VIII SA/Wa 92/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-02-21

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony w całości, czy tylko częściowo, biorąc pod uwagę dochody i posiadany majątek strony?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od opłat sądowych, może być przyznane, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku posiadania przez stronę dochodów z pracy oraz gospodarstwa rolnego, które racjonalnie wykorzystywane może przynosić pożytki, przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi jest uzasadnione, natomiast w pozostałym zakresie wniosek powinien zostać oddalony.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. o umorzeniu postępowania w sprawie płatności bezpośrednich. Skarżący podał, że utrzymuje się z dochodu z pracy zarobkowej, posiada gospodarstwo rolne, a jego stałe wydatki obejmują kredyt, opał, leki i inne opłaty. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono od wpisu od skargi. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy z wniosku P. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. D. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie płatności bezpośrednich postanawia 1. zwolnić od wpisu od skargi, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych P. D. (dalej: skarżący) podał, że wspólnie żoną i trójką dzieci utrzymuje się z dochodu z tytułu pracy zarobkowej w wysokości [...] zł. Poza tym małżonkowie posiadają gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha. Jako stałe zobowiązania i wydatki wymienił kredyt w wysokości [...] zł, opał na zimę ok. [...] zł, leki ok. [...] zł, pozostałe opłaty ok. [...] zł. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym (o takie wnosi skarżący) następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana przede wszystkim wobec osób bez źródeł stałego dochodu i bez majątku tj. takich, które pozbawione są zupełnie środków do życia lub posiadają środki tak niewielkie, że nie starczają one na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Mając na uwadze złożone wyjaśnienia stwierdzić należy, że w sprawie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy jedynie w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. Pięcioosobowa rodzina skarżącego według oświadczenia posiada niewielki dochód, który zaspokaja jedynie podstawowe potrzeby i jakkolwiek wpis od wniesionej skargi (200 zł) należy do jednego z najniższych, przewidzianych w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to obowiązek jego uiszczenia mógłby stanowić ograniczenie prawa do sądu. W pozostałym zakresie wniosek podlegał oddaleniu bowiem nie może ujść uwadze, że skarżący posiada również gospodarstwo rolne, które racjonalnie wykorzystywane może przynosić realne pożytki. Nie jest on zatem osobą pozbawioną zupełnie źródeł dochodu i trudno przesądzać, że nie będzie w stanie partycypować w ewentualnych przyszłych kosztach postępowania. W związku z powyższym w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło