VIII SA/Wa 927/13

WyrokWSA w Warszawie2014-04-08

Skład orzekający: Renata Nawrot, Marek Wroczyński, Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności bezpośrednich, odmawiając przyznania płatności JPO, UPO i płatności zwierzęcej z powodu zawyżenia powierzchni działek rolnych i nieutrzymywania ich w dobrej kulturze rolnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy ARiMR prawidłowo oceniły, iż różnica procentowa między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej uzasadnia odmowę przyznania płatności bezpośrednich i nałożenie sankcji. Organy prawidłowo ustaliły również kwotę nienależnie pobranych płatności, ponieważ wypłacona kwota przekraczała równowartość 100 euro, a rolnik nie wykazał, że błąd organu był niewykrywalny dla niego lub że upłynął termin do dochodzenia zwrotu.
Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na 2009 rok. Po kontrolach administracyjnych i terenowych stwierdzono zawyżenie deklarowanych powierzchni działek rolnych oraz nieutrzymywanie niektórych działek w dobrej kulturze rolnej. W konsekwencji odmówiono przyznania płatności JPO, UPO i płatności zwierzęcej oraz ustalono kwotę nienależnie pobranych płatności. Decyzje organów I i II instancji zostały zaskarżone do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich na 2009 rok oddala skargę. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga A. Z. (skarżący, beneficjent, strona) na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (Dyrektor ARiMR, organ odwoławczy) Nr [...] z dnia [...] września 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. (Kierownik ARiMR, organ I instancji) Nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. w przedmiocie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2009 rok. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco: W dniu [...] kwietnia 2009 r. beneficjent złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich (płatność OB) do gruntów rolnych na 2009 rok. Do płatności zadeklarował: do jednolitej płatności obszarowej (JPO) - działki rolne o łącznej powierzchni [...] ha, do uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) - działki rolne o powierzchni [...] ha oraz do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca) - działki rolne o powierzchni [...] ha. Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. organ I instancji przyznał skarżącemu płatności na 2009 rok, w wysokości [...] zł, w tym: JPO w wysokości [...] zł, UPO w wysokości [...] zł i płatność zwierzęcą w wysokości [...] zł. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. Dyrektor ARiMR, orzekł o stwierdzeniu nieważności ww. decyzji Kierownika z dnia [...] listopada 2009 r. Podstawę powyższego stanowiło ustalenie przez organ odwoławczy, iż przy wydaniu decyzji naruszone zostały przepisy prawa materialnego - art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170 poz. 1051 ze zm., zwana dalej ustawą OB), art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009 r., str. 16., zwane dalej rozporządzeniem nr 73/2009); oraz art. 24 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. L 141 z 30.04.2004 r., str. 18, zwane dalej rozporządzeniem nr 796/2004) poprzez nieuwzględnienie dla działek ewidencyjnych o nr: 3369, 2985, 2753, 3170 powierzchni referencyjnej tych działek ustalonej w oparciu o system informacji geograficznej. Ponownie rozpoznając sprawę z wniosku skarżącego w sprawie przyznania płatności OB na 2009 rok organ I instancji wydał w dniu [...] maja 2013 r., decyzję odmawiającą przyznania: JPO i nakładającej sankcję w wysokości [...] zł, która będzie potrącana z płatności realizowanych przez ARiMR w ciągu 3 lat kalendarzowych, UPO oraz płatności zwierzęcej. Jednocześnie decyzją tą (w związku z wszczętym w tym zakresie postępowaniem) ustalono kwotę nienależnie pobranych płatności OB w łącznej wysokości [...] zł, do zwrotu na rachunek bankowy ARiMR w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. W uzasadnieniu podjętej decyzji organ I instancji podał, iż po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej wniosku ustalił, że: działka rolna [...] o powierzchni zadeklarowanej we wniosku [...] ha, ma powierzchnię [...] ha; działka rolna [...] o powierzchni zadeklarowanej we wniosku [...] ha, ma powierzchnię [...] ha i nie spełnia wymogu minimalnej powierzchni działki rolnej; działka rolna [...] o powierzchni zadeklarowanej we wniosku [...] ha ma powierzchnię [...] ha; działka rolna [...] o powierzchni zadeklarowanej we wniosku [...] ha ma powierzchnię [...] ha i nie spełnia wymogu minimalnej powierzchni działki rolnej; działka rolna [...] o powierzchni zadeklarowanej we wniosku [...] ha ma powierzchnię [...] ha. Ponadto w wyniku kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2010 r. w gospodarstwie beneficjenta (raport nr [...]) stwierdzono następujące nieprawidłowości: działka rolna [...] (położona na działce ewid. [...] i [...]) nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., co skutkowało zastosowaniem kodu DR10; działka rolna [...] (położona na działce ewid. [...]) nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., stwierdzono las, co skutkowało zastosowaniem kodu DR10; działka rolna [...] (położona na działce ewid. [...]) nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., stwierdzono las, co skutkowało zastosowaniem kodu DR10; działka rolna [...] (położona na działce ewid. [...]) nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., stwierdzono zaniechanie działalności rolniczej, działka porośnięta drzewami i krzewami, co skutkowało zastosowaniem kodu DR18; działka rolna [...] (położona na działce ewid. [...]) nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., stwierdzono las, co skutkowało zastosowaniem kodu DR10. Przeprowadzona w dniu [...] listopada 2010 r. kontrola sprawdzająca (raport nr [...]), potwierdziła wcześniejsze ustalenia, nadto dla działki rolnej [...] zastosowano kod DR10 (z DR18) oznaczający, że działka rolna nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Wskutek powyższych ustaleń organ I instancji uznał, że działki rolne: [...], [...], [...], [...], [...], dla których przypisano kod DR 10 nie spełniają warunku przyznania płatności określonego w art. 124 ust.1 rozporządzenia nr 73/200 i dokonał wykluczenia powierzchni tych działek z wniosku. Powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli administracyjnej wniosku wyniosła [...] ha i ustalona została w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia nr 73/2009. Różnica procentowa pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności ([...] ha), a stwierdzoną wskutek kontroli ([...] ha) wyniosła 58,69%, co zgodnie z regulacją art. 51 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004 skutkowało odmową przyznania JPO i nałożeniem sankcji w wysokości odpowiadającej stwierdzonej różnicy. Ze względu na odmowę przyznania JPO, na mocy art. 7 ust. 2 ustawy OB, skarżącemu odmówiono przyznania UPO i płatności zwierzęcej. Przedmiotową decyzją ustalono kwotę nienależnie pobranych płatności OB w łącznej wysokości [...] zł. Kierownik ARiMR wyjaśnił w tym zakresie, iż płatności przyznane decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. w kwocie łącznej [...] zł przekazane zostały na rachunek bankowy beneficjenta w dniu [...] lutego 2010 r. Jednakże wobec faktu stwierdzenia nieważności tej decyzji i wydania (przedmiotowej) decyzji odmawiającej przyznania płatności OB na 2009 rok, kwota wypłaconej płatności OB ([...] zł) stanowi płatności pobrane nienależnie, którą skarżący winien wpłacić na rachunek bankowy organu I instancji w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. W odwołaniu złożonym na powołane rozstrzygnięcie skarżący wskazał, że decyzja ta jest niezgodna z rzeczywistością, bowiem powierzchnia deklarowanych przez niego we wniosku działek nie została zawyżona, zaś powierzchnię deklarowaną podał zgodnie z aktem notarialnym. Wyjaśnił, iż nie został powiadomiony o kontroli na miejscu, w związku z czym nie brał udziału w prowadzonych czynnościach. Ponadto od 3 lat nie pobiera płatności, a organ I instancji nie wziął pod uwagę trudności w prowadzeniu gospodarstwa rolnego, w tym szkód jakie poniósł wskutek gradu. Jednocześnie skarżący wniósł o umorzenie ustalonej kwoty nienależnie pobranych płatności. Przywołaną na wstępie decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2013 r. Dyrektor ARiMR, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.) orzekł o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności stwierdził, iż zaskarżona decyzja podjęta została z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a., organ I instancji nie wyjaśnił bowiem z jakiego powodu dokonano wykluczenia z płatności powierzchni (całości lub części) działek rolnych: [...], [...], [...], [...] i [...]. Uznał także, iż w spornej decyzji błędnie przywołano przepis art. 124 ust. 1 rozporządzenia nr 73/2009, co jednak nie miało wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem brzmienie właściwego przepisu tj. art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia Nr 1782/2003, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy OB, jest takie samo. Dyrektor ARiMR przede wszystkim wskazał, iż na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy OB, JPO w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przysługuje do powierzchni działek rolnych utrzymywanych zgodnie z normami (dobra kultura rolna) w roku złożenia wniosku i pod warunkiem, że działki te były również utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Dokonując weryfikacji powierzchni uprawnionych do przyznania płatności organ ARiMR wykorzystuje system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia nr 73/2009. Z regulacji art. 24 ust.1 lit. c) rozporządzenia nr 796/2004 wynika, że nie można dokonać żadnych płatności na rzecz obszarów wykraczających poza ustaloną w systemie informacji geograficznej (LP1S) powierzchnię referencyjną (PEG). System Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) ustanowiony jest w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa wspólnotowego i jako taki musi być przez Polskę stosowany. LPIS ma na celu jednoznaczną w skali kraju identyfikację deklarowanej działki rolnej i jej położenia, kontrolę prawidłowości zadeklarowanej powierzchni łącznie z oceną i kontrolą uprawnienia do dopłat w odniesieniu do danego schematu pomocowego oraz kontrolę jednokrotnej deklaracji dla poszczególnych działek rolnych lub ich części przez jednoznacznie zidentyfikowanych, potencjalnych beneficjentów. Maksymalną powierzchnię referencyjną (PEG) określoną w systemie LPIS dla danej działki referencyjnej stanowią grunty rolne spełniające kryteria określone w art. 124 ust. 2 rozporządzenia nr 73/2009, tj. grunty utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Odnosząc się do dokładności pomiarów na ortofotomapie, wyjaśnił, iż dostępna w systemie ZSZiK ortofotomapa cyfrowa tj. zdjęcie powierzchni ziemi wykonane z samolotu lub satelity przetworzone do postaci metrycznej jest opracowaniem geodezyjnym wykonywanym zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Ortofotomapy cyfrowe pozyskane w trybie art. 12 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 Nr 240, poz. 2027 ze zm.) po wykonaniu prac, podlegają przekazaniu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (zasobu centralnego) i gromadzone w Centralnym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej stanowiącego własność Skarbu Państwa. Ortofotomapy cyfrowe wykonane w układzie współrzędnych płaskich prostokątnych "1992" tj. państwowym systemem odniesień przestrzennych stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania i użytkowania gruntów, tj. stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki. Ww. przepisy wspólnotowe (stosowane wprost) dają podstawę do przeprowadzania kontroli administracyjnej wniosków o przyznanie płatności z wykorzystaniem ortofotomapy czyniąc z niej między innymi narzędzie do uzyskania informacji w zakresie warunku utrzymywania gruntu zgodnie z normami oraz w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Organ odwoławczy wskazał, iż na podstawie pomiarów powierzchni uprawnionych dokonanych w systemie informacji geograficznej (ZSZiK) na dostępnej w systemie informatycznym ortofotomapie Kierownik ARiMR, ustalił powierzchnie działek rolnych [...] - [...] ha, [...] - [...] ha, [...] - [...] ha, [...] - [...] ha, [...] - [...] ha. Analizując prawidłowość wyznaczonych powierzchni ewidencyjno-gospodarczych organ odwoławczy dokonał pomiarów powierzchni kwalifikowanych ww. działek rolnych i ustalił, że w przypadku działki rolnej [...] (nr ewid. [...]) o zadeklarowanej powierzchni [...] ha, powierzchnia PEG wynosi łącznie [...] ha. Na działce tej skarżący zadeklarował działki rolne [...] i [...] o łącznej powierzchni [...] ha. Działka rolna [...] została zatem pomniejszona do powierzchni PEG, tj. o [...] ha. Jej powierzchnia nie przekraczająca powierzchni PEG wyznaczonej na ortofotomapie wyniesie [...] - [...] = [...] ha. W przypadku działki rolnej [...] (nr ewid. [...]) powierzchnia PEG widoczna na ortofotomapie wynosi [...] ha, pozostała część działki w zachodniej części jest zakrzaczona i zadrzewiona, przez co nie może być uwzględniana do płatności. Odnośnie działki rolnej [...] (nr ewid. [...]) ustalił, że część działki zajmują obszary zadrzewione i zakrzaczone znajdujące się w zachodniej części. Powierzchnia kwalifikująca się do płatności ustalona w oparciu o obraz ortofotomapy wynosi [...] ha. W przypadku działki rolnej [...] o powierzchni [...] ha (nr ewid. [...]) powierzchnia kwalifikująca się do płatności widoczna na ortofotomapie wynosi [...] ha, do płatności nie mogą być zakwalifikowane obszary zakrzaczone znajdujące się we wschodniej części działki. W przypadku działki rolnej [...] (nr ewid. [...]) o zadeklarowanej powierzchni [...] ha, w oparciu o obraz ortofotomapy do płatności nie zakwalifikowano powierzchni pod drzewami biegnącej wzdłuż wschodniej granicy działki oraz części zadrzewionej położonej w północno-zachodnim krańcu działki. Powierzchnia PEG wyznaczona dla działki nr ewid. [...] wynosi [...] ha. Na działce tej strona zadeklarowała działki rolne [...] i [...] o łącznej powierzchni [...] ha. Działka rolna [...] została pomniejszona do powierzchni PEG, tj. o [...] ha. Jej powierzchnia nie przekraczająca powierzchni PEG wyznaczonej na ortofotomapie wyniesie [...] - [...] = [...] ha. Prawidłowość wyznaczonych powierzchni PEG jak wskazano w decyzji, potwierdzają wyniki kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie beneficjenta w 2010 r. przedstawione w raporcie z kontroli z [...] sierpnia 2010 r. oraz kontroli sprawdzającej z [...] listopada 2010 r. Wprawdzie kontrole przeprowadzone zostały w 2010 r., przez co nie można uwzględnić dokładnych powierzchni działek rolnych uzyskanych w roku 2010 w niniejszej sprawie z roku 2009, jednak w obu raportach z kontroli nie potwierdzono deklarowanej przez rolnika w 2009 r. powierzchni działki rolnej [...] (stwierdzono [...] ha), [...] (stwierdzono [...] ha), [...] (stwierdzono [...]),[...] (stwierdzono [...] ha), [...] (stwierdzono [...] ha), dla których w sprawie z 2009 r. organ ARiMR stwierdził przekroczenie powierzchni PEG. W ocenie organu odwoławczego powierzchnie PEG wyznaczone w oparciu o ortofotomapę w sprawie za 2009 r. zostały ustalone w rozpatrywanej sprawie w sposób prawidłowy. W przypadku działki rolnej [...] i [...] ich powierzchnia kwalifikująca się do płatności (odpowiednio [...] ha i [...] ha) nie spełnia warunku minimalnej powierzchni działki rolnej (0,10 ha), co skutkowało wykluczeniem tych działek z wniosku w całości. Łączna powierzchnia wykluczona z wniosku wyniosła zatem [...] ha ([...] + [...] + [...] + [...] + [...]). Jednocześnie z płatności wykluczone zostały działki rolne [...], [...], [...], [...], [...], wobec których w kontroli stwierdzono, że nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. (co do których zastosowano kod DR10). Zebrany w sprawie materiał dowodowy – dokumentacja fotograficzna potwierdza ww. okoliczności. Łączna powierzchnia działek rolnych nie spełniająca wymogów przyznania płatności ustalona w oparciu o system informacji geograficznej oraz wyniki kontroli na miejscu wynosi [...] ha ([...] + [...] + [...] + [...] + [...] + [...]). Organ odwoławczy wskazał, że różnica procentowa między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej ([...] ha) a powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej ([...] ha) wyniosła 58,69%, co zgodnie z regulacją art. 51 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004, skutkowało odmową przyznania płatności i nałożeniem sankcji. Stawka JPO ustalona na 2009 rok do 1 ha wynosiła 506,98 zł, zatem kwota sankcji ustalona została na [...] zł ([...] x 506,98). Dyrektor ARiMR wyjaśnił, iż odmowa przyznania JPO skutkuje odmową przyznania płatności uzupełniających oraz płatności zwierzęcej. Odnosząc się do zarzutów skarżącego, że nie był on informowany o kontroli i nie brał w niej udziału, organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 23a rozporządzenia nr 796/2004 kontrole na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli. Zawiadomienie o kontroli następuje z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum, nieprzekraczającym 14 dni. Organy ARiMR nie mają zatem obowiązku informowania rolnika o zamiarze przeprowadzenia kontroli, a obecność rolnika w trakcie kontroli nie jest wymagana. Rolnik może natomiast, w przypadku gdy nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie kontroli, w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu, zgłosić umotywowane zastrzeżenia na piśmie, co do ustaleń w nim zawartych dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji. Raport z kontroli z dnia [...] listopada 2010 r. przesłany został stronie listem poleconym w dniu [...] grudnia 2010 r. (nr przesyłki [...]), przy czym skarżący nie złożył doń zastrzeżeń. Z kolei podnoszona przez skarżącego okoliczność, że powierzchnię działek rolnych (tu działki rolnej [...]) podawał zgodnie z aktem własności, nie ma znaczenia dla sprawy, bowiem we wniosku o przyznanie płatności beneficjent powinien podawać powierzchnie faktyczne działek rolnych spełniające warunki przyznania płatności. Powierzchnia z aktów własności dotyczy powierzchni całkowitej działki ewidencyjnej, nie zaś powierzchni faktycznej danej uprawy/działki rolnej. Także argumenty dotyczące trudności w prowadzeniu gospodarstwa oraz doznane szkody nie mają znaczenia dla sprawy, ponieważ rozpatrywana sprawa dotyczyła wniosku o przyznanie płatności na 2009 rok i organ ARiMR ustalał stan faktyczny z tego roku, nie zaś stan w gospodarstwie z 2012 czy 2013 roku. Odnosząc się natomiast do ustalonej zaskarżoną decyzją kwoty nienależnie pobranych płatności Dyrektor ARiMR podał, iż wypłacone nienależnie skarżącemu środki publiczne z tytułu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2009 rok pochodzą ze środków z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji oraz ze środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 98, poz. 634, ze zm., zwana dalej ustawą o Agencji). Płatności OB przyznane decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. w kwocie łącznej [...] zł przekazane zostały na rachunek bankowy beneficjenta w dniu [...] lutego 2010 r. Jednakże wobec faktu stwierdzenia nieważności tej decyzji i wydania przez organ I instancji decyzji odmawiającej przyznania płatności OB na 2009 rok, kwota wypłaconej płatności OB - [...] zł (na którą składają się: JPO w wysokości [...] zł, UPO w wysokości [...] zł i płatność zwierzęca w wysokości [...] zł) stanowi płatności pobrane nienależnie, którą skarżący winien wpłacić na rachunek bankowy organu I instancji w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. Nawiązując do prawidłowości żądania zwrotu nienależnie pobranych płatności organ odwoławczy, przytaczając treść obowiązujących w tej materii przepisów wyjaśnił, iż nie zostały spełnione ustawowe przesłanki (z art. 40 ustawy OB) do odstąpienia od ustalenia kwoty nienależnie pobranych świadczeń, bowiem ustalona zaskarżoną decyzją kwota nienależnie pobranych świadczeń zarówno z tytułu JPO, UPO oraz płatności zwierzęcej, przekracza kwotę stanowiącą równowartość 100 euro przeliczoną na złote według kursu euro, ustalonego zgodnie z art. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1913/2006 z 20 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania agromonetarnego systemu euro w rolnictwie i zmieniającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 365 z 21.12.2006 r., str. 52, ze zm.). Nie zaistniały także przesłanki wyłączające obowiązek zwrotu ww. należności określone art. 73 ust. 4 i 5 rozporządzenia nr 796/2004, tj. przedawnienie, czy też błąd organu przy wypłacie płatności. Z akt administracyjnych wynika, iż wypłata płatności za 2009 rok, uznanych następnie za nienależnie pobrane, nastąpiła w dniu [...] lutego 2010 r., natomiast decyzja (z dnia [...] maja 2013 r.) ustalająca skarżącemu kwotę nienależnie pobranych płatności, została doręczona za potwierdzeniem odbioru w dniu [...] czerwca 2013 r., a więc przed upływem terminów określonych w art. 73 ust. 5 rozporządzenia nr 796/2004. Wprawdzie wypłata wynikających z decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. płatności nastąpiła wskutek błędu organu I instancji, który nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i nie wyjaśnił istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych (nie uwzględnił maksymalnej powierzchni kwalifikującej się do płatności (PEG), co winno było nastąpić w trakcie przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku o przyznanie płatności w oparciu o bazę referencyjną w systemie informacji geograficznej (LP1S) oraz na podstawie bezpośredniego pomiaru wykonanego przez pracownika ARiMR na aktualnym obrazie ortofotomapy), jednakże nie wystąpiła druga z przesłanek (które muszą wystąpić łącznie), tj. brak było możliwości wykrycia tego błędu przez rolnika, bowiem składając wniosek o przyznanie płatności na 2009 rok skarżący podpisał oświadczenie, że zna zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności, co oznacza, że we wniosku o przyznanie płatności powinien zadeklarować grunty - powierzchnie działek rolnych zgodnie ze stanem faktycznym na gruncie. Odnośnie zawartego w odwołaniu wniosku skarżącego o umorzenie kwoty nienależnie pobranych płatności Dyrektor ARiMR podał, iż stosowanie ulg w spłacie należności, w tym ich umarzanie, odraczanie lub rozkładanie na raty uregulowane jest przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania lub rozkładania na raty spłaty należności przypadając agencjom płatniczym w ramach Wspólnej Polityki Rolnej (Dz. U. z 2010 r. Nr 258, poz. 1747). Powyższe wymaga jednak złożenia odrębnego wniosku, a postępowanie w sprawie umorzenia, odroczenia bądź rozłożenia na raty nienależnych płatności jest postępowaniem odrębnym od postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. W skardze złożonej do sądu administracyjnego na powołane rozstrzygnięcie skarżący przytoczył argumenty tożsame z tymi, które podnosił w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Nadto oświadczył, iż wedle jego wiedzy do płatności mogły być zgłoszone wszystkie działki, których powierzchnia minimalna wynosiła 0,10 ha. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Istota sprawy sprowadza się do ustalenia prawidłowości odmowy przyznania płatności OB do gruntów rolnych na 2009 r. w zakresie JPO (jednolitej płatności obszarowej), UPO (uzupełniającej płatności obszarowej) i płatności zwierzęcej oraz zasadności ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności OB za 2009 rok. Przedmiotową płatność przyznaje się na wniosek rolnika, który sam określa treść swojego żądania (art. 18 ustawy OB). Podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowił art. 7 ust. 1 ustawy OB, zgodnie z którym rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: 1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; 2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 3) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 4) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw: roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa); do których została przyznana jednolita płatność obszarowa (art. 7 ust. 2). Pojęcie działki rolnej zdefiniowane zostało w art. 3 pkt 7 ustawy z 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. nr 10, poz. 76 ze zm.), jako zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego. Działki rolne, ze względu na zmienny ich charakter, nie są przedmiotem wpisu do ewidencji gruntów, ani innych rejestrów. Producent rolny we wniosku o przyznanie płatności jest natomiast zobowiązany podać zarówno działki rolne (ich powierzchnię, prowadzoną na nich uprawę), jak i działki ewidencyjne, na których są one położone. Z powyższej regulacji wynika, że jednym z warunków uzyskania płatności jest posiadanie przez rolnika działek rolnych o określonej powierzchni i utrzymanych w określonym stanie, tj. kwalifikujących się do objęcia płatnościami. Zgodnie z art. 17 rozporządzenia nr 73/2009, system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000. W celu stosowania systemów wsparcia wymienionych w załączniku VI państwa członkowskie zapewniają, aby procedury administrowania i kontroli stosowane do tych systemów były kompatybilne z systemem zintegrowanym w zakresie: skomputeryzowanej bazy danych; systemów identyfikacji działek rolnych; kontroli administracyjnych (art. 26 rozporządzenia nr 73/2009). W tym celu należy ustanowić bazy danych, systemy i kontrole, o których mowa odpowiednio, które pozwolą na wspólne bezproblemowe i bezkonfliktowe funkcjonowanie oraz wymianę danych między nimi. Narzędziem służącym weryfikacji podanych przez stronę we wniosku o płatności informacji są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu. Zgodnie z art. 20 rozporządzenia nr 73/2009 państwa członkowskie przeprowadzają kontrole administracyjne wniosków o pomoc w celu weryfikacji warunków kwalifikowalności do pomocy. Kontrole administracyjne uzupełnia system kontroli na miejscu. W celu zweryfikowania kwaliflkowalności do pomocy państwa członkowskie sporządzają próbę kontrolną zawierającą listę gospodarstw rolnych. Państwa mogą korzystać z technik teledetekcji i globalnego systemu nawigacji satelitarnej w celu przeprowadzania kontroli działek rolnych na miejscu. Każde państwo członkowskie wyznacza organ odpowiedzialny za koordynowanie obu rodzajów kontroli. W przypadku, gdy państwo członkowskie przewiduje delegowanie wykonania niektórych elementów prac, które należy przeprowadzić na mocy niniejszego rozdziału, wyspecjalizowanym agencjom lub firmom, wyznaczony organ zachowuje prawo do kontroli oraz odpowiedzialność za takie prace. Zgodnie z art. 26 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE L z 2 grudnia 2009 r. Nr 316, poz. 65, zwane dalej rozporządzeniem Nr 1122/2009) kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przewidziane w niniejszym rozporządzeniu przeprowadza się w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie istotnych wymogów i norm wzajemnej zgodności. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż ostatecznie, po wyeliminowaniu z obrotu prawnego pierwotnie wydanej decyzji z dnia [...] listopada 2009 r., powierzchnia działek rolnych skarżącego kwalifikowana do płatności została ustalona na podstawie kontroli na miejscu, w oparciu o system identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia nr 73/2009. Z przeprowadzonych czynności kontrolnych sporządzony został raport. W wyniku powyższego stwierdzono, iż powierzchnia gruntów deklarowanych do płatności we wniosku została zawyżona. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego skarżący zawyżył powierzchnię: działki rolnej [...] (położonej na działce ewid. nr [...]) – deklaracja wniosku dotyczyła powierzchni [...] ha, powierzchnia PEG wynosi [...] ha; działki rolnej [...] (położonej na działce ewid. nr [...]) – deklaracja wniosku dotyczyła powierzchni [...] ha, powierzchnia PEG wynosi [...] ha; działki rolnej [...] (położonej na działce ewid. nr [...]) – deklaracja wniosku dotyczyła powierzchni [...] ha, powierzchnia PEG wynosi [...] ha; działki rolnej [...] (położonej na działce ewid. nr [...]) – deklaracja wniosku dotyczyła powierzchni [...] ha, powierzchnia PEG wynosi [...] ha; działki rolnej [...] (położonej na działce ewid. nr [...]) – deklaracja wniosku dotyczyła powierzchni [...] ha, powierzchnia PEG wynosi [...] ha. W przypadku działki rolnej [...] i [...] ich powierzchnia kwalifikująca się do płatności (odpowiednio [...] ha i [...] ha) nie spełnia warunku minimalnej powierzchni działki rolnej ([...] ha), co skutkowało wykluczeniem tych działek z wniosku w całości. Łączna powierzchnia wykluczona z wniosku wyniosła zatem [...] ha ([...] (działka [...]) + [...] (działka [...]) + [...] (działka [...]) + [...] (działka [...]) + [...] (działka [...])). Ponadto w wyniku kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie beneficjenta w dniu [...] sierpnia 2010 r. i powtórnej z dnia [...] listopada 2010 r. stwierdzono, że działki rolne: [...] (położona na działce ewid. nr [...] i [...]) o powierzchni [...] ha, [...] (położona na działce ewid. nr [...]) o powierzchni [...] ha, [...] (położona na działce ewid. nr [...]) o powierzchni [...] ha, [...] (położona na działce ewid. nr [...]) o powierzchni [...] ha i [...] (położona na działce ewid. nr [...]) o powierzchni [...] ha, nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., co skutkowało zastosowaniem kodu DR10 i w konsekwencji wykluczeniem ich z płatności. Zatem łączna powierzchnia działek rolnych nie spełniająca wymogów przyznania płatności, ustalona w oparciu o system informacji geograficznej oraz wyniki kontroli na miejscu, wynosi [...] ha ([...] + [...] + [...] + [...] + [...] + [...]). W świetle powyższych ustaleń potwierdzonych w materiale dowodowym sprawy, organy ARiMR prawidłowo oceniły, iż różnica procentowa między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej ([...] ha), a powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej ([...] ha) wyniosła 58,69%, tym samym spełnione zostały przesłanki z art. 51 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004 do odmowy przyznania płatności OB i nałożenia 3-letnich sankcji w kwocie [...] zł stanowiącej iloczyn liczby ha (powierzchni wykluczonej z płatności – [...]) i stawki JPO ustalonej w stosunku do 1 ha na 2009 rok (506,98 zł). Przechodząc do kontroli zaskarżonej decyzji w odniesieniu do ustalonej nią kwoty nienależnie pobranej płatności, wskazać należy, iż materialnoprawną podstawę jej wydania stanowił art. 29 ustawy o Agencji. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej - następuje w drodze decyzji administracyjnej. Powołany przepis stanowi odzwierciedlenie regulacji prawa unijnego, to jest art. 80 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. L 316 z 2.12.2009, str. 65). Jak wynika bowiem z tego przepisu, w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca przedmiotową kwotę powiększoną o odsetki naliczone zgodnie z ust. 2. Z kolei zgodnie z art. 29 ust. 2 ww. ustawy o Agencji, właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1. W niniejszej sprawie jest to Kierownik ARiMR, który uprzednio wydał decyzję z dnia [...] listopada 2009 r. o przyznaniu skarżącemu płatności OB (wyeliminowaną następnie z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie jej nieważności). Przedmiotem badania w postępowaniu o wydanie decyzji na podstawie ww. przepisu jest zatem ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela pogląd zaprezentowany w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 kwietnia 2010 r., sygn. akt III SA/GL 831/10, LEX nr 619010, zgodnie z którym "nienależną płatnością jest wypłacona rolnikowi przez organ administracji kwota nienależnie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej i krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, jako świadczenie dokonane przez organ administracji publicznej na rzecz rolnika, które przestało być należnym na skutek wygaśnięcia obowiązku jego wypłacenia z powodu późniejszego zaistnienia okoliczności przewidzianych w przepisach regulujących pomoc finansową (...)". W takim przypadku ocena legalności kontrolowanego postępowania administracyjnego wymaga odpowiedzi na pytanie, czy płatności, których kwotę organ pierwotnie ustalił można uznać za "nienależne płatności". Zdaniem Sądu, organy ARiMR prawidłowo uznały, iż odstąpienie od ustalenia nienależnie pobranej kwoty ([...]) nie jest możliwe, bowiem wypłacona kwota płatności zarówno z tytułu JPO, UPO oraz płatności zwierzęcej, przekracza kwotę stanowiącą równowartość 100 euro przeliczoną na złote według kursu euro, nie spełnione zostały zatem określone w art. 40 ustawy OB warunki do takiego działania organu. Z powołanej regulacji wynika, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odstępuje od ustalania kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności obszarowych, wsparcia specjalnego, oddzielnej płatności do owoców miękkich, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej lub płatności do pomidorów, o których mowa w art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji, w przypadku, gdy kwota każdej z tych płatności nie jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość 100 euro przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 3 rozporządzenia nr 1913/2006 z 20 grudnia 2006 r., który stanowi, iż terminem operacyjnym dla kursu wymiany jest data określona w art. 45 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005 z dnia 21 czerwca 2005 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (Dz.Urz. UE L 209 z 11.08.2005r., str 1, ze zm.), zgodnie z którym państwa członkowskie dokonują przeliczenia na walutę krajową kwoty pomocy wyrażonej w euro na podstawie ostatniego kursu wymiany walut ustalonego przez Europejski Bank Centralny przed dniem 1 października roku, dla którego pomoc została przyznana. Kurs wymiany euro na dzień 30 września 2009 r., ogłoszony w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej C Nr 236/02, wynosi 4,2295 zł. Zatem równowartość kwoty 100 euro przeliczonej na złote według ww. kursu euro wynosi 422,95 zł. Nie zaistniały także w sprawie przesłanki do odstąpienia od obowiązku zwrotu nienależnie pobranej kwoty [...] zł w świetle przepisów art. 73 ust. 4 i 5 rozporządzenia nr 796/2004. Stosownie do treści art. 73 ust. 4 rozporządzenia nr 796/2004 - obowiązek zwrotu określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika. Jednakże w przypadku, gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności. Po drugie, wedle regulacji art. 73 ust. 5 rozporządzenia nr 796/2004, obowiązek zwrotu, określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy, a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany w akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat. Stan faktyczny zaistniały w sprawie dowodzi, że postępowanie w sprawie zwrotu nienależnie pobranych płatności bezpośrednich prowadzone było na skutek stwierdzenia nieważności decyzji pierwotnie przyznającej płatność OB i w konsekwencji odmowy przyznania tej pomocy finansowej na 2009 rok. Poza sporem jest, że płatność za 2009 rok została zrealizowana na rachunek bankowy skarżącego w dniu [...] lutego 2010 r. Nie budzi wątpliwości Sądu także okoliczność, iż pierwotnie wydana decyzja przyznająca przedmiotowe płatności podjęta została wobec nieprawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy, co jak oceniono następnie w decyzji stwierdzającej nieważność decyzji z dnia [...] listopada 2009 r., było wynikiem błędu organu. Jednakże jak wynika z prawidłowych wyjaśnień organu odwoławczego ww. błąd organu nie mógł zostać wykryty przez rolnika, a tylko łączne spełnienie ww. przesłanek uzasadniałoby zaniechanie dochodzenia nienależnie pobranej płatności od beneficjenta. Ponadto organy właściwie przyjęły, że nie upłynęło też 10 lat od daty płatności do daty pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności, ponieważ wypłata nastąpiła w dniu [...] lutego 2010 r., natomiast decyzja stwierdzająca wydanie dotychczasowej decyzji z naruszeniem prawa, którą faktycznie należy uznać za pierwsze powiadomienie, wydana została dnia [...] kwietnia 2012 r. i doręczona [...] maja 2012 r. Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd uznaje je za bezzasadne. Ich istota sprowadza się do nieprawidłowej realizacji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym. Należy w tym miejscu zauważyć, że w postępowaniu w sprawach dotyczących przyznawania pomocy w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, toczących się na podstawie art. 3 ustawy OB obowiązują zasady odmienne od zasad ogólnych znajdujących zastosowanie w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. W omawianej kategorii spraw ustawodawca odstąpił od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., wobec czego organ ma jedynie obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przy czym chodzi tu przede wszystkim o dowody wskazane we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i ewentualnie innych uczestników postępowania. Organy administracji publicznej nie mają natomiast obowiązku działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Oznacza to, że w postępowaniu w sprawie przyznania płatności to wnioskujący o płatność rolnik, a nie organ administracji publicznej, ma obowiązek przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Beneficjentowi został doręczony raport z kontroli przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2010 r., kwestionując jego ustalenia skarżący podnosi, iż gdyby wiedział o kontroli na miejscu, to jego obecność doprowadziłyby organ do odmiennych, aniżeli poczynione, ustaleń faktycznych. Argumentu tego Sąd nie podziela, jak bowiem wynika z art. 23a ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004 kontrole na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli. Oznacza to, że prowadzący postępowania organ może zawiadomić rolnika o zamiarze przeprowadzenia kontroli, ale nie ma takiego obowiązku. Ponadto skarżącemu przysługiwało prawo wniesienia zastrzeżeń do raportu, z którego to uprawnienia nie skorzystał. Nieuprawniony jest także zarzut skarżącego, iż był nieświadomy, nie miał wiedzy co do działek zgłaszanych we wniosku, w zakresie ich powierzchni. Jak prawidłowo wywiódł w tym zakresie organ odwoławczy, to skarżący miał obowiązek zapoznać się z regułami obowiązującymi przy składaniu wniosku, tak w zakresie wielkości działek rolnych na których prowadzone są uprawy, jak i powierzchni ewidencyjnych deklarowanych działek. Jednocześnie Sąd wskazuje, iż nie ma możliwości uzgodnienia wyliczeń pomiędzy organem, a beneficjentem. Organy ARiMR mają obowiązek w zakresie swojej właściwości rzeczowej, stosować przepisy prawa unijnego i krajowego, które na tego rodzaju "umowy" pozwalają. Z kolei okoliczność, że strona czuje się pokrzywdzona, wykluczona i ma trudności w prowadzeniu działalności rolniczej w ramach gospodarstwa rolnego, nie ma żadnego wpływu na wynik niniejszego postępowania. W ocenie Sądu prowadzone przez organy obu instancji postępowania dotyczące płatności obszarowych na 2009 rok oraz ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności przeprowadzone zostały prawidłowo. Beneficjent nie wykazał, że nie jest winny odnośnie wykrytych nieprawidłowości. Analizując przedmiotową sprawę Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miałyby wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło