VIII SA/Wa 840/12

PostanowienieWSA w Warszawie2013-02-11

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest zwolniona z mocy prawa z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczeń z pomocy społecznej, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli jej sytuacja majątkowa uzasadnia takie przyznanie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skoro strona skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczenia rodzinnego, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów nie podlega rozpoznaniu. Jednocześnie, oceniając sytuację majątkową strony, sąd stwierdził, że trudna sytuacja materialna, w tym bezrobocie, korzystanie ze świadczeń pomocy społecznej i niepełnosprawność dzieci, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.
Stan faktyczny
D. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą umorzenia nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego. Skarżąca wskazała, że utrzymuje się z łącznego dochodu w wysokości [...] zł, na który składają się świadczenia rodzinne i dodatki. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku D. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi D. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego We wniosku o przyznanie prawa pomocy D. B. wyjaśniła, że wraz z [...] uczących się dzieci utrzymuje się z łącznego dochodu w wysokości [...] zł, na który składają się "świadczenia rodzinne i dodatki". Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wtedy obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 p.p.s.a.). Nadmienić również należy, że stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie organu w sprawie z zakresu pomocy i opieki społecznej. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem skarga dotyczy decyzji wydanej w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego. Skoro więc skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, nie rozpoznawano w tej części wniosku o przyznanie prawa pomocy. Dokonując natomiast oceny sytuacji majątkowej pod kątem spełnienia przesłanek w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika uznano, że uzasadnia ona uwzględnienie wniosku. Z akt sprawy wynika, że skarżąca jest osobą bezrobotną, korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej, jej dzieci posiadają orzeczony stopień niepełnosprawności. Nie ulega zatem wątpliwości, że sytuacja rodziny jest trudna i skarżąca nie jest w stanie samodzielnie opłacić kosztów ustanowienia radcy prawnego. Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło