VIII SA/Wa 873/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-09-20

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą i pozostająca we wspólnym gospodarstwie domowym z dorosłymi dziećmi, z których jedno pracuje, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli nie udowodni obiektywnej niemożności poniesienia tych kosztów?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Prowadzenie działalności gospodarczej, dochody z niej oraz fakt, że dorosłe dzieci mogą być zdolne do pracy, a jedno z nich już pracuje, nie uzasadniają przyznania prawa pomocy, zwłaszcza gdy koszty postępowania są stosunkowo niskie.
Stan faktyczny
B. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą podatku VAT. Skarżąca podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z trójką dorosłych dzieci i posiada dochody z działalności gospodarczej, renty rodzinnej oraz wynagrodzenia, a także majątek w postaci domu i nieruchomości rolnej. Sąd uznał, że przedstawione okoliczności nie uzasadniają przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 20 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wrzesień 2006 r. postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy- B. M. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wrzesień 2006 r. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z trójką pełnoletnich dzieci. Dochód rodziny z tytułu działalności gospodarczej, renty rodzinnej oraz wynagrodzenia za pracę określiła na kwotę [...] zł. Jako posiadany majątek wymieniła dom – [...] m² i nieruchomość rolną - [...] ha. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 ppsa). Wniosek skarżącej dotyczy prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie wynoszą 100 zł. Przystępując do rozpoznania wniosku w tak określonym zakresie, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych tj. osób ubogich, bezrobotnych czy samotnych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności. Analiza wniosku prowadzi do stwierdzenia, że po stronie skarżącej nie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, z której uzyskuje dochód. Poza tym prowadzi gospodarstwo domowe z dorosłymi dziećmi, z których jedynie co do syna P. wskazała, iż z tytułu wynagrodzenia za pracę otrzymuje on ok. [...] zł. Nie wyjaśniła natomiast czy pozostałe dzieci uzyskują dochody, ewentualnie jakie obiektywne przeszkody uniemożliwiają podjęcie przez nie pracy. Trudno zatem przyjąć, że pozostają one na utrzymaniu matki. Poza tym podkreślić należy, że koszty do jakich jest zobowiązana skarżąca na obecnym etapie postępowania wynoszą 100 zł tytułem wpisu od skargi i jest to najniższy wpis jaki przewiduje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że poniesienie tych kosztów przekracza jej możliwości finansowe. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ppsa postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło