VIII SA/Wa 929/15

WyrokWSA w Warszawie2016-03-16

Skład orzekający: Artur Kot, Sławomir Fularski, Iwona Szymanowicz- Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protokół z kontroli odbioru zbiorników paliw i gazu płynnego, zawierający informacje techniczne i technologiczne dotyczące rodzaju i parametrów eksploatowanych urządzeń, może stanowić tajemnicę przedsiębiorcy, a tym samym podlegać ograniczeniu w dostępie jako informacja publiczna?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że informacje zawarte w protokołach i decyzjach dotyczących urządzeń technicznych eksploatowanych przez przedsiębiorcę, wskazujące na rodzaj i parametry eksploatowanego urządzenia, posiadają wartość gospodarczą o charakterze technicznym i technologicznym. Przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania poufności dokumentacji, umieszczając ją w zamkniętym i monitorowanym pomieszczeniu. W związku z tym, żądane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorcy, co na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej uzasadnia odmowę ich udostępnienia jako informacji publicznej.
Stan faktyczny
Skarżący wystąpił z wnioskiem o udostępnienie protokołu z kontroli odbioru zbiorników paliw i gazu płynnego przeprowadzonej przez Urząd Dozoru Technicznego (UDT). Przedsiębiorca, którego dotyczył wniosek, zastrzegł, że dokumentacja ta stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa. Organ I instancji odmówił udostępnienia informacji, a Minister Gospodarki utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że wnioskowane dane stanowią tajemnicę przedsiębiorcy. Skarżący wniósł skargę, argumentując, że organy jednostronnie chronią interes przedsiębiorcy i UDT, pomijając jego interes jako właściciela urządzeń, oraz że dokumenty te nie zawierają informacji technicznych, które nie byłyby mu znane.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz- Nowak, Protokolant Starszy referent Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi S. F. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...]lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Minister Gospodarki (dalej też jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") decyzją nr [...] dnia [...] lipca 2015 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 t.j., z późn. zm., zwanej dalej "k.p.a."), art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (Dz. U. z 2013 r. poz. 963, z późn. zm., zwanej dalej "u.d.t.") oraz art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782, z późn. zm., zwanej dalej "u.d.i.p.") utrzymał w mocy decyzję Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego (dalej też jako "Prezes UDT" lub "organ I instancji") z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] o odmowie S. F. udostępnienia informacji publicznej w zakresie wskazanym w jego wniosku z dnia [...] kwietnia 2015 r. Stan faktyczny sprawy przedstawia się w następujący sposób: Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. S. F. wystąpił z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej dotyczącej posiadania przez Urząd Dozoru Technicznego, zwany dalej "UDT", protokołu z kontroli przedsiębiorstwa Fabryka Okien i Drzwi [...] z siedzibą w [...], ul. [...], przeprowadzonej na budowie stacji paliw i stacji LPG przy ul. [...] dz. nr ew. [...],[...],[...] w [...] przez inspektora UDT w zakresie: - odbioru zbiornika paliw płynnych przed zasypaniem nr zbiornika [...] o pojemności 60 m3 - 4 komorowy, - odbioru podziemnego zbiornika LPG - na gaz propan butan przed zasypaniem nr zbiornika [...] o pojemności 6.4 m3, - odbioru końcowego dopuszczającego ww. zbiorniki i instalacje do eksploatacji. Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r., UDT odnosząc się do wniosku o udzielenie informacji publicznej obejmującego udostępnienie protokołów z kontroli w zakresie odbioru końcowego dopuszczającego ww. zbiorniki i instalacje do eksploatacji poinformował wnioskodawcę, że nie posiada takiej informacji. Jednocześnie kolejnym pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. UDT zwrócił się do M. R. działającego pod firmą Fabryka Okien i Drzwi [...]z prośbą o zajęcie stanowiska, czy informacje, o których mowa we wniosku z dnia [...] kwietnia 2015 r. stanowią tajemnicą przedsiębiorstwa. W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia [...] maja 2015 r. M. R., poinformował UDT, że "wszelka dokumentacja stanowiąca własność Fabryki Okien i Drzwi [...], dotyczy również protokołów z kontroli zbiorników paliw (...), stanowi w myśl art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. tajemnicą przedsiębiorstwa, ponieważ zawierają informacje techniczne oraz technologiczne, informacje - dane przedsiębiorstwa wykonawcy, dokumenty, umowy które zawierają dane poufne, informacje handlowe. (...) wyżej wymienione informacje - dokumenty zostały zabezpieczone przed niepowołanym dostępem osób trzecich poprzez umieszczenie dokumentacji w zamkniętym pomieszczeniu, do którego tylko ja jako właściciel mam dostęp. Ponadto obiekt, w którym znajduje się dokumentacja jest monitorowany". Przedsiębiorca poinformował również, że nie zrezygnował z przysługującego mu prawa i nie wyraził zgody na udostępnienie wnioskodawcy wnioskowanych przez niego informacji i dokumentów. W związku z ww. ustaleniami, ze względu na ochronę tajemnicy przedsiębiorcy, tj. M. R. działającego pod firmą Fabryka Okien i Drzwi [...] w [...], na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzją z dnia [...] maja 2015 r., organ I instancji odmówił udzielenia informacji publicznej, o udostępnienie której zwrócił się wnioskodawca. W dniu [...] czerwca 2015 r. wnioskodawca, z zachowaniem ustawowego terminu, odwołał się od ww. decyzji. Do odwołania załączył swoje wcześniejsze pismo z dnia [...] sierpnia 2014 r. zawierające prośbę o nieobejmowanie przez UDT przedmiotowych zbiorników dozorem technicznym z powodu problemów rozliczeniowych z M. R.. W wyniku wniesionego odwołania, Minister Gospodarki w dniu [...] lipca 2015 r. wydał wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzję utrzymującą w mocy decyzję Prezesa UDT z dnia [...] maja 2015 r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że złożenie wniosku przez osobę wykonującą prawo do informacji nie nakłada na podmiot zobowiązany obowiązku automatycznego udostępnienia informacji, gdyż w pierwszej kolejności powinien on stwierdzić, czy przepisy u.d.i.p. znajdują zastosowanie w danej sytuacji, a następnie w przypadku pozytywnej odpowiedzi powinien ocenić, czy nie zachodzą przesłanki ograniczające dostępność informacji, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. W ocenie organu odwoławczego Prezes UDT prawidłowo zakwalifikował wnioskowaną informację jako informację publiczną. Informacje zawarte w decyzjach i protokołach dotyczących urządzeń technicznych zgłoszonych do objęcia dozorem technicznym przez M. R. stanowią jednak tajemnicę przedsiębiorstwa, a w związku z tym zasadna jest odmowa udostępnienia wnioskodawcy informacji publicznej w tym zakresie. Organ II instancji wyjaśnił, że legalna definicja pojęcia "tajemnica przedsiębiorstwa" umieszczona została w ustawie z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r. Nr 153 , poz. 1503, z późn. zm., zwanej dalej "z.n.k."). Zgodnie z art. 11 ust. 4 z.n.k. przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Z treści ww. przepisu wynika, że tajemnicę przedsiębiorstwa stanowi poufna informacja posiadająca wartość gospodarczą, a w szczególności informacja techniczna, technologiczna lub organizacyjna. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ odwoławczy wskazał, że informacja powszechnie dostępna i w żaden sposób niezabezpieczona nie ma charakteru tajemnicy przedsiębiorstwa. Warunkiem koniecznym do uznania istnienia tajemnicy przedsiębiorcy jest zaś wskazanie konkretnych, posiadających wartość gospodarczą należących do niego informacji, które mają korzystać z poufności. Zdaniem organu II instancji, informacje zawarte w protokołach i decyzjach dotyczących urządzeń technicznych eksploatowanych przez M. R. wskazują na rodzaj eksploatowanego urządzenia, co jest już informacją posiadającą wartość gospodarczą o charakterze technicznym i technologicznym. Przyjmuje się bowiem, że informacja techniczna obejmuje całokształt wiadomości dotyczących urządzeń eksploatowanych przez przedsiębiorcę, natomiast informacja ma charakter technologiczny, kiedy dotyczy m. in. metod działania urządzenia. Z akt zgromadzonych w sprawie, wynika zaś, że przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania poufności przedmiotowej dokumentacji. Zatem przedsiębiorca nie miał woli ujawnienia tych wiadomości ogółowi i podjął działania w celu zachowania ich poufności poprzez swoje zastrzeżenie w piśmie z dnia [...] maja 2015 r. W dalszej części uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia Minister Gospodarki powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 511/13, w którym wskazano, że na tajemnicę przedsiębiorcy składają się dwa elementy: materialny (np. szczegółowy opis sposobu wykonania usługi, jej koszt) oraz formalny - wola utajnienia danych informacji. Informacja staje się "tajemnicą", kiedy przedsiębiorca przejawi wolę zachowania jej jako niepoznawalnej dla osób trzecich. Nie traci natomiast swojego charakteru przez to, że wie o niej pewne ograniczone grono osób zobowiązanych do dyskrecji (np. pracownicy przedsiębiorstwa). Utrzymanie danych informacji jako tajemnicy wymaga więc podjęcia przez przedsiębiorcę działań zmierzających do wyeliminowania możliwości dotarcia do nich przez osoby trzecie w normalnym toku zdarzeń, bez konieczności podejmowania szczególnych starań. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy stwierdził, że informacje i dokumenty, o których udostępnienie zwrócił się wnioskodawca, stanowią tajemnicę przedsiębiorcy, t.j. M. R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Fabryka Okien i Drzwi [...], a jako takie, zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w związku z art. 11 ust. 4 z.n.k. nie mogą zostać udostępnione jako informacja publiczna. W ocenie Ministra Gospodarki postępowanie przed organem I instancji prowadzone było w sposób prawidłowy. Prezes UDT podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz ustalenia czy wnioskowana informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorcy. Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. S. F. (dalej jako "skarżący") wniósł skargę na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2015 r. Zdaniem skarżącego Minister Gospodarki wydając rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie w sposób wyjątkowo jednostronny chroni interes nieuczciwego przedsiębiorcy i UDT, a zupełnie pomija interes właściciela - wykonawcy - zabudowanych urządzeń technicznych, który szczegółowo podaje parametry techniczne zbiorników i pragnie się dowiedzieć na jakiej podstawie i kiedy państwowa jednostka prawna dokonała odbioru (dopuściła do eksploatacji) przedmiotowe urządzenia. Skarżący podniósł również, że urzędy publiczne, do których z całą pewnością należy UDT, pracują na rzecz społeczeństwa i dokumenty, które ten urząd wytwarza są dokumentami publicznymi. Zdaniem skarżącego ochroną mogą być objęte dane wrażliwe istotne dla właściciela, ale nie takie dane jak to kiedy dokonano odbioru i na podstawie jakich dokumentów źródłowych tego odbioru dokonano - paszporty urządzeń. Dokumenty oryginalne pozostają w dyspozycji skarżącego i każdy inny dokument przedstawiony przez M. R. jest dokumentem nieprawdziwym lub podrobionym. Na jakiej więc podstawie UDT dopuścił do eksploatacji zbiorniki paliw u ww. przedsiębiorcy o ile nie posiadał on oryginalnych dokumentów tych urządzeń. Powyższe stanowi rażące naruszenie obowiązujących procedur odbiorczych i eksploatacyjnych obowiązujących w UDT, a może jest to nawet przestępstwo. W ocenie skarżącego dokumenty, o które prosił UDT nie zawierają w najmniejszym stopniu informacji technicznych, które nie byłyby mu znane skoro posiada on oryginalne paszporty przedmiotowych urządzeń. Natomiast protokół UDT z czynności odbiorowych przed zasypaniem zbiornika w ziemi z całą pewnością nie zawiera informacji technologicznych z zakresu metod działania zbiornika. W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją dotychczasową argumentację w sprawie. W piśmie procesowym z dnia [...] marca 2016 r. skarżący popierając skargę wskazał, że nie ma żadnych merytorycznych, prawnych czy też społeczno - gospodarczych podstaw aby protokoły kontroli, a w szczególności data jej przeprowadzenia mogła stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa. Dodał, że interesuje go jedynie data dokonanego odbioru zbiorników przed zasypaniem ich ziemią. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej". Natomiast w myśl art. 5 ww. ustawy, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz w przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Nie ulega wątpliwości, że Prezes Urzędu Dozoru Technicznego jest podmiotem obowiązanym, w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., do udostępnienia informacji publicznej, bowiem zgodnie z przepisem art. 7 ust. 2 u.d.t., w sprawach należących do zakresu działania Urzędu Dozoru Technicznego, organem właściwym w rozumieniu przepisów k.p.a. jest Prezes Urzędu, a organem wyższego stopnia – minister właściwy od spraw gospodarki. Natomiast jak stanowi przepis art. 35 ust. 1 tej ustawy, Urząd Dozoru Technicznego jest państwową osobą prawną. Z kolei wnioskowana informacja posiada przymiot informacji publicznej, ponieważ zgodnie z przepisem art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret drugi u.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że informacje zawarte w protokołach i decyzjach dotyczących urządzeń technicznych eksploatowanych przez M. R. wskazują na rodzaj eksploatowanego urządzenia, co jest już informacją posiadającą wartość gospodarczą o charakterze technicznym i technologicznym. Przyjmuje się bowiem, że informacja techniczna obejmuje całokształt wiadomości dotyczących urządzeń eksploatowanych przez przedsiębiorcę, natomiast informacja ma charakter technologiczny, kiedy dotyczy m. in. metod działania urządzenia. Podane w protokołach dane dotyczące eksploatowanych urządzeń zawierają informacje techniczne wskazujące na rodzaj i parametry eksploatowanego urządzenia. Ponadto, jak wynika z akt zgromadzonych w sprawie, ww. przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania poufności przedmiotowej dokumentacji. Nie mając woli ujawnienia tych wiadomości ogółowi umieścił przedmiotową dokumentację w zamkniętym i monitorowanym pomieszczeniu. Tym samym, zgodzić się należy z organem II instancji, że żądane przez skarżącego we wniosku informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, której legalną definicję zawiera przepis art. 11 ust. 4 z.n.k. Zaistniała zatem przesłanka, określona w art. 5 ust. 2 u.d.i.p., do ograniczenia dostępu do żądanych przez skarżącego informacji, a w konsekwencji wydania, na podstawie art. 16 ust. 1 tej ustawy, decyzji o odmowie ich udostępnienia. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze dotyczących tego, że Minister Gospodarki wydając rozstrzygnięcie pomija interes właściciela - wykonawcy - zabudowanych urządzeń technicznych, jak również, że dokumenty, o które skarżący prosił UDT nie zawierają w najmniejszym stopniu informacji technicznych które nie byłyby znane skarżącemu skoro posiada on oryginalne paszporty tych urządzeń, należy uznać je za niezasadne. Zgodzić się trzeba z organem odwoławczym, że dokumenty urzędowe "tracą" charakter informacji publicznej w przypadku, gdy ich udzielenia domaga się osoba fizyczna pozostająca w sporze cywilnoprawnym z tym przedsiębiorstwem. Ocena, czy określona informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. nie może być odmienna w zależności od tego, jaki wnioskodawca ubiega się o jej udostępnienie. Rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej, właściwy podmiot nie jest bowiem upoważniony do badania interesu prawnego ani nawet faktycznego wnioskodawcy (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.). W związku z powyższym fakt, że skarżący posiada pewne informacje na temat urządzeń technicznych eksploatowanych przez M. R., z uwagi na łączący ich stosunek cywilnoprawny, pozostaje bez znaczenia w przypadku rozpatrywania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Zauważyć należy, że skarżący dopiero na etapie postępowania sądowego, w piśmie procesowym z dnia [...] marca 2016 r. podniósł, że interesuje go jedynie data dokonanego odbioru zbiorników przez UDT przed zasypaniem ich ziemią. Skarżący w swoim wniosku z dnia [...] kwietnia 2015 r. nie zawarł jednak prośby o wskazanie daty dokonania odbioru przedmiotowych zbiorników. We wniosku inicjującym postępowanie w niniejszej sprawie skarżący prosił bowiem o udostępnienie mu protokołu z kontroli przedsiębiorstwa M. R. w zakresie odbioru ww. zbiorników. Organ I instancji związany był zaś ściśle treścią wniosku skarżącego. W ocenie Sądu, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, nie ma jednak żadnych przeszkód, aby skarżący wystąpił do ww. organu z wnioskiem o wskazanie daty w jakiej dokonano odbioru przedmiotowych zbiorników przed zasypaniem ich ziemią. W ocenie Sądu organ odwoławczy w sposób wystarczający wyjaśnił stan faktyczny i podał powody odmowy udzielenia informacji publicznej. Trzeba przy tym zauważyć, że zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), podstawą prawną uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie przepisów postępowania (z wyjątkiem dających podstawę do jego wznowienia) może być jedynie tylko takie naruszenie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło