VIII SA/Wa 837/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-01-14
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony w całości, czy tylko częściowo, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawcy?Ratio decidendi
Prawo pomocy przysługuje w zakresie całkowitym, gdy osoba nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, lub w zakresie częściowym, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku, gdy wpis od skargi jest wysoki, a dochód rodziny niski, zwolnienie od wpisu może być uzasadnione, jednak odmowa przyznania pomocy w pozostałym zakresie jest dopuszczalna, jeśli istnieje możliwość partycypacji w przyszłych kosztach.Stan faktyczny
D. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy dotyczącą zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wnioskodawczyni podała, że nie pracuje, zajmuje się dziećmi, a jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie męża. Przedstawiła swoje wydatki i posiadany majątek. Po uzupełnieniu wniosku, sąd rozpatrzył jej sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono od wpisu od skargi. 2. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. M. na uchwałę Rady Gminy [...] reprezentowanej przez Wójta Gminy z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia 1. zwolnić od wpisu od skargi 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi D. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podała, ze aktualnie nie pracuje, zajmuje się wychowaniem dwójki małoletnich dzieci ([...] i [...] lata), a jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie jej męża – [...] brutto. Wyjaśniła, że opłaty za użytkowanie lokalu mieszkalnego wynoszą ok. [...] zł, rata kredytu hipotecznego wynosi ok.[...] zł, pozostałe opłaty stanowią ok. [...] zł. Jako posiadany majątek wymieniła mieszkanie – [...] m² i nieruchomość rolną [...] ha.
W wyniku uzupełnienia wniosku nadesłała wyciągi z rachunku bankowego męża, kserokopie faktur, zeznanie podatkowe za 2012 r. oraz zaświadczenie o zarobkach męża.
Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Z wyjaśnień skarżącej wynika, że jedynym źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny jest wynagrodzenie jej męża (ok.[....] zł netto). Dochód ten jest wprawdzie stały jednak w przeliczeniu na członka rodziny wynosi [...] zł. Biorąc pod uwagę wysokość ustalonego wpisu od skargi ([...] zł) oraz konieczność ponoszenia niezbędnych wydatków na utrzymanie uznano, że w aktualnej sytuacji finansowej wydatek ten mógłby spowodować powstanie uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącej i jej rodziny.
W pozostałym natomiast zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy, bowiem trudno przesądzać, że w sytuacja finansowa skarżącej nie ulegnie poprawie i że nie będzie ona w stanie partycypować w ewentualnych przyszłych kosztach sądowych np. opłatach kancelaryjnych za podejmowane przez Sąd czynności.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło