VIII SA/Wa 860/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-11-05

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. W sytuacji, gdy skarżąca wykazała, że jej niewielki dochód pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, a wszelkie koszty utrzymania ponosi samodzielnie, zasadne jest przyznanie jej częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, przy jednoczesnym zobowiązaniu do uiszczenia kwoty mieszczącej się w jej możliwościach finansowych.
Stan faktyczny
M. N. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącą doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego. Skarżąca podała, że jest osobą w podeszłym wieku, samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, a jej jedynym dochodem jest niska emerytura, która ledwo pokrywa podstawowe koszty utrzymania. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić M. N. od kosztów sądowych ponad kwotę [...] zł.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego postanawia zwolnić M. N. od kosztów sądowych ponad kwotę [...] ([...]) zł. Wnioskiem załączonym do skargi M. N. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest osobą w podeszłym wieku, samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a jedynym źródłem utrzymania jest emerytura z dodatkiem pielęgnacyjnym w wysokości [...]zł. Jako miesięczne koszty stałe wymieniła: czynsz za mieszkanie - [...] zł, energia elektryczna – [...] zł, gaz – [...] zł, TV i telefon – [...] zł, leki – [...] zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przystępując do rozpoznania wniosku w tak określonym zakresie, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W niniejszej sprawie taka właśnie sytuacja zachodzi. Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. Uzyskiwany przez nią dochód, jakkolwiek stały jest jednak niewielki i pozwala na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Skarżąca jest osobą samotną więc wszelkie koszty utrzymania ponosi samodzielnie. W związku z tym, że wniosek dotyczy częściowego zwolnienia od kosztów sądowych uznano, że skarżąca deklaruje możliwość częściowego poniesienia tychże kosztów. Wobec tak sformułowanego i uzasadnionego wniosku uznano, że kwota [...] zł, do uiszczenia której skarżąca będzie zobowiązana znajdzie się zgodnie z wnioskiem w zasięgu jej możliwości finansowych. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło