VIII SA/Wa 940/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A.Ś. i A. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Ś. i A. Ś. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2012 r. [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy- We wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych A. i A. Ś. podali, że wraz z małoletnią córką utrzymują się z dochodu w wysokości [...] zł z tytułu umowy o dzieło. Wyjaśnili, że skarżąca jest osobą zarejestrowaną jako bezrobotna, natomiast skarżący z powodu zajęcia rachunku bankowego i "zabrania całego towaru" został pozbawiony możliwości prowadzenia działalności gospodarczej (handel detaliczny [...]). Jednocześnie zadeklarowali możliwość częściowego poniesienia kosztów sądowych w wysokości [...] zł. Jako jedyny posiadany majątek A. Ś. wymienił udział [...] w nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha. Pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. zobowiązano skarżących do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie zeznania podatkowego za 2011 r., wskazanie wszystkich źródeł utrzymania, złożenie wyciągów z rachunków bankowych oraz wskazanie i udokumentowanie miesięcznych wydatków. W odpowiedzi skarżący nadesłali PIT – 36 za 2011 r. oraz oświadczenie, iż nie posiadają rachunków bankowych, zamieszkują u matki, a wydatki to głównie wyżywienie. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Skarżący ubiegają się w tej sprawie o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę [...] zł. Rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - dalej jako p.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Redakcja tego przepisu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności stanu faktycznego, które mogłyby przyczynić się do zastosowania instytucji prawa pomocy. Tym samym to na stronie wnioskującej spoczywa ciężar udowodnienia, że jest w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, a zatem powinna podejmować takie czynności, które uzasadniałyby zasadności jego zastosowania. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy bowiem od tego, co zostanie przez stronę wykazane (por. postanowienie NSA z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 171/09, publ.: LEX nr 552205). Mając na uwadze przytoczony wyżej reżim prawny, stanowisko judykatury oraz przede wszystkim okoliczności faktyczne uznano, że skarżący nie wykazali w sposób niebudzący wątpliwości, iż w ich przypadku może być zastosowany wyjątek od powszechnej reguły jakim niewątpliwie jest instytucja zwolnienia od kosztów sądowych. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że ze złożonych oświadczeń i dokumentów nie wynika, aby działalność gospodarcza skarżącego (handel detaliczny [...]) została zakończona dlatego należy go traktować jako przedsiębiorcę. W stosunku do przedsiębiorców miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego. Istotne zatem jest to, że skarżący z złożonym zeznaniu podatkowym wykazał uzyskiwanie przychodów. Natomiast podnoszona okoliczność zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego skarżącego nie pozbawia skarżącego możliwość prowadzenia działalności gospodarczej. Z kolei oświadczenie jakoby z prowadzonego komisu został "zabrany cały towar" nie zostało uprawdopodobnione. Poza tym skarżący w żaden sposób nie udokumentował wysokości dochodów uzyskiwanych z tytułu umowy zlecenia, natomiast skarżąca nie przedstawiła zaświadczenia o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej. Złożone wyjaśnienia pozostają więc gołosłowne, nie zostały poparte żadnymi dowodami i nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy. W tej sytuacji mając na uwadze powyższe oraz charakter sprawy, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.