VIII SA/Wa 881/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Renata Nawrot /sprawozdawca/, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi B. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. F. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...] Prezydent Miasta R., nałożył solidarnie na B. K. i B. M., współwłaścicieli nieruchomości położonej w R. przy ul. G. [...], grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku przyłączenia ww. nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej w ul. G., w wysokości [...] zł. Powyższe postanowienie wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia zostało skutecznie doręczone B. K. w dniu [...] maja 2012 r., zaś termin do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie upływał w dniu [...] maja 2012 r. W dniu [...] września 2012 r. B. K. złożyła zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta R. doręczone jej w dniu [...] maja 2012 r. Postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej SKO, Kolegium) na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks Postepowania Administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.), stwierdziło że zażalenie B. K. na postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia [...] kwietnia 2012 r. zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. W uzasadnieniu Kolegium po przedstawieniu stanu sprawy wskazało, iż zgodnie z art. 134 k.p.a. w przypadku złożenia odwołania po terminie, organ jest zobowiązany stwierdzić uchybienie terminu, zaś odwołanie nie podlega wówczas rozpoznaniu. Dalej SKO przytoczyło treść art. 144 k.p.a., zgodnie z którym do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. W dniu [...] października 2012 r. na powyższe postanowienie Kolegium, B. M. jako uczestniczka postępowania złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze mającej charakter opisowy, skarżąca odniosła się do swojej sytuacji osobistej, zdrowotnej oraz majątkowej, wskazując przy tym brak możliwości wykonania przyłącza kanalizacyjnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie argumentując, iż organ stwierdził uchybienie ustawowego terminu do wniesienia zażalenia w stosunku do B. K. Nadto Kolegium wyjaśniło, że B. M. nie kwestionowała postanowienia organu I instancji w trybie odwoławczym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r. poz. 270) - dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Ponadto, co należy podkreślić, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. Rozpoznając skargę, w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Badając jego legalność Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 134 k.p.a., przy czym zgodnie z art. 134 k.p.a. zdanie pierwsze w związku z art. 144 k.p.a., organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia oraz uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu. Innymi słowy stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia nie zależy od uznania organu odwoławczego. W sytuacji stwierdzenia przez organ odwoławczy, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, a zatem że postanowienie organu I instancji stało się ostateczne, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, ma natomiast obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. Nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia środka zaskarżenia zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do jego wniesienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 1996 r., SA/Łd 2665/95). Wskazać również należy, że kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza", oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy środek zaskarżenia został wniesiony po jego upływie. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (podob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 maja 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 333/08, publ. LEX nr 493729; wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 października 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 492/08, publ. LEX nr 520186). Przy czym pamiętać należy, iż stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia na podstawie art. 134 k.p.a. winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, co do tego czy strona przekroczyła termin określony w art. 129 § 2 k.p.a.( jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest decyzja), bądź termin określony w art. 141 § 2 k.p.a.( w przypadku gdy przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie, na które przysługuje zażalenie). Wobec tego należy uznać, że w niniejszej sprawie SKO w R. zasadnie stwierdziło powołując się na art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a., że zażalenie B. K. na postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia [...] kwietnia 2012 r. wniesione zostało z uchybieniem terminu. Odnosząc się do zarzutów i okoliczności podniesionych przez B. M. (uczestniczki postępowania administracyjnego), należy wskazać, że Sąd rozpoznając skargę na postanowienie orzekające o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, ogranicza się jedynie do zbadania prawnych przesłanek wydania takiego postanowienia (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 21 maja 2008 r., sygn. akt III SA/Gd 486/07 publ. LEX nr 523990). W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że zażalenie B. K. od postanowienia z dnia [...] kwietnia 2012 r. wniesione zostało z uchybieniem terminu. Bez znaczenia natomiast dla wyniku przedmiotowego rozstrzygnięcia pozostają kwestie podniesione w skardze, związane z jej sytuacją życiową. Reasumując, zarzuty skargi są bezzasadne. W świetle powyższego Kolegium prawidłowo oceniło stan faktyczny sprawy i wydało zgodne z prawem postanowienie na mocy art. 134 k.p.a. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu Sąd orzekł stosownie do treści art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).