VIII SA/Wa 867/16

WyrokWSA w Warszawie2017-06-09

Skład orzekający: Marek Wroczyński, Sławomir Fularski, Artur Kot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wymiana samego przyrządu rejestrującego w tachografie cyfrowym, który został zainstalowany w pojeździe przed datą wejścia w życie wymogu posiadania drugiego, niezależnego sygnału prędkości, rodzi obowiązek zainstalowania tego dodatkowego sygnału i może stanowić podstawę do nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wymiana samego przyrządu rejestrującego w tachografie cyfrowym, przy założeniu, że pozostałe elementy urządzenia rejestrującego były już zainstalowane w pojeździe przed datą wejścia w życie wymogu posiadania drugiego, niezależnego sygnału prędkości, nie stanowi "instalacji tachografu" w rozumieniu przepisów unijnych, która wymagałaby dostosowania do nowych wymogów. W związku z tym nałożenie kary pieniężnej za brak tego dodatkowego sygnału było wadliwe.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na M. M. za wykonywanie krajowego transportu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf cyfrowy, który według organów inspekcji drogowej nie rejestrował wszystkich wymaganych elementów. Problem wynikał z wymiany przyrządu rejestrującego w tachografie w dniu 27 maja 2015 r., podczas gdy urządzenie zostało pierwotnie zainstalowane w pojeździe przed datą 1 października 2012 r., kiedy to weszły w życie przepisy wymagające posiadania drugiego, niezależnego sygnału prędkości. Skarżący kwestionował zasadność nałożenia kary, argumentując m.in. wadliwe zastosowanie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Sekretarz sądowy Dominika Jeromin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2017 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenie kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...]; 2) zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego M. M. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją znak: [...]z dnia [...]czerwca 2016 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej także jako: "GITD", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23; dalej "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. a, art. 92a, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.; dalej: "u.t.d."), lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d., art. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji", "WITD") z dnia [...]grudnia 2015 r. nr [...] nadkładającej na M.M.(dalej: "skarżący") karę pieniężną w wysokości 2.000 złotych. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu [...]listopada 2015 r. miała miejsce kontrola drogowa w miejscowości [...]pojazdu marki [...]o nr rej [...]oraz naczepy o nr rej. [...]. Pojazdem kierował G. M., który wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli nr [...]z dnia [...]listopada 2015 r. Decyzją z dnia [...]grudnia 2015 r. organ I instancji działając na podstawie art. 92a ust. 1, 6, 7 u.t.d. i załącznika nr 3 lp.6.1.2 nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 2.000 złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów. Pismem z dnia [...]stycznia 2015 r. skarżący odwołał się od wskazanego rozstrzygnięcia organu I instancji. Autor odwołania zarzucił naruszenie przepisów: 1) prawa procesowego, tj. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie i nieprzeprowadzenie w prowadzonym postępowaniu dowodu w postaci pisma Dyrekcji Generalnej ds. Mobilności i Transportu Komisji Europejskiej z dnia [...]września 2015 r., które przedłożył w piśmie z dnia [...].12.2015 r.; 2) prawa materialnego tj. art. 2 lit. b. rozporządzenia Rady (WE) NR 2135/98 z dnia 24 września 1998 r. zmieniającego rozporządzenie (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz dyrektywę 88/599/EWG dotyczącą stosowania rozporządzeń (EWG) nr 3820/85 i (EWG) nr 3821/85, (dalej zwane R2135/98), poprzez jego błędną wykładnię polegającą na stwierdzeniu przez organ I instancji, że po wymianie przyrządu rejestrującego w dniu [...].06.2015 r. całe urządzenie rejestrujące zamontowane w kontrolowanym pojeździe powinno spełniać wymaganie 019 określone w Rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1266/2009 z dnia 16 grudnia 2009 r.; 3) prawa materialnego tj. art. 92a ust. 1, 6, 7 u.t.d., zał. nr 3 lp..6.1.2. polegające na jego zastosowaniu I stwierdzeniu przez organ I instancji, że w dniu [...].11.2015 r. podczas kontroli drogowej stwierdzono, że skarżący wykonywał przewóz drogowy pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego aktu administracyjnego w całości i umorzenie postępowania. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...]czerwca 2016 r., wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie utrzymał w mocy kwestionowaną decyzję WITD. Uzasadniając GITD przytoczył brzmienie art. 92a ust. 1, 2, 6, art. 92c ust. 1 oraz art. 4 pkt 22 lit. a u.t.d. Wyjaśnił, że w chwili stwierdzenia naruszenia obowiązywało rozporządzenie EWG 3821/85, jednakże w dniu 2.03.2016r. zostało ono uchylone przez rozporządzenie Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r. (Dz. Urz. UE.L Nr 60, str. 1). Nadto zauważył, że po dniu 2.03.2016 r. stosownie do treści art. 47 rozporządzenia 165/2014, wszelkie odesłania do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 będzie uznawać się za odesłania do rozporządzenia 165/2014. Ponadto, w myśl art. 46 rozporządzenia 165/2014 w zakresie aktów wykonawczych wspomnianych w niniejszym rozporządzeniu, które nie zostały przyjęte i nie mogą być stosowane od daty rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia, nadal obowiązują przejściowo - od daty wejścia w życie aktów wykonawczych wspomnianych w niniejszym rozporządzeniu - przepisy rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, w tym przepisy załącznika IB do tego rozporządzenia. Następnie GITD przytoczył brzmienie art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. oraz pkt 005, 019a, 161a rozdziału II załącznika IB do rozporządzenia nr 3821/85. Wskazał, że konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d. Organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z materiałem dowodowym zebranym w sprawie tzn. wydruk "Raport danych tachografu" przyrząd rejestrujący zainstalowany jest w pojeździe od dnia [...].05.2012 r., natomiast czujnik ruchu został pierwszy raz ustawiony w dniu [...].10.2010 r. W dniu [...].05.2015 r. nastąpiła wymiana przyrządu rejestrującego, który pierwotnie zainstalowany był w pojeździe o nr rej. [...]nr [...]. GITD podzielił stanowisko Głównego Urzędu Miar Biuro Metrologii Prawnej z dnia [...].09.2015 r. wyrażone w piśmie nr [...], że jeżeli w pojeździe następuje naprawa tachografu cyfrowego polegająca na wymianie przyrządu rejestrującego, instalowany przyrząd rejestrujący powinien spełniać wymagania obowiązujące w dniu dokonania tej czynności. Oznacza to, że w przypadku wymiany przyrządu rejestrującego w dniu [...].05.2015 r. to wymagane było spełnianie wymogów 019 określone w rozporządzeniu komisji 1266/2009 z dnia 16.12.2009 r., ponieważ zgodnie art. 3.1 rozporządzenia 1226/2009 stosuje się je od dnia 1.10.2012 r. Wobec czego zasadne jest, w ocenie GITD, nałożenie na przedsiębiorcę kary za naruszenie lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d. Organ odwoławczy wskazał także, że brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. ze względu na fakt, iż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego z dnia [...]czerwca 2016 r. nie zgodził się skarżący. Pismem z dnia [...]lipca 2016 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie występując o uchylenie wydanej w sprawie decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1) rażące naruszenie art. 6 k.p.a. przez organ I instancji poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej, tj. wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej za brak umieszczenia w pojeździe źródła niezależnego od czujnika ruchu potwierdzającego dane dotyczące ruchu (o którym mowa w załączniku IB rozdział III 019a rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 Dz. U. UE. L. 2013.158.1 zwanego dalej rozporządzeniem nr 3821/85), kwalifikując tę sytuację jako wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym, w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów, określone jako naruszenie opisane w załączniku nr 3 Ip. 6.1.2 u.t.d., pomimo, że art. 92a pkt 1 i 6 w zw. załącznikiem nr 3 u.t.d., nie przewiduje kary za brak umieszczenia w pojeździe rzeczonego źródła mającego charakter kontrolujący pierwotnie zgromadzone elementy przez urządzenie rejestrujące, a naruszenie określone w załączniku nr 3 Ip. 6.1.2. u.t.d. przewiduje karę w sytuacji gdy urządzenie rejestrujące nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów wymienionych enumeratywnie w załączniku nr I pkt II rozporządzenia nr 165/2014, natomiast urządzenie rejestrujące umieszczone w kontrolowanym pojeździe skarżącego rejestrowało wszystkie wymagane elementy i żaden organ nie zarzucił braku rejestracji jakiegokolwiek konkretnego elementu określonego w zamkniętym katalogu wielkości, których rejestracja przez urządzenie rejestrujące jest wymagana (określonych w pkt II rozporządzenia nr 165/2014), co powoduje, że decyzja jest dotknięta wadą nieważności o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.; 2) rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez organ II instancji poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji dotkniętej ww. wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., t.j. wydanej bez podstawy prawnej; Na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości. Na wypadek nieuwzględnienia zarzutu nieważnościowego skarżący zarzucił: 1) rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 2 zd. drugie rozporządzenia Komisji (UE) nr 1266/2009 z dnia 16.12.2009 r. dostosowującego po raz dziesiąty do postępu technicznego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym zwanego dalej rozporządzeniem nr 1266/2009, poprzez błędne nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za brak umieszczenia drugiego niezależnego sygnału w pojeździe po wymianie przyrządu rejestrującego pomimo, że w kontrolowanym pojeździe instalacja urządzenia rejestrującego nastąpiła przed datą 1 października 2012 r., wymieniony tachograf (przyrząd rejestrujący) posiada homologację typu el - 84, a zatem nie obowiązywała procedura określona w załączniku IB rozdziale III 019a rozporządzenia nr 3821/85 (nie było wymagane umieszczenie w pojeździe drugiego sygnału); 2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia faktycznego, a w szczególności przez pominięcie w analizie i ocenie okoliczności, że urządzenie rejestrujące skarżącego posiada homologację typu e1 - 84 co oznacza, że spełnia wymogi określone w załączniku B1 rozporządzenia nr 3821/85, co skutkowało nieuzasadnionym stwierdzeniem, że skarżący wykonuje przewóz drogowy pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów i nieuzasadnionym ukaraniem skarżącego karą pieniężną; - art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w szczególności z załącznika do protokołu kontroli z dnia 24.11.2015 r. oraz nie wskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn dla których organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dowodowi z pisma Komisji Europejskiej Dyrekcji Generalnej ds. Mobilności i Transportu z dnia [...].09.2015 r., pomimo że rzeczone dowody wskazywały na konieczność umorzenia postępowania w sprawie, co skutkowało nieuzasadnionym ukaraniem skarżącego; - art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego w szczególności pisma skarżącego z dnia [...]12.2015 r. i przyjęcie w decyzji z dnia [...].12.2015 r., że elementy, które powinien rejestrować tachograf to są informacje z drugiego niezależnego sygnału, co skutkowało nieuzasadnionym ukaraniem skarżącego; - art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów przed wydaniem decyzji organu II instancji, co skutkowało brakiem możliwości uzasadnienia swojego stanowiska przez stronę, zatem miało wpływ na rozstrzygnięcie. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Rozpoznając sprawę w świetle powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]czerwca 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]grudnia 2015 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 2.000 złotych. Tą karę wymierzono ze względu na naruszenie przepisów regulujących transport drogowy, co polegało na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów (zob. lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d.). Na wstępie należy wskazać, że podstawową regulacją prawną ustanawiającą przepisy dotyczące użytkowania i kontroli urządzenia rejestrującego, jego konstrukcji oraz instalacji, w dniu wydania zaskarżonej decyzji, stanowiło rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.U. UE L.1985.370.8). Rozporządzenie to zostało z dniem 1 marca 2014 r. uchylone art. 47 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym (Dz. U. UE L 60/1 z 2014 r.). Jednakże na mocy art. 46 tego aktu prawnego, przepisy rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, w tym przepisy załącznika IB do tego rozporządzenia, nadal obowiązują do daty wejścia w życie aktów wykonawczych wspomnianych w rozporządzeniu (UE) nr 165/2014. Zgodnie z art. 47 rozporządzenia (UE) 165/2014 zdanie drugie, odesłanie do uchylonego rozporządzenia uznaje się za odesłanie do niniejszego rozporządzenia. Bezspornym w sprawie jest, że kontrolowany pojazd był w dacie kontroli wyposażony w cyfrowy tachograf marki [...]o numerze seryjnym [...]numer podzespołu [...]. Pierwsza aktywacja tego urządzenia wykonana została dnia [...].08.2012 r. w pojeździe o nr [...]. Ostatnią kalibrację tego tachografu przeprowadzono w dniu [...].05.2015 r. Podczas tej kalibracji w tachografie wprowadzony został numer rejestracyjny pojazdu [...]oraz nr VIN pojazdu [...]. Przed tą datą w tachografie wprowadzony był numer rejestracyjny pojazdu [...]oraz nr VIN pojazdu [...]. Na tej podstawie stwierdzono, że tachograf ten został przeniesiony do kontrolowanego pojazdu marki [...]o numerze rejestracyjnym [...]z innego pojazdu. Według organów inspekcji drogowej, w przypadku kontrolowanego pojazdu urządzenie rejestrujące składające się z przewodów do przyłączenia czujnika ruchu, czujnika ruchu oraz przyrządu rejestrującego pierwotnie zamontowanego w pojeździe o numerze [...] i numerze rej. [...], które w dniu [...].05.2015 r. zostało ponownie aktywowane w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] (nr VIN: [...]), nie rejestrowało wszystkich wymaganych elementów, tj. informacji dotyczących ruchu pojazdu pochodzących z co najmniej jednego źródła niezależnego od czujnika ruchu wymagane na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 1266/2009 z dnia 16 grudnia 2009 r. dostosowujące po raz dziesiąty do postępu technicznego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. U. UE. Nr L 339 z 22.12.2009 r.). Po wymianie przyrządu rejestrującego w dniu 27.05.2015 r. całe urządzenie rejestrujące zamontowane w kontrolowanym pojeździe powinno spełniać wymaganie 019 określone ww. rozporządzenia Komisji (UE) nr 1266/2009 z dnia 16 grudnia 2009 r. Na tej podstawie stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów (informacje z czujnika ruchu nie są potwierdzane przez informacje dotyczące ruchu pojazdu pochodzące z co najmniej jednego źródła niezależnego od czujnika ruchu). Zdaniem organów orzekających stanowiło to powód do nałożenia na stronę kary pieniężnej na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. Zauważyć należy, że zgodnie z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 1266/2009 z dnia 16 grudnia 2009 r. dostosowującym rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym wprowadzony został m.in. wymóg 019a w załączniku IB do rozporządzenia nr 3821/85 stanowiący, że w celu wykrycia manipulowania danymi dotyczącymi ruchu informacje z czujnika ruchu są potwierdzane przez informacje dotyczące ruchu pojazdu pochodzące co najmniej z jednego źródła niezależnego od czujnika ruchu. Na podstawie art. 2 ww. rozporządzenia, przepis ten obowiązuje od dnia 1 października 2012 r. Pojazdy dopuszczane do ruchu po raz pierwszy po tej dacie muszą być obowiązkowo wyposażane we wskazany wyżej drugi, niezależny sygnał prędkości. Zgodnie jednak z pkt 7 preambuły do rozporządzenia Komisji (UE) nr 1266/2009, niniejsze rozporządzenie nie wymaga zastąpienia funkcjonujących tachografów cyfrowych zainstalowanych przed datą rozpoczęcia jego stosowania. Ani rozporządzenia unijne, ani przepisy krajowe nie zawierają natomiast normy stanowiącej o obowiązkach przedsiębiorcy w razie naprawy bądź wymiany części urządzenia rejestrującego (tachografu), np. przyrządu rejestrującego lub czujnika ruchu, zamontowanych przed datą wejścia w życie ww. obowiązku. W konsekwencji o ile oczywistym jest, że wymiana całego urządzenia rodzi obowiązek dostosowania go do wymogów prawnych obecnie obowiązujących (a więc zadbania o zainstalowanie drugiego, niezależnego sygnału), o tyle niejasnym jest skutek wymiany, jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie, jedynie jednej z części urządzenia, tj. przyrządu rejestrującego. Należy zauważyć, że zaprezentowana w zaskarżonej decyzji wykładnia przywołanych przepisów podzielała stanowisko wyrażone w tym zakresie przez Główny Urząd Miar Biuro Metrologii Prawnej z dnia [...]09.2015 r. wyrażone w piśmie nr [...], że jeżeli w pojeździe następuje naprawa tachografu cyfrowego polegająca na wymianie przyrządu rejestrującego, instalowany przyrząd rejestrujący powinien spełniać wymagania obowiązujące w dniu dokonania tej czynności. Sąd zauważa, że ww. stanowisko jednak nie jest jedynym wyrażanym w podniesionej kwestii. Jak wynika z uzasadnień wyroków WSA w Gliwicach z 18 stycznia 2017 r., II SA/Gl 1013/16, wyroku WSA w Opolu z dnia 1 grudnia 2016 r., II SA/Op 472/16 i wyroku WSA w Kielcach z 29 marca 2017 r., II SA-Ke 1036/16, sądy te wyraziły odmienny pogląd oparty na stanowisku Dyrektora Generalnego Komisji Europejskiej do spraw Transportu i Mobilności Eddy Liegeois. Zgodnie z tą wykładnią, co do zasady instalacji drugiego, niezależnego czujnika wymaga jedynie sytuacja, w której oba elementy urządzenia podlegać będą wymianie. Odnosząc się do tych poglądów należy zauważyć, że zgodnie z załącznikiem IB do rozporządzenia nr 3821/85, zawierającym definicje, "instalacja" (pkt x) oznacza montaż urządzenia rejestrującego w pojeździe. Z kolei "urządzenie rejestrujące" (pkt ee) oznacza całość urządzeń zamierzonych do zainstalowania w pojazdach drogowych w celu automatycznego lub półautomatycznego pokazywania, rejestrowania i zapamiętywania szczegółowych danych o ruchu takich pojazdów i o pewnych okresach pracy osób kierujących tymi pojazdami. "Przyrząd rejestrujący" (pkt oo) oznacza urządzenie rejestrujące bez czujnika ruchu i przewodów do przyłączenia czujnika ruchu. Przyrząd rejestrujący może być zarówno pojedynczą jednostką, jak i kilkoma jednostkami rozmieszczonymi w pojeździe, o ile tylko spełnia wymagania zabezpieczenia określone w niniejszym rozporządzeniu. Natomiast "naprawa" (pkt gg) oznacza wszelką naprawę czujnika ruchu lub przyrządu rejestrującego wymagającą odłączenia ich zasilania lub odłączenia od innych elementów urządzenia rejestrującego lub otwarcia go. Według Uniwersalnego Słownika Języka Polskiego pod redakcją prof. Stanisława Dubisza Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2003, słowo: "naprawa" należy rozumieć jako "doprowadzenie czegoś do stanu używalności, do porządku, usunięcie, usuwanie w czymś usterek, uszkodzeń, naprawienie, reperacja, remont (...), zaś "wymiana" to "zastąpienie jakiejś rzeczy, zwłaszcza zużytej lub zepsutej, inną" (tom 2 str. 827 oraz tom 4 str. 629). W rezultacie naprawić, czyli doprowadzić do stanu używalności, można rzecz (urządzenie) lub jej część składową w różny sposób, np. wykonując reperację zepsutej części lub też dokonując wymiany tej części na sprawną. W związku z powyższym, zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, tylko w sytuacji wymiany obu elementów tachografu (przyrządu rejestrującego i czujnika ruchu) można mówić o instalacji tachografu (urządzenia rejestrującego) w rozumieniu obowiązującego w dacie kontroli pkt. 7 preambuły do rozporządzenia nr 1266/2009. Skoro w pojeździe jest zainstalowane urządzenie rejestrujące, którego tylko część podlega wymianie, nie można uznać, że dochodzi w ten sposób do wymiany całego urządzenia rejestrującego i co za tym idzie do instalacji całego tachografu. Jego część jest już bowiem wcześniej zainstalowana. Ma to szczególne znaczenie w okolicznościach niniejszej sprawy, skoro w kontrolowanym pojeździe nastąpiła wymiana przyrządu rejestrującego posiadającego homologację typu e1-84, a nie urządzenia rejestrującego w nim zainstalowanego. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził naruszenie prawa materialnego – pkt 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1266/2009 w zw. z przepisami rozporządzenia nr 3821/15 w zakresie wymogów, jakie powinny spełniać urządzenia rejestrujące – wymaganiami 019a oraz art. 92a u.t.d. To naruszenie powoduje, że wadliwe było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej, o jakiej mowa w lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d., za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów. W związku z takim rozstrzygnięciem ubocznie tylko można dodać, że mimo nieistnienia w dacie uchwalania ustawy o transporcie drogowym wymagania 019a wprowadzonego z dniem 1 października 2012 r. dotyczącego potwierdzania pochodzących z czujnika ruchu informacji dotyczących ruchu pojazdu, przez takie same informacje pochodzące z co najmniej jednego źródła niezależnego od czujnika ruchu, w ramach deliktu określonego w lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d. mieści się również naruszenie przepisów o stosowaniu urządzeń rejestrujących lub cyfrowych urządzeń rejestrujących samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i postoju. Skoro bowiem wspomniany delikt polega na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów, to oznacza to, że wymagane elementy ruchu pojazdu dotyczące prędkości jazdy, czasu jazdy i postoju mogą ulegać zmianie, w tym i poszerzeniu. Poszerzenie takie może w szczególności dotyczyć zdublowanego rejestrowania jednego, lub wszystkich określonych w tytule lp. 6 załącznika nr 3 do u.t.d. parametrów ruchu pojazdów, co może być podyktowane na przykład ułatwieniem wykrywania manipulowania danymi dotyczącymi ruchu pojazdów, o czym właśnie mowa w wymaganiu 019a wprowadzonym z dniem 1 października 2012 r. Wątpliwości natomiast może wywoływać to, czy w ramach wskazanego deliktu administracyjnego określonego w lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d., mieści się możliwość nakładania kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nie wyposażonym w dodatkowe urządzenie rejestrujące parametry ruchu wyposażone w źródło niezależne od czujnika ruchu. Skoro bowiem z opisanych w lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d. znamion wspomnianego deliktu wynika, że wszystkie wymagane parametry ruchu ma rejestrować urządzenie rejestrujące, w które wyposażony jest pojazd, (a nie sam pojazd), to można mieć wątpliwości czy w ramach takiego deliktu mieści się brak dodatkowego, niezależnego od zainstalowanego w pojeździe urządzenia rejestrującego i będącego jego częścią czujnika ruchu, dodatkowego źródła informacji o podlegających rejestracji parametrach ruchu pojazdu. To bowiem urządzenie, w które był wyposażony skontrolowany w niniejszej sprawie pojazd rejestrowało wszystkie wymagane elementy ruchu tego pojazdu, tj. prędkość jazdy, czas jazdy i postoju. Innych, w szczególności zdublowanych elementów ruchu to zainstalowane urządzenie nie mogło rejestrować w zgodzie z wymaganiem 019a, skoro wynika z niego, że wspomniane, powielone informacje dotyczące ruchu pojazdu, mają pochodzić "z co najmniej jednego źródła niezależnego od czujnika ruchu", a więc – jak się wydaje – ze źródła innego niż mieszczące się w ramach zainstalowanego w pojeździe urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego. Wskazana kwestia (całkowicie pominięta przez organy rozpatrujące sprawę), nie miała jednak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Wynika to stąd, że zaakceptowanie przez Sąd poglądu o braku możliwości nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę w sytuacji, gdy w pojeździe jest zainstalowane urządzenie rejestrujące, którego tylko część nie obejmująca czujnika ruchu podlegała wymianie oznacza, że bez względu na wskazaną wyżej wątpliwość co do możliwości nakładania kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nie wyposażonym w dodatkowe urządzenie rejestrujące parametry ruchu wyposażone w źródło niezależne od czujnika ruchu, i tak nie mogło w sprawie dojść do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 2000 zł. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji na postawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a. o czym orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200, art. 205 § 1 oraz art. 209 p.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę, organ I instancji wyda stosowne rozstrzygnięcie uwzględniając wszystkie wskazane wyżej uwagi. Organ w szczególności uwzględni, że powołane przez niego w niniejszej sprawie przepisy stanowiące podstawę do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej z tytułu wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów, znajdują zastosowanie tylko wówczas, gdy strona dokonała w kontrolowanym pojeździe wymiany całego tachografu. Ponownie bowiem podkreślić należy, iż zgodnie z punktem 7 preambuły rozporządzenia Komisji (UE) nr 1266/2009, rozporządzenie nie wymaga zastąpienia funkcjonujących tachografów cyfrowych zainstalowanych przed datą rozpoczęcia jego stosowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło