłoszenie celne jest niedopuszczalne, ewentualnie, o zwrócenie się do właściwych organów celnych [...]z zapytaniem, jaki jest aktualny status operacji wywozowej [...].
Naczelnik UC, postanowieniem z [...]lutego 2015 r. ww. wniosków nie uwzględnił.
Natomiast decyzją z [...] marca 2015 r. unieważnił przedmiotowe zgłoszenie wywozowe z [...] marca 2013 r.
2. W odwołaniu od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, pełnomocnik Strony postawił zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, tj.:
- art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1 O.p. poprzez niezebranie całego materiału dowodowego koniecznego do rozpatrzenia sprawy, w szczególności poprzez przyjęcie, że odwołujący nie dopełnił wszelkich formalności związanych ze zgłoszeniem celnym;
- art 86 Prawa celnego w zw. z art. 191 i 194 O.p., poprzez przyjęcie za dowód
w sprawie pism bułgarskiej administracji celnej nr [...] z [...] .12.2014 r. oraz nr [...] z [...].07.2013 r., pisma Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Republiki [...] z [...].03.2013 r. oraz dokonanie ich oceny tylko pod względem art. 191 O.p., podczas gdy dokument przewidziany jako dowód dopuszczony w postępowaniu celnym zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy Prawo celne, jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 194 O.p., a organ nie dokonał ustaleń czy ww. dokument spełnia ten wymóg;
- art. 191 w zw. z art. 210 § 1 i 4 w zw. z art. 121 § 1 O.p. poprzez niedokonanie własnych ustaleń faktycznych w przedmiotowej sprawie, a oparcie się przede wszystkim przy ustalaniu stanu faktycznego na informacjach wynikających z pism bułgarskiej administracji celnej oraz pisma Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Republiki [...], ponadto organ nie dokonał własnych ustaleń w zakresie tego czy papierosy będące przedmiotem eksportu opuściły terytorium Unii Europejskiej czy też nie, a uzasadnienie faktyczne wydanej decyzji jest w tej materii niewystarczające;
- art. 21a ust. 2 Prawa celnego, art. 66 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. UE seria L z 1992 r. Nr 302 str. 1 ze zm., zwane dalej "WKC") oraz art. 251 pkt 2 lit. b) Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2.07.1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. UE seria L z 1993 r. Nr 253 str. 1 ze zm., zwane dalej: ,.RWKC"), poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, gdy przesądzają o tym, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki do unieważnienia zgłoszenia eksportu;
- art. 210 § 1 i 4 w zw. z art. 121 § 1 O.p. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego w wydanej decyzji polegającą na:
a) braku wyjaśnienia, w oparciu o jakie dokładnie przepisy prawa organ uznał, że wyłączną przesłanką do wydania decyzji o unieważnieniu zgłoszenia celnego jest ustalenie, że dany towar nie opuścił obszaru celnego Wspólnoty, zwłaszcza w sytuacji gdy cała procedura wywozu została wcześniej zamknięta zgodnie z przepisami prawa, a odpowiedzialność za ewentualną niezgodność zgłoszenia celnego ze stanem faktycznym nie ponosi w żadnym wypadku [...]Sp. z o. o. lecz funkcjonariusz Centralnego Departamentu Celnego w [...],
b) braku wyjaśnienia, na jakiej podstawie Organ uznał za udowodniony fakt, iż przedmiotowa dostawa papierosów nie opuściła obszaru celnego Wspólnoty; jeżeli bowiem nawet towar nie opuścił obszaru UE przez przejście graniczne [...], to nie oznacza to absolutnie, że towar ten nie opuścił obszaru Wspólnoty w żadnym innym miejscu,
c) braku wskazania podstawy prawnej wydanej decyzji w sytuacji gdy przywołane przez organ przepisy nie pozwalają na wydanie rozstrzygnięcia unieważniającego zgłoszenie wywozowe.
Pismem z [...]czerwca 2015 r., stanowiącym uzupełnienie odwołania pełnomocnik Strony podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko. Stwierdził, że w realiach niniejszej sprawy nie wystąpiły podstawy do unieważnienia spornego zgłoszenia celnego. Organ celny I instancji nie wykazał bowiem w sposób pewny i nie budzący wątpliwości, aby transport towarów akcyzowych nie opuścił terytorium Unii Europejskiej. Nie uczynił także w tym zakresie własnych ustaleń. Zdaniem pełnomocnika Strony, nie jest zasadnym w takiej sytuacji, aby negatywne konsekwencje unieważnienia zgłoszenia wywozowego przerzucać na odwołującego, który w tym zakresie dopełnił wszelkich niezbędnych formalności i który nie miał wpływu na to co działo się z towarem po opuszczeniu terenu firmy (transport papierosów odbywał się środkami transportowymi odbiorcy). Nie może też ponosić negatywnych konsekwencji działań osób trzecich wśród których byli urzędnicy służb celnych z innych państw.
3. Dyrektor IC, zaskarżoną decyzją z [...]czerwca 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał przy tym, że kwestia dokonywania zgłoszeń celnych wywozowych została uregulowana w art. 161-162 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 ze zm., dalej: WKC) oraz w art. 592-789 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993 r. ze zm., dalej: RWKC). Procedura wywozu pozwala na wyprowadzenie towaru wspólnotowego poza obszar celny Unii Europejskiej (vide art. 161 WKC). Zgodnie natomiast z rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1875/2006 z dnia 18.12.2006 r. zmieniającym RWKC (Dz. Urz. UE L 360/64 z dnia 19.12.2006 r.) od dnia 1.07.2009 r. zgłoszenia celne do procedury wywozu, z wyjątkiem zgłoszeń uproszczonych i niekompletnych, są obligatoryjnie dokonywane w formie elektronicznego komunikatu przesyłanego do Systemu Kontroli Eksportu (ECS). Wyjątkiem od tej zasady są przypadki określone w art. 787 ust. 2
oraz ust. 5 RWKC, tj. w przypadku awarii systemu teleinformatycznego oraz w przypadku towarów wywożonych przez podróżnych, którzy nie posiadają bezpośredniego dostępu do systemu teleinformatycznego. Jak z powyższego wynika, generalną zasadą jest dokonywanie zgłoszenia wywozowego w formie elektronicznej.
Zgłoszenie wywozowe, zgłaszający jest zobowiązany złożyć w formie elektronicznej do systemu ECS w postaci podpisanego kluczem komunikatu IE 515 przesłanego za pomocą strony poczty elektronicznej, z wykorzystaniem interfejsu niewizualnego lub na nośniku zewnętrznym, podpisane kluczem do bezpiecznej transmisji danych. Jeżeli zgłoszenie wywozowe w formie komunikatu IE 515, podpisane kluczem do bezpiecznej transmisji danych jest składane w urzędzie celnym wywozu (UWU - urząd objęcia procedurą wywozu) cała operacja wywozowa jest obsługiwana przez system ECS na dokumencie ZWU (zgłoszenie wywozowe obsługiwane w UWU).
Zgłoszenie, które przeszło przez walidację systemową oraz walidację formalną powinno być niezwłocznie przyjęte przez organ celny po przedstawieniu towaru. System nadaje mu numer ewidencyjny MRN. O przyjęciu zgłoszenia celnego i numerze MRN zgłaszający jest informowany zwrotnie za pomocą komunikatu IE 528.
Zgłoszenie celne może zostać poddane weryfikacji (kontroli) merytorycznej. Jeżeli w wyniku weryfikacji z uwzględnieniem wskazań i dyrektyw wynikających
z systemowej analizy ryzyka funkcjonariusz celny stwierdzi, że zgłoszenie jest prawidłowe, to niezwłocznie podejmuje czynności związane ze zwolnieniem towaru
do procedury wywozu. Towar może zostać także zwolniony do wywozu bez przeprowadzania weryfikacji, jeżeli zgłoszenie zostanie uznane przez organ celny
za prawidłowe bez konieczności jego kontroli merytorycznej (np. z uwagi na rodzaj
i ilość towaru niepodlegającego analizie ryzyka oraz brak rozbieżności pomiędzy danymi zgłoszenia i stanem faktycznym).
Podpisany przez system ECS przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych komunikat IE 599 jest dokumentem celnym potwierdzającym, także dla celów podatkowych, wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty przez wskazanego
w zgłoszeniu celnym eksportera.
Dyrektor IC stwierdził, że w niniejszej sprawie obsługa elektronicznego zgłoszenia celnego MRN [...] w procedurze wywozu do [...]zgłoszonego towaru w postaci papierosów z tytoniu [...]w ilości [...]szt., [...]opakowań przebiegała zgodnie z przedstawionym powyżej trybem postępowania i po otrzymaniu komunikatu IE [...]z UWA wraz z wynikiem kontroli A1 system ECS/ICS automatycznie wygenerował komunikat IE 599 potwierdzający wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty. Dlatego zarzut pełnomocnika skarżącej o wygenerowaniu komunikatu IE [...]bez wcześniejszego otrzymania komunikatu IE [...]organ odwoławczy uznał za bezpodstawny. Zauważył przy tym, że dla prawidłowego zakończenia niniejszej procedury wywozu niezbędne jest faktyczne wyprowadzenie towaru poza obszar celny Wspólnoty.
Odnosząc się do zarzutu, że organ celny I instancji nie zastosował w niniejszej sprawie procedury poszukiwawczej, o której mowa w art. 796 do 796 e RWKC Dyrektor IC stwierdził, że powyższe przepisy regulują sytuację braku zamknięcia procedury
w systemie ECS, na skutek nie otrzymania w terminie 90 dni od zwolnienia towaru
do wywozu wyników kontroli z UWA - IE 518. Wówczas wdrażana jest stosowna procedura poszukiwawcza. Ww. procedura nie ma zatem zastosowania w niniejszej sprawie. Zdaniem Dyrektora IC, faktem bezspornym jest, że w urzędzie celnym wyprowadzenia, tj. w bułgarskim urzędzie celnym dokonano fałszywego potwierdzenia wyprowadzenia towaru poza obszar celny Wspólnoty i wygenerowania z systemu komunikatu IE 518, co doprowadziło do potwierdzenia przez system ECS komunikatem IE 599 zakończenia procedury wywozu. W konsekwencji zatem, jak wykazały ustalenia dokonane w toku przeprowadzonego postępowania potwierdzono nieprawdę.
O powyższym fakcie, [...]Sp. z o. o. została powiadomiona [...]listopada 2014 r. postanowieniem wszczynającym postępowanie w sprawie unieważnienia zgłoszenia celnego, zaś decyzja w sprawie unieważnienia zgłoszenia celnego została wydana [...]marca 2015 r. Niezależnie więc od faktu, że procedura poszukiwawcza nie miała zastosowania w niniejszej sprawie, skarżąca dysponowała odpowiednim długim okresem czasu na przedstawienie ewentualnych dowodów potwierdzających wyprowadzenie towaru (120 dni). Organ odwoławczy podkreślił, że rzeczą Strony było wykazanie, że towar, który został objęty zgłoszeniem celnym wywozowym został wyprowadzony poza obszar celny Wspólnoty. Wskazał na treść art. 796 da ust. 4 RWKC. W niniejszej sprawie skarżąca nie przedłożyła jednak żadnego z dowodów alternatywnych dla potwierdzenia wyprowadzenia towaru z obszaru celnego Wspólnoty, które mogłyby być poddane weryfikacji przez organy celne.
Odpowiadając zaś na zarzut, że w systemie ECS w dalszym ciągu znajduje się komunikat IE 599 i nie został on skorygowany, organ odwoławczy podniósł,
że w przypadku zgłoszeń wywozowych, gdy urząd celny wywozu nie jest jednocześnie urzędem celnym wyprowadzenia, unieważnienie zgłoszenia celnego może nastąpić tylko na etapie "do przedstawienia towaru w UWA" (tylko w statusie "awizacja w UWA"). Po przedstawieniu towaru, w tym po potwierdzeniu wywozu (również potwierdzeniu, które okazało się nieprawdziwe) unieważnienia można dokonać wyłącznie
poza systemem, w formie pisemnej lub w drodze decyzji administracyjnej. Taki tryb postępowania w sposób prawidłowy zastosował organ I instancji wydając stosowną decyzję unieważniającą zgłoszenie celne wywozowe.
Dyrektor IC wskazał na Wspólnotowe przepisy celne przewidujące możliwość unieważnienia zgłoszenia celnego, w szczególności art. 66 ust. 2 WKC, art. 792 a ust. 1, art. 796 e ust. 2 RWKC. Zauważył, że w niniejszej sprawie towar został zgłoszony
do procedury wywozu. Zgodnie z przedmiotowym zgłoszeniem organ celny wywozu został poinformowany, stosownym komunikatem w systemie elektronicznym ECS przed upływem terminu wynikającego z art. 796 e ust. 2 RWKC o jego wyprowadzeniu
z obszaru celnego Wspólnoty. Jednakże po tym fakcie, polskie organy celne uzyskały informację, że potwierdzenie wywozu zostało sfałszowane przez funkcjonariusza celnego w urzędzie celnym wyprowadzenia, tj. bułgarskim urzędzie celnym. Wystąpiły zatem podstawy do unieważnienia Spółce przedmiotowego zgłoszenia celnego, gdyż procedura wywozu nie została w sposób prawidłowy zakończona.
Organ odwoławczy zauważył przy tym, że wprawdzie stan faktyczny nie odpowiada dyspozycji przepisu art. 796 e ust. 2 RWKC, gdyż UC w Radomiu uzyskał w terminie komunikat o wynikach kontroli w bułgarskim urzędzie celnym wyprowadzenia (kod urzędu: BG003103), jednakże późniejsze postępowanie w ramach Rozporządzenia Rady (WE) Nr 515/97 z dnia 13.03.1997 r. w sprawie wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi Państw Członkowskich i współpracy między Państwami Członkowskimi a Komisją w celu zapewnienia prawidłowego stosowania przepisów prawa celnego i rolnego wykazało, że wygenerowany komunikat w systemie kontroli eksportu potwierdza nieprawdę. Papierosy faktycznie nie opuściły bowiem obszaru celnego Wspólnoty.
Skoro zatem towar nie opuścił obszaru celnego UE, to wystąpiła konieczność unieważnienia spornego zgłoszenia celnego o objęcie towaru procedurą wywozu. Dyrektor IC nie za chybione uznał wszystkie zarzuty Spółki stawiane w toku postępowania odwoławczego.
4. Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na omówioną decyzję Dyrektora IC. Występując o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, względnie uchylenie decyzji organów celnych obydwu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia pełnomocnik skarżącej postawił zarzuty naruszenia przepisów:
1) prawa materialnego:
- art. 21a ust. 2 ustawy z dnia 17 marca 2004 r. Prawo celne, art. 66 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz art. 251 pkt 2 lit. b) Rozporządzenia Komisji (EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny w zw. z art. 792a ust. 1, art. 796d ust. 3, art. 796da, art. 796e ust. 1 i 2 RWKC poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tzn. zastosowanie w stanie faktycznym, w którym urząd celny wywozu otrzymał od urzędu celnego wyprowadzenia komunikat "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia". Przepisy te pozwalają unieważnić zgłoszenie celne tylko w sytuacji, w której urząd celny wywozu nie otrzymał komunikatu IE 518, a sama procedura wywozu nie została zamknięta. Tym samym nie zostały spełnione przesłanki do unieważnienia zgłoszenia eksportu na ich podstawie;
- art. 3 ust. 1 lit. a) i art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
oraz stanowiącej część porządku prawnego Unii Europejskiej zasady skutku bezpośredniego w zw. z art. 66 ust. 2 WKC, art. 251 pkt 2 lit. b) RWKC poprzez rozszerzającą interpretację art. 66 ust. 2 WKC oraz art. 251 pkt 2 lit. b) RWKC, prowadzącą do bezprawnej zmiany ich znaczenia i w efekcie zastosowania ich w stanie faktycznym, który nie został nimi uregulowany. Działaniami tymi organy celne samodzielnie stworzyły sobie prawo do orzekania w niniejszej sprawie, czym dokonały naruszenia kompetencji UE w zakresie tworzenia unijnego prawa celnego
oraz naruszyły zasady jego stosowania;
- naruszenie stanowiących część porządku prawnego Unii Europejskiej zasad wykładni prawa unijnego: zasady uzasadnionych oczekiwań oraz zasady pewności prawa w zw. z art. 66 ust. 2 WKC, art. 251 pkt 2 lit. b) RWKC poprzez obciążenia Strony konsekwencjami, które nie zostały wprost przewidziane w przepisach prawa, a które zostały wyciągnięte wobec Strony z tytułu domniemanej nieprawidłowości, za którą wyłączną winę ponoszą organy celne;
2) przepisów postępowania:
- art. 210 § 4 w zw. z art. 124 O.p. poprzez niewłaściwe sporządzenie uzasadnienia decyzji organu II instancji; uzasadnienie to zawiera bowiem wiele braków, do których należy zaliczyć:
a) brak wyjaśnienia, na jakiej podstawie prawnej Organ I i II instancji zastosował do stanu faktycznego niniejszej sprawy art. 796e ust. 2 RWKC; przepis ten może być bowiem zastosowany jedynie wówczas, gdy organ w ciągu 150 dni nie otrzyma komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia", podczas gdy w przypadku zgłoszenia wywozowego, którego dotyczy niniejsze postępowanie, organ w ciągu 150 dni taki komunikat otrzymał;
b) brak wyjaśnienia, w oparciu o jakie dokładnie przepisy prawa Organ I i II instancji uznał, że wyłączną przesłanką do wydania decyzji o unieważnieniu zgłoszenia celnego jest ustalenie, że dany towar nie opuścił obszaru celnego Wspólnoty, zwłaszcza w sytuacji gdy cała procedura wywozu została wcześniej zamknięta zgodnie z przepisami prawa, a odpowiedzialność za ewentualną niezgodność zgłoszenia celnego ze stanem faktycznym nie ponosi w żadnym wypadku skarżąca, lecz funkcjonariusz bułgarskiej służby celnej;
c) brak wyjaśnienia, na jakiej podstawie Organ I i II instancji uznał
za udowodniony fakt, że przedmiotowa dostawa papierosów nie opuściła obszaru celnego Wspólnoty; jeśli bowiem nawet towar nie opuścił obszaru celnego UE przez bułgarski punkt graniczny, jak zadeklarował w systemie funkcjonariusz bułgarskiej służby celnej, to nie oznacza to absolutnie, że towar ten nie opuścił obszaru Wspólnoty w żadnym innym miejscu;
- art. 2 i art. 7 Konstytucji RP poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji mimo braku podstaw prawnych do takiego działania oraz w sytuacji gdy Strona nie ponosi winy za zaistniałe nieprawidłowości istniejącej wyłącznie po stronie organów celnych a nie skarżącej.
Uzasadniając skargę, jej autor podniósł w szczególności, że przepisy będące podstawą do wydania zaskarżonej decyzji zawężają możliwość unieważnienia zgłoszenia wywozowego tylko do dwóch wymienionych w art. 251 pkt 2 lit b) RWKC przypadków, określonych w art. 792 a ust 1 i art. 796e ust. 2 RWKC. W sprawie niniejszej żaden z tych przypadków nie zachodzi, a błędna wykładnia art. 796e ust. 2 RWKC wynika z przepisów art. 796d, art. 796da oraz 796e RWKC, która doprowadziła
do niewłaściwego zastosowania w sprawie art. 21a ust. 2 Prawa celnego, art. 66 ust. 2 WKC oraz art. 251 pkt 2 lit. b) RWKC.
Zdaniem pełnomocnika skarżącej, brak jest przepisów zawierających regulację sposobu postępowania w sytuacji, w której w zgłoszeniu IE 599 została poświadczona nieprawda. Przepisy art. 21a ust. 2 Prawa celnego, art. 66 ust. 2 WKC oraz art. 251 pkt 2 lit. b) RWKC regulują i pozwalają na unieważnienie zgłoszenia wywozu (IE 515), jednakże wyłącznie do czasu otrzymania komunikatu IE 599. Po otrzymaniu tego komunikatu o zamknięciu nim procedury wywozu, wzruszenie zgłoszenia wywozu jest prawnie niemożliwe. Działanie organów było zatem sprzeczne z zasadami wykładni prawa unijnego, w szczególności z zasadą uzasadnionych oczekiwań i zasadą pewności prawa. Podatnik ma prawo do ochrony na mocy zasady uzasadnionych oczekiwań, jeżeli spełnione zostały dwie przesłanki: działania podatnika były zgodnymi z prawem działaniami, które u ostrożnego i rozważnego podmiotu gospodarczego mogły wywołać racjonalne oczekiwania, a także działania te były wykonane w dobrej wierze. Przesłanki te zostały spełnione, gdyż Spółka dopełniła wszelkich formalności
w celu dokonania procedury wywozu. Po otrzymaniu komunikatu IE 599 była przekonana, że procedura wywozu została zakończona poprawnie. Z informacji przekazanych przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Republiki [...]wynikało jedynie podejrzenie, że towary nie zostały wwiezione do [...]. Załadunek na ciężarówce opuścił bowiem UC w [...]. Nie można wykluczyć, że papierosy opuściły jednak teren UE.
Pełnomocnik Spółki rozwinął także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów Konstytucji RP.
5. Odpowiadając na skargę Dyrektor IC wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji z punktu widzenia kryteriów, o których mowa w ustawie z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), a przy tym niezależnie od zarzutów i wniosków skargi oraz powołanej w niej podstawy prawnej (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Sąd stwierdza, że nie narusza ona prawa w sposób skutkujący koniecznością jej uchylenia.
W przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia wymaga kwestia, czy organy celne
w świetle zebranego materiału dowodowego oraz przepisów prawa materialnego miały podstawę do stwierdzenia, że brak było dowodów jednoznacznie potwierdzających,
że towar objęty w urzędzie wyjścia (Urząd Celny w [...]) procedurą wywozu został faktycznie wyprowadzony poza obszar celny Unii, co w konsekwencji doprowadziło
do unieważnienia zgłoszenia celnego w procedurze wywozu, zarejestrowanego
w systemie ECS pod numerem MRN [...], w tym czy miały prawo unieważnić zgłoszenie celne mimo wygenerowania w [...]urzędzie celnym (urzędzie celnym wyprowadzenia) komunikatu IE 518 w elektronicznym Systemie Kontroli Eksportu (ECS) skutkującego wygenerowaniem w systemie ECS komunikatu IE 599 potwierdzającego wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty.
Zakres niezbędnych ustaleń w sprawie potwierdzenia wywozu towaru poza granice celne Wspólnoty wyznaczają przepisy Wspólnotowego Kodeksu Celnego,
w szczególności regulujące procedurę wywozu art. 161-162 WKC oraz art. 788-796e RWKC określające także zasady dokumentowania oraz potwierdzenia faktycznego wyprowadzenia towaru poza teren Unii. Stosownie do treści art. 161 ust. 1 WKC, procedura wywozu pozwala na wyprowadzenie towaru wspólnotowego poza obszar celny Unii. Dokonanie wywozu wymaga spełnienia przewidzianych dla niego formalności, z uwzględnieniem środków polityki handlowej oraz, jeśli znajdują zastosowanie, należności celnych wywozowych.
Z regulacji tych wynika, że dokonanie wywozu towaru winno być dokonane zgodnie z procedurą pozwalającą na wyprowadzenie poza obszar Unii towarów unijnych, która wymaga zastosowania wobec towarów nią objętych określonych środków polityki handlowej i spełnienia formalności wywozowych. Jednak samo wypełnienie procedur nie jest wystarczające dla zwolnienia towaru do wywozu. Zasadnicze znaczenie ma tu przepis art. 162 WKC, zgodnie z którym zwolnienie
do wywozu udzielane jest pod warunkiem, że towary opuszczą obszar celny Wspólnoty w tym samym stanie, w jakim znajdowały się w chwili przyjęcia zgłoszenia do wywozu. To właśnie materialne zdarzenie ma zasadnicze znaczenie dla dopełnienia warunków zwolnienia do wywozu.
Szczegółowy tryb wymiany informacji pomiędzy organami celnymi w wypadku objęcia towaru procedurą wywozu poza obszar celny Unii regulują przepisy art. 796a - 796e RWKC. Zgodnie z art. 796d ust. 2 RWKC urząd celny wyprowadzenia przesyła "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" do urzędu celnego wywozu, najpóźniej
w dniu roboczym następującym po dniu, w którym towary opuściły obszar celny Unii.
W przypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami urząd celny wyprowadzenia może przesłać komunikat w późniejszym terminie.
Nadmienić w tym miejscu należy, że ustawodawstwo unijne wprowadza pewne standardy natury organizacyjnej i technologicznej, służące uproszczaniu procedur celnych przez administracje poszczególnych państw członkowskich, w tym m. in. polegające na wykorzystaniu systemów informatycznych. Przepis art. 4d RWKC stanowi, że organy celne mogą stosować systemy teleinformatyczne do wymiany informacji między urzędami celnymi biorącymi udział w danej procedurze. Przepływ dokumentów związanych ze zgłoszeniami celnymi, informacje pomiędzy organami celnymi w obrębie jednego kraju, jak i między organami celnymi poszczególnych krajów odbywa się z wykorzystaniem technik informatycznego przetwarzania danych. W prawie krajowym zagadnienia dotyczące dokonywania elektronicznych zgłoszeń celnych zostały unormowane, jak słusznie wskazał Dyrektor IC, w wydanym na podstawie art. 19 ustawy Prawo celne rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r.
w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne (Dz. U.
nr 94, poz. 902).
W niniejszej sprawie zgłoszenie celne zostało dokonane z wykorzystaniem Systemu Kontroli Eksportu (ECS). System ten, jest systemem unijnym, umożliwiającym wymianę zgłoszenia wywozowego i wymianę informacji w formie elektronicznej między urzędami celnymi na terenie Unii Europejskiej. Umożliwia m.in. awizowanie wysyłki towarów do urzędu celnego granicznego i zwrotne informowanie urzędu celnego wywozu o wyprowadzeniu towarów z obszaru celnego Unii. W systemie tym, dokumentem potwierdzającym wywóz towarów poza terytorium Unii jest komunikat IE-599 podpisany przez system ECS przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych. Komunikat IE-599 zawiera dane zgłoszenia z momentu zwolnienia zgłoszenia
do procedury wywozu oraz informacje o potwierdzeniu wywozu lub zatrzymaniu towaru na granicy. Komunikat IE-599 jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu. W sytuacji braku zaś możliwości udokumentowania faktu wywozu towaru
poza obszar celny Unii, dopuszczalne jest przedstawienie dowodów alternatywnych, potwierdzających fakt wyprowadzenia danego towaru. Zgodnie z art. 796da ust. 4 RWKC taki dowód może stanowić w szczególności jeden z następujących dokumentów lub kilka z nich:
a) kopia potwierdzenia dostawy podpisana lub uwierzytelniona przez odbiorcę spoza obszaru celnego Unii;
b) dowód zapłaty, faktura lub potwierdzenie dostawy należycie podpisane
lub uwierzytelnione przez przedsiębiorcę, który wyprowadził towary poza obszar celny Unii;
c) oświadczenie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorstwo, które wyprowadziło towary poza obszar celny Unii;
d) dokument poświadczony przez organy celne państwa członkowskiego
lub kraju spoza obszaru celnego Unii;
e) prowadzony przez przedsiębiorców rejestr towarów dostarczonych
na platformy wiertnicze i produkcyjne ropy naftowej i gazu oraz turbiny wiatrowe.
Przepisy art. 796a – 796e RWKC określają system wymiany danych wywozowych między organami celnymi z wykorzystaniem technologii informatycznych
i sieci komputerowych i mają charakter proceduralny. Rozporządzenie Komisji (EWG) Nr 2454 (RWKC) ma charakter przepisów wykonawczych do Wspólnotowego Kodeksu Celnego. W pierwszej kolejności należy zatem mieć na uwadze, że zgodnie z art. 162 WKC warunkiem materialnym zwolnienia towaru do wywozu jest opuszczenie
przez towar obszaru celnego Wspólnoty (Unii Europejskiej) w tym samym stanie,
w jakim znajdował się w chwili przyjęcia do wywozu. Tym samym zgłoszenie wywozu, nawet potwierdzone w formie elektronicznej odpowiednimi elektronicznymi komunikatami wymaganymi w systemie ECS, nie stanowi o zwolnieniu towaru zgodnie z wymogami art. 162 WKC, jeśli nie został spełniony materialnie podstawowy wymóg zwolnienia, czyli wywóz tego towaru poza teren Unii Europejskiej.
Podstawę unieważnienia zgłoszenia celnego daje przepis prawa krajowego,
tj. art. 21a ust. 2 ustawy Prawo celne, zgodnie z którym w przypadkach unieważnienia zgłoszenia celnego innych niż unieważnienia na wniosek zgłaszającego, organ celny rozstrzyga w sprawie unieważnienia w drodze decyzji. Przepis art. 66 ust. 2 WKC stanowi, że z wyjątkiem przypadków określonych zgodnie z procedurą Komitetu, zgłoszenie po zwolnieniu towarów nie może zostać unieważnione. Kluczowe są
tu słowa: "po zwolnieniu towarów". W ocenie Sądu nie należy ich odnosić do istnienia formalnych dokumentów stanowiących dowód zwolnienia towarów wygenerowanych zgodnie z wymogami RWKC, lecz do zwolnienia towarów w rozumieniu art. 162 WKC. To znaczy, w żadnym stopniu nie ma przeszkód do unieważnienia zgłoszenia celnego, o ile nie doszło do wywozu towarów objętych zgłoszeniem poza teren Unii Europejskiej.
W przepisach RWKC można również znaleźć formalną podstawę
do unieważnienia celnego. Zgodnie z art. 251 ust. 2 lit b) RWKC w przypadku innych towarów (niż wymienione powyżej w tym przepisie) w drodze odstępstwa od zasady wyrażonej w art. 66 ust. 2 WKC, zgłoszenie celne może zostać unieważnione, jeżeli urząd celny wywozu uznaje zgodnie z art. 796e ust. 2 RWKC, że zgłoszone towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty. Z kolei art. 796e ust. 2 RWKC stanowi, że jeśli
w ciągu 150 dni od daty zwolnienia towarów do wywozu urząd celny wywozu nie otrzymał komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" z urzędu celnego wyprowadzenia ani dostatecznych dowodów zgodnie z art. 796da ust. 4, urząd celny wywozu może uznać to za informację, że towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę wiodącą rolę kwestii materialnego opuszczenia przez towar granicy Unii zgodnie z wymogami art. 162 WKC, gdzie dokumenty formalne określone przepisami RWKC mają służyć odzwierciedleniu rzeczywistych zdarzeń, za równoznaczną, w rozumieniu art. 796e ust. 2 RWKC
z nieotrzymaniem komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia", (a więc m.in. komunikatu IE 518) należy rozumieć taką sytuację, gdzie wprawdzie formalny dokument został wygenerowany, jednak nie odzwierciedla on rzeczywistości czy to
na skutek świadomego, przestępczego działania czy nawet na skutek błędu co do istotnych okoliczności faktycznych dotyczących materialnych przesłanek uznania skuteczności wywozu towaru poza obszar Unii.
Wobec powyższego, w ocenie Sądu podniesione w skardze zarzuty naruszenia
przepisów art. 21 a ust 2 ustawy Prawo celne, art. 66 ust. 2 WKC, art. 251 pkt 2 lit b) RWKC w związku z art., art. 796 d ust. 3, art. 796da, art. 796e ust. 1 i 2 RWKC są bezpodstawne.
Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 792a ust. 1 RWKC nakładający na eksportera obowiązek zgłoszenia faktu niewywiezienia towaru poza obszar Unii. To, że eksporter nie wywiązuje się z tak oczywistego obowiązku, nie ogranicza organów celnych w działaniach związanych ze stwierdzeniem takiego faktu wbrew treści formalnej dokumentów. Bezpodstawny jest także zarzut naruszenia art. 796d ust. 3 RWKC dotyczący wywozu towaru partiami, który to przepis w sprawie nie miał zastosowania.
Jak wynika z wyżej przedstawionej wykładni art. 66 ust 2 WKC i art. 251 pkt 2 lit. b) RWKC nie zasługuje także na uwzględnienie zarzuty naruszania art. 3 ust. 1 lit. a
i art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, gdyż wykładnia tych przepisów dokonana przez organ nie była wykładnią rozszerzającą, a zbieżną z wykładnią tych przepisów dokonaną przez Sąd. Nie zostały też naruszone zasady wykładni prawa unijnego przez "obciążenie skarżącej konsekwencjami, które nie zostały wprost przewidziane w przepisach prawa, a które zostały wyciągnięte wobec strony z tytułu domniemanej nieprawidłowości, za którą wyłączną winę ponoszą organy celne.
W sprawie przedmiotowej nie chodzi o wyciągniecie konsekwencji wobec eksportera, ustalenia winy czy jej braku, co do zdarzeń składających się na istotę stanu faktycznego, a tylko o doprowadzenie do zgodności dokumentów formalnych
z rzeczywistymi zdarzeniami, których materialną treść mają te dokumenty odzwierciedlać.
Reasumując powyższe uwagi Sąd uznał, wbrew zarzutom skargi, że komunikat IE 599, wskazujący, że towar objęty zgłoszeniem celnym opuścił obszar celny Wspólnoty, nie może mieć przesądzającego znaczenia dla stwierdzenia wywozu towaru, w sytuacji gdy istnieją wiarygodne dowody potwierdzające, że do takiego wywozu towaru poza obszar celny Wspólnoty nie doszło. Organy celne mają prawo ocenić, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 191 O.p., czy wygenerowany komunikat IE 599, w konfrontacji z innymi dowodowymi zebranymi
w sprawie jest dowodem wiarygodnym, czy też należy mu odmówić mocy dowodowej
i oczekiwać od zgłaszającego przedstawienia alternatywnych dowodów potwierdzających fakt wyprowadzenia danego towaru, o których mowa w art. 796 da ust. 4 RWKC.
Odnosząc się natomiast do kwestii naruszenia przepisów postępowania (art. 210 § 4 w zw. z art. 124 O.p.) będących zdaniem pełnomocnika skarżącej konsekwencją naruszeń prawa materialnego Sąd stwierdził, że nie zasługują one na uwzględnienie. Sąd nie dopatrzył się nadto innych, wymienionych w ustawie Ordynacja podatkowa naruszeń przepisów postępowania. Organy celne dokonały bowiem ustaleń faktycznych w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, zgodnie z treścią art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej. Podstawą tych ustaleń były zaś informacje przekazane przez [...]organy celne oraz MSWiA Republiki [...]. Informacje takie mogą zaś stanowić w postępowaniu celnym dowód
w sprawie, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy Prawo celne. Dodowy te jednoznacznie wskazywały, że komunikat IE 518 został wygenerowany przez celnika bułgarskiego bez materialnych ku temu podstaw. Brak było przy tym innych dokumentów świadczących
o faktycznym wywozie przedmiotowych towarów. Faktu wwiezienia papierosów na teren Turcji nie potwierdziły także władze tego kraju. Skarżąca, informowana przez organ celny o wszczęciu postępowania i zakwestionowaniu faktu wywozu już w postanowieniu z 12 listopada 2014 r. o wszczęciu postępowania, reprezentowana od początku postępowania przez fachowych pełnomocników, nie wykazała żadnej inicjatywy dowodowej w celu wykazania wywiezienia towaru poza obszar Unii Europejskiej. Przecież przepisy RWKC, w szczególności art. 796 da ust. 4 RWKC przedstawiają przykładowy wykaz dokumentów, jakie mogą być przedstawione dla wykazania wyprowadzenia towaru poza obszar celny Unii. Fakt, że główny ciężar dowodzenia spoczywa na organach nie zwalniał przecież skarżącej z inicjatywy dowodowej w zakresie wykazania okoliczności dla niej korzystnych zwłaszcza, że to jej jako eksporterowi dostępne były takie dowody, w szczególności wymienione w art. 796 da ust. 4 RWKC. Skarżąca konsekwentnie stała ma stanowisku, że nie może ponosić negatywnych konsekwencji zaniedbań bułgarskiego celnika. W jej ocenie sporna dostawa do Turcji miała miejsce w marcu 2013 r. i gdyby nie fakt złamania prawa przez ww. celnika Spółka miałaby teoretycznie szanse skontaktowania się z tureckim kontrahentem i ustalenia okoliczności tej dostawy. Zdaniem skarżącej, ustalenia te jednak stały się niemożliwe po upływie ponad roku od nadania transportu. Zdaniem Sądu skarżąca zatem do końca zajmowała bierne stanowisko prezentując, aż do etapu wniesienia skargi błędny pogląd, że skoro "dopełniła wszelkich formalności w celu dokonania procedury wywozu, w związku z otrzymaniem komunikatu IE 599, to miała uzasadnione i racjonalne przekonanie, że procedura wywozu została zakończona poprawnie oraz że działała w dobrej wierze. W ocenie Sądu, skarżąca mogła pozostawać w takim przekonaniu dokąd nie została poinformowana, postanowieniem
z 3 listopada 2014 r. o wszczęciu postępowania, o fakcie, że towar nie został wyprowadzony z obszaru celnego Unii Europejskiej.
Bezpodstawny jest też zarzut naruszenia art. 210 § 4 w zw. z art. 124 Ordynacji podatkowej. Organy celne obu instancji wyjaśniły bowiem podstawy prawne swego działania, zarówno te proceduralne, jak i materialnoprawne, a które pozwalały
na unieważnienie zgłoszenia celnego. Jak wyżej Sąd wskazał, wykładnia przepisów prawa i ich zastosowanie były prawidłowe. Nie było przy tym podstaw, jak oczekuje skarżąca, by organ celny bez właściwej inicjatywy z jej strony prowadził działania zmierzające do wykazania, że towar opuścił obszar Unii, zwłaszcza w sytuacji, gdy istnieje prawdopodobieństwo, że taki fakt nie miał miejsca.
Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się też innych naruszeń prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy, ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie stwierdził również naruszeń prawa dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ani też okoliczności powodujących stwierdzenie nieważności objętych kontrolą Sądu decyzji.
Biorąc to wszystko pod uwagę, na podstawie art. 151 p.p.s.a. był zobowiązany orzec, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło